Alçıpan: levha çeşitleri, fiyatlar ve marka karşılaştırması

„Alçıpan“ aslında Knauf'un tescilli markasıdır (Alçıpan®), ancak Türkiye'de her alçı levha için kullanılır. Diğer üreticiler ve satıcılar „alçı levha“ der. Her levhanın üzerinde TS EN 520+A1'e göre tipi yazar. Renk şantiyede işe yarar ama her markada aynı değildir: standart levhanın yüzü fildişi, arkası gridir, suya dayanıklı yeşil, Dalsan'da yangına dayanıklı kırmızı, su ve yangına dayanıklı bordodur. Knauf ayrıca kendi kısaltmalarını kullanır: WR, FR, WRFR, MWR. Emin olmadığınızda renge değil, levhanın üzerindeki koda bakın.

Harfler birleşebilir. Knauf Diamant DFH2IR'dir, yani aynı anda yoğun, yangına dayanıklı, suya dayanıklı, sert ve dayanıklıdır.

Standart alçıpan (beyaz)

Salon, yatak odası, koridor ve çoğu asma tavan için. Knauf Regular Plus, Dalsan Corex Beyaz ve Abs Intreme FIT bu gruptadır. Türkiye'de levha genişliği tüm büyük markalarda 1200 mm'dir, Knauf dahil. Boylar 2000, 2500 (en yaygın), 2600 ile 3000 mm arasıdır. Kavisli yüzeyler için Knauf Flex FX 9,5 mm vardır.

Suya dayanıklı alçıpan (yeşil)

Banyo, WC, mutfak ve çamaşır odası için. Knauf WR, TS EN 520+A1'e göre H tipidir (genellikle H2), 9,5, 12,5, 15 ve 18 mm kalınlıkta üretilir. Dalsan, Corex Yeşil için suya „belirli bir süre“ dayandığını belirtir. Yeşil levha su emilimini yavaşlatır ama su geçirmez değildir. Satıcılar fayansın doğrudan yeşil levhaya yapıştırılabileceğini yazsa da duş ve küvet çevresinde fayans altına sürme su yalıtımı ve köşelere, boru geçişlerine sızdırmazlık bandı gerekir.

Yangına dayanıklı alçıpan (kırmızı)

Belirli bir süre yangına dayanması gereken yapılar için: çatı katı, tesisat şaftları, kiriş kaplamaları. Knauf'ta FR (F) ve FRDF (DF), Dalsan'da Corex Kırmızı. Sık yapılan bir yanılgı: yangın dayanımı (EI 30, EI 60 ...) levhaya değil, tüm sisteme aittir. Knauf da değerlerin sisteme ve bileşenlere göre değiştiğini belirtir. Değer yalnızca üreticinin test edilmiş sistemi için, kendi levhası, profili, vidası ve derz dolgusuyla geçerlidir.

Su ve yangına dayanıklı (bordo)

Dalsan Corex Bordo ve Knauf WRFR, nemli ama yangın şartı da olan mekanlar içindir. Sürekli nemli ve küf riski olan yerler için Knauf Mouldboard (MWR, MWFR) vardır.

Akustik alçıpan

Daha ağır ve yoğun çekirdekli levhalar: Knauf Silentboard (DFR, 625 mm genişlikte), Dalsan Corex Sound ve Sound Prime, Abs Acustreme. Corex Sound, standart levhanın sadece yaklaşık 1,5 katı fiyatındadır. Yatak odası ile salon arasındaki duvarlarda işe yarar. Levha tek başına gürültü sorununu çözmez. Belirleyici olan duvar boşluğu, mineral yün, döşeme ve tavandan ayırma ve sesin duvarı dolaştığı yan yollardır.

Sert levha: Knauf Diamant

Knauf Diamant (DFH2IR) 12,5 ve 15 mm kalınlıkta ve Türkiye'de 1200 mm genişlikte satılır. Knauf'a göre tek katmanlı sistemde 50 dB'e kadar ses yalıtımı ve 60 dakikaya kadar yangın dayanımı sağlar, ancak bu değerler de sisteme bağlıdır. Dalsan'da yoğun levha Corex Dens'tir. Mutfak dolapları ve ağır televizyonlar genellikle profile sabitlenen bir ray veya askıya asılır. Yerin önceden bilindiği yerlerde profiller arasına OSB veya ahşap takviye çoğu zaman özel levhadan daha ucuzdur.

