Τοποθέτηση εξωτερικής ποδιάς παραθύρου

Σε ένα συνηθισμένο κούφωμα αλουμινίου ή PVC με προφίλ ποδιάς στο κάτω μέρος, η τοποθέτηση έχει μερικά σταθερά βήματα. Η σειρά αλλάζει μόνο ανάλογα με το αν η πρόσοψη είναι τελειωμένη ή αν θα γίνει ακόμα θερμοπρόσοψη.

Μέτρηση και προετοιμασία

Ο τεχνίτης μετράει το πλάτος του ανοίγματος ανάμεσα στα πλαϊνά (τις παραστάδες) και το βάθος από την κάσα μέχρι την εξωτερική γραμμή της πρόσοψης. Στο βάθος προσθέτει την προεξοχή που θα βγαίνει μπροστά από τον τοίχο, συνήθως περίπου 30 έως 40 mm. Αν γίνεται θερμοπρόσοψη, μετράει μέχρι την τελική στρώση σοβά, όχι μέχρι τον γυμνό τοίχο. Μετά κόβει την ποδιά στο μήκος, ώστε μαζί με τα πλαϊνά τελειώματα να μένει ένα μικρό περιθώριο για τη διαστολή του υλικού.

Το υπόστρωμα κάτω από την ποδιά

Κάτω από την ποδιά χρειάζεται επίπεδο και γερό υπόστρωμα με κλίση προς τα έξω. Σε τοίχο από τούβλο ή μπετό το διαμορφώνει κονίαμα ή κόλλα, σε θερμοπρόσοψη η μόνωση κομμένη σε κλίση. Η ένωση ανάμεσα στο κούφωμα και τον τοίχο καλύπτεται από έξω με διαπνέουσα ταινία στεγάνωσης. Η ταινία αφήνει την υγρασία του αφρού να φύγει προς τα έξω, αλλά δεν αφήνει τη βροχή να μπει. Σε βιαστικές δουλειές αυτό το βήμα συχνά παραλείπεται και φαίνεται μετά από μερικά χρόνια.

Τοποθέτηση και στερέωση

Η ποδιά σπρώχνεται με το πίσω γυρισμένο χείλος της κάτω από την κάσα ή μέσα στο αυλάκι του προφίλ ποδιάς. Από κάτω μπαίνει αφρός πολυουρεθάνης χαμηλής διόγκωσης ή συγκολλητικό τοποθέτησης σε λωρίδες, ώστε η ποδιά να πατάει σε όλη την επιφάνεια και να μην είναι κούφια. Στην κάτω πλευρά κολλιέται συχνά αντικραδασμική ταινία, που μαλακώνει τον θόρυβο της βροχής. Το πίσω χείλος βιδώνεται στο προφίλ με ανοξείδωτες βίδες. Όσο σκληραίνει ο αφρός, η ποδιά φορτώνεται με κάποιο βάρος για να μην τη σηκώσει.

Πλαϊνά τελειώματα και σφράγιση

Στα άκρα μπαίνουν τα πλαϊνά τελειώματα (καπάκια). Στο αλουμίνιο και τη λαμαρίνα πρέπει να επιτρέπουν στην ποδιά να μακραίνει το καλοκαίρι και να μαζεύει τον χειμώνα. Η ένωση του καπακιού με τον σοβά και με την κάσα σφραγίζεται με κατάλληλο ελαστικό σφραγιστικό. Στο τέλος βγαίνει η προστατευτική μεμβράνη και η ποδιά δοκιμάζεται με νερό.

Υπάρχουν αρκετοί τύποι εξωτερικής ποδιάς. Ο καθένας ταιριάζει σε άλλη περίπτωση και τοποθετείται λίγο διαφορετικά.

Μαρμάρινη ποδιά

Στην Ελλάδα είναι η πιο παραδοσιακή λύση, τη βλέπετε σε πολυκατοικίες και μονοκατοικίες κάθε εποχής. Είναι βαριά, δεν βροντάει στη βροχή και κρατάει δεκαετίες. Παλιότερα έμπαινε με λάσπη μαζί με το χτίσιμο, σήμερα σε αντικατάσταση κολλιέται συνήθως με ελαστική κόλλα. Χρειάζεται στην κάτω πλευρά νεροσταλάκτη, δηλαδή ένα αυλάκι που "κόβει" τη σταγόνα και δεν την αφήνει να γυρίσει προς τον τοίχο. Πολλές παλιές μαρμάρινες ποδιές δεν έχουν νεροσταλάκτη ή έχουν σχεδόν μηδενική κλίση, και από εκεί ξεκινούν οι μαύρες γραμμές κάτω από τα παράθυρα. Οι ενώσεις με τον τοίχο σφραγίζονται ελαστικά.

