Stelling opbouwen, afbreken en huren tot 10 m

Het stellingbedrijf brengt eerst het materiaal en bouwt de stelling rond het huis op. De opbouw hangt af van de hoogte en vorm van de gevel en van het werk dat erop gaat gebeuren. Daarna blijft de stelling staan zolang de vakmensen bezig zijn. Die periode is de huur. Is de gevel klaar, dan breekt het bedrijf de stelling af, laadt ze in en voert ze af.

In een offerte staan opbouw, huur en afbraak vaak apart, soms ook het transport. Dat is handig, want zo zie je precies waarvoor je betaalt. Een bedrijf dat alles in één hand houdt, is ook verantwoordelijk voor de stelling. Die moet stabiel, verankerd en veilig zijn volgens de geldende normen, vooral NBN EN 12811-1 voor werkstellingen.

Het opbouwen van een gevelstelling hoort thuis bij opgeleide, gecertificeerde stellingbouwers. Het is werk op hoogte, en een fout bij de verankering of de leuning kan eindigen in een val. Zelf een gevelstelling bouwen is daarom geen goed idee.

Bij een huis tot 10 meter zie je meestal deze soorten:

• Gevelstelling met frames: de gangbare keuze voor woningen en kleinere gebouwen, snel op te bouwen en met een prettige werkvloer
• Buizenstelling: geschikt voor grillige gevels, erkers, puntgevels en afwijkende vormen
• Systeemstelling: goed aan te passen aan ingewikkelde grondplannen en zwaardere belasting
• Rolstelling van aluminium: voor korte klussen op één plek, niet voor een complete gevelisolatie

Voor isolatiewerk is één ding belangrijk: de stelling moet op de juiste afstand van de muur staan. Er moet ruimte zijn voor de dikte van de isolatie en daarnaast voor het kleven, schuren en pleisteren. Staat de stelling te dicht bij de gevel, dan kun je na het kleven van de platen niet goed meer werken. Staat ze te ver weg, dan moet de vakman voorover leunen en lijden kwaliteit en veiligheid daaronder. Vertel het stellingbedrijf dus vooraf hoe dik de isolatie wordt.

Bij een gewone eengezinswoning gaat het in de praktijk zo:

1. Het bedrijf komt kijken of vraagt foto's en maten van de gevel op.
2. Er worden afspraken gemaakt over de datum, de plek om materiaal neer te leggen en de bereikbaarheid voor de vrachtwagen.
3. De stellingbouwers maken de ondergrond klaar en plaatsen voetplaten en verstelbare voetspindels, zodat de frames ook op ongelijk terrein loodrecht staan.
4. Laag voor laag komen frames, vloeren, leuningen en ladders tussen de verdiepingen.
5. De stelling wordt op vaste afstanden aan de muur verankerd, zoals de fabrikant van het systeem voorschrijft.
6. Waar nodig spannen ze een stellingnet dat vers pleisterwerk beschermt tegen wind en felle zon.
7. De stelling wordt opgeleverd, met uitleg over wat er niet aan veranderd mag worden.
8. Na afloop breken ze ze in omgekeerde volgorde af, voeren alles af en ruimen de omgeving op.

Bij een eengezinswoning duurt de opbouw meestal ongeveer een dag, de afbraak ongeveer even lang. Een grillig huis, een helling of een krap perceel maken het langer.

Denk bij gevelisolatie aan de ankers. De stelling zit vast aan de muur en de ankers steken door de toekomstige isolatielaag. De isoleerders snijden de platen eromheen bij, en na de afbraak moeten de gaten van de ankers zorgvuldig worden dichtgemaakt. Anders ontstaan daar koudebruggen en kan er water in de gevel komen. Spreek op voorhand af wie die gaten dichtmaakt.

Hoeveel werk het is, en dus wat het uiteindelijk kost, hangt af van een paar zaken:

• Geveloppervlakte: een groter huis betekent meer materiaal en werk, al valt de prijs per vierkante meter bij grotere klussen vaak gunstiger uit
• Vorm van het huis: rechte gevels zijn eenvoudig, dakkapellen, hoeken, balkons en puntgevels kosten meer tijd
• Terrein en bereikbaarheid: een helling, smalle straat, omheining vlak langs het huis of aangrenzende woningen, zoals bij rijwoningen en halfopen bebouwing, maken de opbouw lastiger
• Huurduur: elke extra week telt mee, dus een goede planning loont
• Afstand: transport wordt meestal berekend op de kilometers heen en terug
• Extra's: stellingnetten, consoles om de werkvloer te verbreden of een bouwlift

Waarom zo precies plannen? De stelling staat er, en je betaalt huur, ook op dagen dat er niemand aan de gevel werkt. Het is dus slim als de stellingbouwers vlak voor de isoleerders komen, niet een week eerder.

Komt de stelling op of boven het perceel van de buren te staan, overleg dan ruim op voorhand met hen en leg de afspraken bij voorkeur op papier vast. Denk ook aan hun auto op de oprit, de omheining en de tuin.

In een appartementsgebouw beslis je niet alleen over stelling en isolatie. Dat loopt via de vereniging van mede-eigenaars (VME) en de syndicus. Bewoners moeten op tijd horen dat er een stelling voor hun ramen en terrassen komt, en dat ze ramen goed afsluiten tegen inbraak.

In de praktijk gebeurt het vaak dat iemand een stelling voor een deel van de gevel bestelt en dat tijdens het werk blijkt dat er nog een muur bij moet. Bijbouwen betekent extra transport en extra opbouw. Meet daarom de hele gevel op en loop met het bedrijf alle muren door die geïsoleerd worden.

Een tweede fout is een te korte huurperiode. Slecht weer, laat geleverd materiaal of een zieke vakman schuiven het werk al snel op. Een paar dagen speling is verstandig.

De derde fout is offertes alleen vergelijken op de huur per dag of week. Vergelijk het totaal van opbouw, huur, afbraak en transport. Vraag ook naar de aansprakelijkheidsverzekering en de opleiding van de stellingbouwers. In de lente en het najaar zitten de agenda's vol, dus plan een paar weken vooruit.

Controleer bij de oplevering van de stelling en na het afvoeren:

• De stelling staat loodrecht en de voetspindels staan op stevige voetplaten
• Over de hele hoogte en lengte zitten ankers en niets beweegt
• De vloeren zijn compleet, zonder kieren en liggen vast
• Op elke werkvloer zitten leuningen en kantplanken
• De afstand tot de muur past bij de geplande isolatiedikte
• De ladders zijn veilig en vrij toegankelijk
• Het stellingnet zit stevig vast, als dat besteld is
• Na de afbraak is duidelijk wie de gaten van de ankers dichtmaakt
• De omgeving van het huis is opgeruimd, zonder schade aan gazon, klinkers en omheining