Duş basamağı örme ve eğim verme

Birçok dairede duş neden banyonun geri kalanından biraz yüksekte durur? Çünkü pis suyun yere ve eğime ihtiyacı vardır. Süzgecin sifonu belli bir yükseklik kaplar, ondan çıkan boru da kolon hattına kadar sürekli aşağı inmelidir. Bunların hepsi zemin kalınlığına sığmıyorsa duşun tamamını yükseltmek gerekir.

Bu yüzden basamağın yüksekliği göz kararıyla belirlenmez, geriye doğru hesaplanır:

• Üreticinin verdiği sifon ya da kanal süzgeç yüksekliği
• Pis su borusunun kolon hattına doğru eğimi, kısa hatlarda genellikle yaklaşık %2 ile %3 arası
• Eğim şapı, su yalıtımı, yapıştırıcı ve seramiğin toplam kalınlığı
• Yüzeyin süzgece doğru eğimi, genellikle yaklaşık %1 ile %2 arası

Süzgeç kolon hattından ne kadar uzaktaysa basamak o kadar yükselir. Bu nedenle alçak yapılı bir sifon seçmek ve süzgeci kolona mümkün olduğunca yakın yerleştirmek işinizi kolaylaştırır. Kolon hattına yapılan müdahale bütün binayı ilgilendirir. Bu bağlantıyı bir tesisatçıya bırakın, su kesintisi gerekecekse zamanlamayı apartman yönetimiyle önceden konuşun.

İşin belli bir sırası vardır. Her katmanın, üzerine yenisi gelmeden önce kuruması için zaman tanınır.

1. Planlama. Önce süzgecin yeri, basamağın şekli, ölçüleri ve eğimin yönü belirlenir. Cam duşakabinin nerede duracağını da bilmek gerekir, çünkü profili çoğu zaman basamağa sabitlenir.
2. Pis su ve süzgeç. Sifon ya da kanal süzgeç yerine oturtulur, boruya bağlanır ve her şey hâlâ açıktayken sızdırmazlık testi yapılır.
3. Çevrenin örülmesi. Blok ya da tuğlayla basamağın dış kenarı örülür. İçi doldurulur, böylece yüzey boşluklu kalmaz.
4. Eğim şapı. Örülen tabanın üzerine çimento esaslı şap ya da eğim harcı serilir, ana çıtalar üzerinden mastarla çekilir ve her yer süzgece doğru akacak şekilde düzlenir.
5. Su yalıtımı. Şap kuruduktan sonra üzerine sürme su yalıtımı uygulanır, genellikle iki kat halinde. Köşelere ve basamak kenarına yalıtım bandı, süzgecin çevresine yalıtım manşonu yerleştirilir.
6. Kaplama. Son olarak fayansçı seramiği döşer, basamağın ön yüzünü kaplar ve kenarı bir profil ya da köşesi pahlanmış seramikle bitirir.

Eski tarifelerde sık yanlış anlatılan bir noktaya dikkat edin: Su yalıtımı hazır eğim şapının üzerine gelir, altına değil. Eğim, seramiğin altındaki yapıştırıcıyla değil, ayrı bir katmanla verilir. Yapıştırıcı her yerde aşağı yukarı aynı kalınlıkta olmalıdır.

• Gazbeton bloklar hafiftir, kolayca kesilip şekillendirilir. Suyu çabuk emdikleri için özenli bir astar ve su yalıtımı isterler.
• Tuğla sağlamdır ve harçla rahat çalışılır. Özellikle daha yüksek basamaklar için uygundur.
• Beton bloklar daha az su emer ve nemli ortama dayanır. Ancak ağırdırlar, zemine ek yük getirirler. Ahşap döşemeli eski binalarda uygun olmayabilirler.
• Hazır eğimli paneller sert köpükten yapılır, eğimi fabrikada verilmiştir ve çoğu zaman süzgeci de üzerindedir. Zaman kazandırırlar ama sifon yüksekliğiyle tam uyumlu seçilmeleri gerekir.