Ποδιά αλουμινίου

Είναι η συνηθισμένη επιλογή με τη θερμοπρόσοψη και τα σύγχρονα κουφώματα. Είναι ελαφριά, δεν σκουριάζει και βγαίνει σε πολλά χρώματα, συχνά στο ίδιο χρώμα με τα κουφώματα. Η πρεσαριστή είναι λεπτότερη, η διελασμένη είναι πιο άκαμπτη, έχει ενισχυτικές νευρώσεις και κάνει λιγότερο θόρυβο. Με τον ελληνικό ήλιο το αλουμίνιο διαστέλλεται αισθητά, γι' αυτό θέλει συρόμενα πλαϊνά καπάκια και σε μεγάλα μήκη αρμό διαστολής. Οι κατασκευαστές συνήθως αναφέρουν από ποιο μήκος και μετά πρέπει να χωρίζεται η ποδιά.

Γαλβανιζέ λαμαρίνα με βαφή

Είναι ποδιά που στρατζάρεται κατά παραγγελία από βαμμένη ή πλαστικοποιημένη γαλβανιζέ λαμαρίνα. Ταιριάζει σε μη τυποποιημένες διαστάσεις, τοξωτά και γωνιακά παράθυρα. Οι κοπές και οι τρύπες πρέπει να προστατεύονται, αλλιώς στα άκρα εμφανίζεται σκουριά. Συχνά την τοποθετεί ο ίδιος τεχνίτης που κάνει και τις υπόλοιπες λαμαρίνες του κτιρίου.

Πλαστική ποδιά

Η πλαστική εξωτερική ποδιά κόβεται εύκολα και είναι οικονομική λύση. Στον ήλιο όμως διαστέλλεται ακόμα περισσότερο από το αλουμίνιο και στα σκούρα χρώματα μπορεί να στραβώσει. Ταιριάζει κυρίως σε μικρά παράθυρα, υπόγεια και βοηθητικούς χώρους.

Τιτανιούχος ψευδάργυρος και χαλκός

Χρησιμοποιούνται κυρίως σε κτίρια όπου από τα ίδια υλικά είναι και άλλα μεταλλικά στοιχεία ή η στέγη. Ενώνονται με τεχνικές φανοποιίας κτιρίων και θέλουν έμπειρο τεχνίτη.

Η εξωτερική ποδιά βρίσκεται στο σύνορο τριών ειδικοτήτων: του τεχνίτη κουφωμάτων, του συνεργείου θερμοπρόσοψης και αυτού που τοποθετεί την ποδιά. Τα περισσότερα προβλήματα γεννιούνται εκεί που ο ένας περιμένει τον άλλον.

Κούφωμα και προφίλ ποδιάς

Τα κουφώματα αλουμινίου και PVC έχουν στο κάτω μέρος ένα προφίλ ποδιάς. Είναι ένα πρόσθετο προφίλ που ανεβάζει λίγο το κούφωμα και δίνει θέση στην ποδιά. Αν λείπει, η ποδιά δεν έχει πού να μπει και το νερό τρέχει κάτω από την κάσα. Όταν παραγγέλνετε κουφώματα, ζητήστε ρητά το προφίλ και ελέγξτε ότι το ύψος του ταιριάζει με το πάχος της μελλοντικής θερμοπρόσοψης. Αν το κούφωμα πατάει σε ψευτόκασα, ελέγξτε και πώς είναι στεγανωμένη η ψευτόκασα από κάτω.

Σειρά εργασιών στη θερμοπρόσοψη

Σε θερμοπρόσοψη η ποδιά μπαίνει συνήθως αφού κολληθεί η μόνωση και περαστεί ο οπλισμός με το πλέγμα, αλλά πριν από τον τελικό λεπτόκοκκο σοβά. Έτσι τα πλαϊνά καπάκια "χώνονται" στον σοβά και η ένωση βγαίνει καθαρή. Μπορεί να μπει και μετά τον σοβά, τότε όμως η ένωση καπακιού και σοβά θέλει πολύ προσεκτική σφράγιση. Σημαντικό είναι να συμφωνηθεί από πριν ποιος προμηθεύει την ποδιά και ποιος την τοποθετεί, για να μη μείνει στη μέση. Όταν η δουλειά γίνεται μέσα σε πρόγραμμα όπως το Εξοικονομώ, που συνήθως συνδυάζει κουφώματα και θερμοπρόσοψη, βοηθάει να είναι οι ποδιές γραμμένες καθαρά στην προσφορά του ενός από τα δύο συνεργεία.