Yanmaz levhalar ve ıslak hacimler

• A1 sınıfı levhalar: Knauf Fireboard ve Flameboard, Dalsan A1 ve A1H1, Abs Intreme A1. Fiyatları standart levhanın yaklaşık 3 katıdır.
• Çimento esaslı levhalar (Knauf AQUAPANEL İç Cephe, Universal, Exterior): alçı içermez ve nemde yumuşamaz. Knauf sisteminde ayrı bir Water Barrier membranı, kendi bandı, derz dolgusu (Joint Filler) ve vidaları vardır. Çimento esaslı levha da tek başına su yalıtımı değildir. Yapı marketlerinde Betopan ve Boardex gibi çimento esaslı levhalar da satılır.
• Alçı lifli levha: Knauf Vidipan, sert ve ağır, çok zorlanan duvarlar için.

Boyanmış bir duvarda levhanın markası görünmez. Kaliteyi taşıyıcı sistem, montaj, kuru depolama ve dikkatli derz dolgusu belirler. Farklar özel levhalarda, sistem belgelerinde ve fiyatta ortaya çıkar.

Dalsan ile Saint-Gobain Rigips 50/50 ortak girişim kurdu, 5 fabrikası ve yılda yaklaşık 100 milyon m² levha kapasitesi var. Levhalar Rigips değil, Dalsan Corex adıyla satılır.

Sistem garantisi hakkında: azami duvar yükseklikleri, yangın dayanımı ve ses yalıtımı yalnızca tek bir üreticinin bileşenleriyle test edilmiş yapı için geçerlidir. Evdeki basit bir bölme duvarda farklı markalar pratikte birlikte kullanılabilir. Yangın ve ses şartı olan duvarlarda sistemleri karıştırmayın.

Alt değerler Dalsan fiyat listesinden (Nisan 2026), üst değerler Bauhaus ve Kaleli Çatı mağaza fiyatlarından. Oranlar Dalsan listesine göre hesaplandı. İşçilikli fiyatları NUMIQ, Alçıpan İşleri fiyat listesinde malzeme dahil hesaplar.

• Kalınlık: 9,5 mm (kaplama, kavisli yüzeyler), 12,5 mm (standart), 15 ve 18 mm (yangın, daha yüksek dayanım).
• Genişlik: tüm büyük markalarda 1200 mm, Diamant dahil, 600 mm profil aralığına uygun. Sadece Knauf Silentboard ve Safeboard 625 mm.
• Boy: 2500 mm en yaygın, 2000 mm ve 2600 ile 3000 mm arası da var. Uzun levhalar yüksek mekanlarda yatay derzi önler.
• Paketleme: palette 30, 50 veya 60 levha. Tavan için levha kaldırıcı kullanmaya değer.

Levhaların uzun kenarları incelir, böylece derz dolgusu ve bant derze yerleşir. Türkiye'de yaygın derz dolguları Knauf Uniflott ve Dalsan Derztek'tir (15 kg torba yaklaşık 152 ila 171 TL). Kesilmiş kenarlar derz dolgusundan önce kenar rendesiyle pah kırılır ve her zaman bantla doldurulur. Knauf kenar rendesi piyasada satılır. Parlak boya veya yan ışık alan yüzeyler için istenen yüzey kalitesini ustayla önceden konuşun.

• Profiller: duvar için DC ve DU (50, 75, 100, 125, 150 mm, boy 3000 mm), tavan için TC ve TU (60/27 ve 28/27), kapı boşluğu takviyesi için Knauf'ta UA, Dalsan'da KDP (kapı destek profili).
• Vidalar: aralık üreticinin sistem kataloğuna göre belirlenir. Örneğin Knauf, Flameboard için 500 mm aralıkta 170 mm, 600 mm aralıkta 250 mm vida aralığı verir. Diamant için özel Diamant vidaları kullanılır.
• Dübeller: asma tavan askıları için tavana metal dübel. Plastik dübel asma tavan askısı için uygun değildir.
• Sızdırmazlık bandı DU ve TU profillerin altına, duvar birleşimlerine.
• Derz dolgusu: Knauf Uniflott veya Dalsan Derztek, kağıt derz bandıyla.
• Mineral yün duvar boşluğuna ve çatı katında buhar dengeleyici.

1. Yeşil levhayı su yalıtımı sanmak. Suya dayanıklılık, yalıtımın yerini tutmaz.
2. Bölme duvarda en ince profili seçmek. 0,50 mm profil daha esnek bir duvar verir.
3. Ahşap ve duvara rijit birleşim. Orada ayırma veya esnek derz gerekir.
4. Asma tavanda plastik dübel.
5. Haç şeklinde derzler. Derzler kaydırılır, çift katta birinci kata göre de.
6. Ağır eşyalar için takviye unutmak. Yerleri duvar kapanmadan planlanır.