Seramik seçiminde süzgecin tipi belirleyicidir. Ortadaki nokta süzgeç dört yönden eğim ister ve seramiğin zarf şeklinde kesilmesi gerekir. Burada küçük ebatlı seramik ya da mozaik daha uygundur. Duvar dibindeki lineer kanal süzgeçte tek yöne eğim yeterlidir, bu yüzden büyük ebatlı seramik de rahatça kullanılır. Hem basamak girişinde hem duş alanında ıslak zemine uygun, kaymaz seramik seçin.

İşin kapsamını ve zorluğunu en çok başlangıçtaki durum belirler. Yeni bir pis su hattı, düzgün bir zemin ve iki duvar arasında dikdörtgen bir basamak en kolay senaryodur.

Şu durumlar işi uzatır:

• Pis su hattının taşınması ya da kolon hattına yeniden bağlanması
• Önce düzeltilmesi gereken bozuk veya hasarlı eski zemin
• Kavisli, köşesi kesik ya da bağımsız duran basamak gibi alışılmadık şekiller
• Dört yöne eğimli nokta süzgeç ve zarf kesimli seramik
• Mozaik ve ön yüzle kenarlarda çok sayıda küçük kesim
• Eski duş teknesinin sökülmesi ve kalan kaplamanın temizlenmesi

Sabırlı ve iyi bir su terazisi olan, eli işe yatkın biri bu basamağı yapabilir. Apartmanda kolon hattına bağlantı söz konusuysa bir tesisatçı çağırmanız daha doğru olur.

1. Basamağın sınırını, süzgecin yerini ve eğim yönünü zemine çizin.
2. Basamak yüksekliğini sifon yüksekliğine, boru eğimine ve katman kalınlıklarına göre hesaplayın.
3. Süzgeci yerleştirin, pis suya bağlayın ve sızdırmazlık için içinden su akıtın.
4. Zemini tozdan arındırın ve astar sürün.
5. Basamağın çevresini yapıştırıcı ya da harçla blokla örün, içini doldurun.
6. Ana çıtaları eğime göre yerleştirin ve şapı mastarla çekin.
7. Şapı üreticinin önerdiği süre boyunca kurumaya bırakın, çimento esaslı şap genellikle birkaç gün ister.
8. Köşelere ve kenarlara yalıtım bandını, süzgeç çevresine manşonu yapıştırın.
9. Sürme su yalıtımını iki kat uygulayın ve katlar arasındaki kuruma süresine uyun.
10. Yüzeye su dökün ve suyun tamamen akıp akmadığını kontrol edin.
11. Seramiği yapıştırın, ön yüzü kaplayın, derzleri doldurun ve köşeleri sanitasyon silikonuyla çekin.

Uygulamada suyun duşun bir köşesinde göllenmesi ya da basamak kenarından banyoya taşması sık görülür. Bunun nedeni çoğu zaman göz kararıyla verilen eğim ya da girişte unutulan ters eğimdir. Basamak kenarı, süzgeç çevresindeki yüzeyden biraz yüksek olmalıdır, böylece suyun dışarı akması için bir sebep kalmaz.

• Su yalıtımının yalnızca zemine sürülmesi, duvarlara ve basamağın ön yüzüne çıkarılmaması
• Süzgeç çevresinde manşon olmaması ve suyun seramiğin altına sızması
• Eğimin şap yerine kalın bir yapıştırıcı katmanıyla verilmesi
• Sifonun temizlenemeyecek şekilde gömülmesi
• Eğimli yüzeyde kaymaz olmayan seramik kullanılması
• Şap ve yalıtım kurumadan seramiğe geçilmesi

• Duşun farklı noktalarına dökülen su tamamen akıyor ve hiçbir yerde birikmiyor
• Girişte ve basamak kenarında su dışarı taşmıyor
• Seramiklere hafifçe vurulduğunda boş ses gelmiyor
• Derzler dolu, köşelerde derz dolgusu değil esnek silikon var
• Basamağın kenarları ve köşeleri temiz bitirilmiş, keskin değil
• Süzgeç ızgarası çıkarılabiliyor ve sifon temizlenebiliyor
• Usta, su yalıtımını kaplamadan önce size gösteriyor ya da fotoğraflıyor