Παχιά μόνωση και μεγάλη προεξοχή

Με μόνωση περίπου 10 έως 15 cm, και ακόμα περισσότερο σε μεγαλύτερα πάχη, η ποδιά γίνεται βαθιά και βγαίνει αρκετά μακριά από το κούφωμα. Από κάτω μπαίνει μονωτική σφήνα ή θερμομονωτικό προφίλ ποδιάς και σε μεγάλη προεξοχή και μεταλλικά στηρίγματα. Χωρίς στήριξη η ποδιά λυγίζει όταν φορτωθεί, για παράδειγμα όταν κάποιος ακουμπήσει πάνω της σκάλα ή γλάστρα.

Διαμερίσματα σε πολυκατοικία

Στην πολυκατοικία η ποδιά είναι μέρος της πρόσοψης, που ανήκει σε όλους τους ιδιοκτήτες. Πριν την αλλάξετε, μιλήστε με τον διαχειριστή. Συχνά υπάρχει συμφωνία για χρώμα και τύπο, ώστε η πρόσοψη να δείχνει ενιαία. Αν η πολυκατοικία σχεδιάζει θερμοπρόσοψη σε όλο το κτίριο, αξίζει να περιμένετε και να μπει η ποδιά μαζί με τις υπόλοιπες.

Η εργασία υπολογίζεται ανά τρέχον μέτρο, αλλά το ίδιο μέτρο μπορεί μία φορά να είναι απλό και μια άλλη απαιτητικό. Βοηθάει να ξέρετε από τι εξαρτάται.

Τη δουλειά διευκολύνουν:

• καινούργιο κούφωμα με προφίλ ποδιάς στο σωστό ύψος,
• ίσιες και γερές παραστάδες σε ορθή γωνία,
• πρόσβαση από το έδαφος ή από στημένη σκαλωσιά,
• πολλά παράθυρα ίδιου πλάτους στο ίδιο σημείο,
• ποδιά κομμένη και έτοιμη με βάση ακριβή μέτρηση.

Τη δουλειά καθυστερούν και δυσκολεύουν:

• η αφαίρεση της παλιάς ποδιάς, ειδικά χτισμένου μαρμάρου ή λαμαρίνας,
• η επισκευή σοβά και παραστάδων μετά το ξήλωμα,
• παράθυρα σε ύψος χωρίς σκαλωσιά, όπου χρειάζεται καλαθοφόρο ή σχοινί,
• μεγάλο βάθος ποδιάς λόγω παχιάς μόνωσης και ανάγκη για στηρίγματα,
• γωνιακά, τοξωτά και ειδικά παράθυρα με ποδιά κατά παραγγελία,
• προφίλ ποδιάς που λείπει ή έχει χαλάσει,
• στραβές παραστάδες, όπου τα καπάκια πρέπει να προσαρμοστούν.

Μια λάθος τοποθετημένη ποδιά δεν φαίνεται αμέσως. Το πρόβλημα βγαίνει μετά τον πρώτο χειμώνα ή μετά από μια δυνατή βροχή με αέρα.

• μικρή ή ανάποδη κλίση: το νερό λιμνάζει στην ποδιά ή τρέχει προς το κούφωμα, κάτω από την κάσα εμφανίζονται υγρασίες και μέσα μουχλιάζει η παραστάδα. Η κλίση πρέπει να φαίνεται καθαρά, συνήθως τουλάχιστον περίπου 3 έως 5 μοίρες,
• κοντή προεξοχή: το νερό κατεβαίνει κατευθείαν πάνω στην πρόσοψη και κάτω από κάθε παράθυρο μένουν μαύρες γραμμές ή πράσινα άλγη,
• κολλημένα καπάκια χωρίς περιθώριο διαστολής: το αλουμίνιο το καλοκαίρι φουσκώνει ή το καπάκι σπάει τον σοβά,
• κούφια ποδιά χωρίς αφρό: βροντάει στη βροχή, βαθουλώνει εύκολα και λυγίζει αν πατήσει κανείς,
• πάρα πολύς διογκούμενος αφρός: ο αφρός σηκώνει την ποδιά, χάνεται η κλίση ή ξεκολλάει το πίσω χείλος,
• ποδιά που δεν μπαίνει κάτω από την κάσα: το νερό βρίσκει δρόμο πίσω από το χείλος και μπαίνει στην τοιχοποιία,
• μαρμάρινη ποδιά χωρίς νεροσταλάκτη: η σταγόνα γυρίζει από κάτω προς τον τοίχο και λερώνει την πρόσοψη,
• χωρίς ταινία στεγάνωσης: την ένωση κουφώματος και τοίχου την προστατεύει μόνο ένα κορδόνι σιλικόνης, που μετά από μερικά χρόνια ραγίζει,
• βίδες στην οριζόντια επιφάνεια: κάθε τρύπα χωρίς στεγάνωση είναι σημείο όπου θα μπει νερό,
• προστατευτική μεμβράνη που ξεχάστηκε: στον ήλιο "ψήνεται" πάνω στο μέταλλο και μετά βγαίνει πολύ δύσκολα,
• απροστάτευτες κοπές στη γαλβανιζέ λαμαρίνα: στις άκρες βγαίνει σκουριά που τρέχει πάνω στην πρόσοψη.

Στην πράξη συμβαίνει συχνά ο ιδιοκτήτης να ψάχνει την αιτία της υγρασίας κάτω από το παράθυρο στο ίδιο το κούφωμα, ενώ το νερό μπαίνει κάτω από λάθος τοποθετημένη ποδιά. Πριν κάνετε παράπονα για το κούφωμα, ελέγξτε πρώτα την ποδιά.

Η ίδια η τοποθέτηση μιας συνηθισμένης ποδιάς σε έτοιμο υπόστρωμα παίρνει σε έμπειρο συνεργείο συνήθως λιγότερο από μία ώρα ανά παράθυρο. Περισσότερο χρόνο θέλουν το ξήλωμα της παλιάς ποδιάς, η διόρθωση του υποστρώματος και τα ειδικά κομμάτια.

Ο αφρός χαμηλής διόγκωσης ή η κόλλα θέλουν συνήθως μερικές ώρες για να σκληρύνουν, ενώ την πλήρη αντοχή τους την αποκτούν αργότερα, σύμφωνα με τον κατασκευαστή. Τα σφραγιστικά στις ενώσεις θέλουν συνήθως περίπου μία μέρα. Σε αυτό το διάστημα η ποδιά δεν πρέπει να βρέχεται, να φορτώνεται ή να πατιέται. Αφρός και κόλλα δεν μπαίνουν σε παγωνιά, τα περισσότερα προϊόντα γράφουν ελάχιστη θερμοκρασία εφαρμογής. Αυτό έχει σημασία τον χειμώνα στη βόρεια Ελλάδα και στα ορεινά. Το καλοκαίρι, σε πολύ ζεστή μέρα με την ποδιά στον ήλιο, ορισμένα σφραγιστικά ωριμάζουν πιο γρήγορα από το κανονικό, γι' αυτό η δουλειά γίνεται καλύτερα νωρίς το πρωί ή στη σκιά. Η μαρμάρινη ποδιά σε κόλλα μένει ανενόχλητη περισσότερο, συνήθως τουλάχιστον μία έως δύο μέρες πριν σφραγιστούν οι ενώσεις.

Αν το παράθυρο είναι στο ισόγειο, φτάνετε την ποδιά άνετα από το έδαφος και η πρόσοψη είναι τελειωμένη, μπορείτε να αλλάξετε μια ποδιά αλουμινίου ή λαμαρίνας και μόνοι σας. Για παράθυρα σε ύψος, όπου θα έπρεπε να στέκεστε σε σκάλα ή να σκύβετε έξω από το παράθυρο, αφήστε τη δουλειά σε συνεργείο με σκαλωσιά ή καλαθοφόρο. Μια πτώση από ύψος δεν είναι ρίσκο που αξίζει για μια ποδιά. Η αλλαγή βαριάς μαρμάρινης ποδιάς θέλει επίσης δύο άτομα και πείρα. Σε πολυκατοικία, συνεννοηθείτε πρώτα με τον διαχειριστή.

1. Μετρήστε το πλάτος του ανοίγματος ανάμεσα στις παραστάδες και το βάθος από την κάσα μέχρι την πρόσοψη, προσθέστε προεξοχή περίπου 30 έως 40 mm.
2. Παραγγείλτε ποδιά στο σωστό βάθος και χρώμα μαζί με πλαϊνά καπάκια, αντικραδασμική ταινία και αφρό χαμηλής διόγκωσης.
3. Αφαιρέστε προσεκτικά την παλιά ποδιά χωρίς να χτυπήσετε την κάσα.
4. Καθαρίστε το υπόστρωμα από παλιό αφρό, σκόνη και σαθρό σοβά.
5. Ελέγξτε το προφίλ ποδιάς και την κατάσταση της ένωσης κουφώματος και τοίχου.
6. Καλύψτε την ένωση κουφώματος και τοίχου με διαπνέουσα εξωτερική ταινία.
7. Κόψτε την ποδιά με λεπτό πριόνι μετάλλου ή ψαλίδι λαμαρίνας και λειάνετε την κοπή.
8. Κολλήστε την αντικραδασμική ταινία στην κάτω πλευρά.
9. Βάλτε τα πλαϊνά καπάκια, δοκιμάστε την ποδιά στεγνά και ελέγξτε την κλίση με αλφάδι.
10. Απλώστε τον αφρό ή την κόλλα σε μερικές λωρίδες, όχι σε χοντρή στρώση σε όλη την επιφάνεια.
11. Σπρώξτε την ποδιά κάτω από την κάσα, πιέστε τη και βιδώστε το πίσω χείλος στο προφίλ με ανοξείδωτες βίδες.
12. Φορτώστε την ποδιά, για παράδειγμα με ένα σακί άμμο, και αφήστε τον αφρό να σκληρύνει.
13. Σφραγίστε την ένωση των καπακιών με τον σοβά και την κάσα με κατάλληλο ελαστικό σφραγιστικό.
14. Βγάλτε την προστατευτική μεμβράνη και, αφού σκληρύνουν όλα, ρίξτε νερό με ποτιστήρι για δοκιμή.

Τον έλεγχο τον κάνετε και χωρίς εργαλεία, αρκούν ένα αλφάδι και ένα ποτιστήρι με νερό. Κάντε τον κατά την παράδοση, όσο ο τεχνίτης είναι ακόμα εκεί.

Βάλτε το αλφάδι πάνω στην ποδιά κάθετα προς το παράθυρο: η φυσαλίδα πρέπει να δείχνει καθαρά κλίση προς τα έξω. Μετά ρίξτε αργά νερό στην ποδιά κοντά στο κούφωμα. Το νερό πρέπει να φεύγει γρήγορα προς το μπροστινό χείλος και να στάζει ελεύθερα μπροστά από την πρόσοψη, όχι να κατεβαίνει πάνω στον σοβά. Δεν πρέπει να μένουν λιμνούλες, ούτε δίπλα στα καπάκια.

Χτυπήστε ελαφρά με το δάχτυλο την ποδιά σε όλο το μήκος. Μια μικρή διαφορά στον ήχο είναι φυσιολογική, αλλά μεγάλα κούφια κομμάτια σημαίνουν ότι από κάτω λείπει αφρός. Κοιτάξτε και από κάτω αν το χείλος ή ο νεροσταλάκτης απέχει αρκετά από την πρόσοψη και αν η προεξοχή είναι ίδια σε όλο το μήκος.

Ελέγξτε τα καπάκια: πρέπει να κάθονται σταθερά, αλλά η ποδιά να μην σφηνώνει μέσα τους. Οι ενώσεις με τον σοβά πρέπει να είναι συνεχείς, χωρίς κενά. Η επιφάνεια δεν πρέπει να έχει γρατζουνιές και βαθουλώματα και η μεμβράνη πρέπει να έχει βγει.

• η ποδιά έχει ορατή κλίση προς τα έξω σε όλο το μήκος,
• στη δοκιμή το νερό φεύγει και στάζει μπροστά από την πρόσοψη,
• η προεξοχή μπροστά από την πρόσοψη είναι ίδια και επαρκής,
• η ποδιά μπαίνει κάτω από την κάσα ή μέσα στο προφίλ ποδιάς,
• κάτω από την ποδιά δεν υπάρχουν μεγάλα κούφια σημεία,
• τα πλαϊνά καπάκια είναι στη θέση τους και επιτρέπουν διαστολή,
• οι ενώσεις με τον σοβά και την κάσα είναι σφραγισμένες χωρίς κενά,
• στην οριζόντια επιφάνεια δεν υπάρχουν βίδες χωρίς στεγάνωση,
• στη μαρμάρινη ποδιά υπάρχει νεροσταλάκτης από κάτω,
• η επιφάνεια δεν έχει γρατζουνιές και βαθουλώματα, η μεμβράνη έχει βγει,
• οι κοπές στη γαλβανιζέ λαμαρίνα είναι προστατευμένες,
• το κούφωμα και η πρόσοψη γύρω είναι καθαρά από αφρό και σφραγιστικό,
• ο τεχνίτης σας έδωσε πληροφορίες για το υλικό και τη συντήρηση.