Inbouwtoestellen plaatsen in de keuken

Een toestel in een kast schuiven is niet genoeg. De plaatser controleert eerst de maten van de nis met de montagehandleiding van de fabrikant. Daarna zet hij het toestel waterpas en schroeft het vast aan de zijwanden van de kast. Bij volledig geïntegreerde toestellen hangt hij ook het keukenfront erop en stelt het af. Dan volgt de aansluiting op stroom en waar nodig op water, afvoer of afzuiging. Tot slot test hij of alles werkt.

Ook de keuken zelf moet beschermd worden. Keukenkasten en werkbladen zijn meestal van spaanplaat. Onbehandelde randen daarvan kunnen slecht tegen vocht en warmte. Daarom worden de zaagranden in het werkblad afgedicht en komt er boven de vaatwasser een dampschermstrip.

Oven en microgolfoven

De oven gaat in een onderkast of hoge kast. De plaatser zet hem waterpas en schroeft hem vast door de gaten in het frame. De meeste ovens hebben een gewone stekker. Het stopcontact zit bij voorkeur in een kast ernaast en niet direct achter het toestel, zodat je er later nog bij kunt. De fabrikant schrijft ventilatieruimte voor, meestal achter of onder de oven. Die ruimte moet vrij blijven. Bij een microgolfoven let de plaatser er ook op dat de deur bij het openen niet tegen een front ernaast stoot.

Kookplaat

In het werkblad komt een uitsparing volgens de mal of maten van de fabrikant. De randen van die uitsparing worden afgedicht, zodat er geen water in trekt. De kookplaat komt op een afdichtband te liggen en wordt met klemmen vastgezet. Een inductiekookplaat heeft veel vermogen nodig. Daarom krijgt hij meestal een eigen kring in de zekeringkast, vaak met een vaste aansluiting via een aansluitdoos, soms op meerdere fasen. Dat is werk voor een erkend elektricien, en de installatie moet voldoen aan het AREI.

Vaatwasser

De vaatwasser komt op een kraantje van de koudwaterleiding, vaak een stopkraantje met slangaansluiting. De afvoer gaat naar een sifon met een extra aansluitpunt. De slangen mogen nergens knikken. De afvoerslang hoort eerst omhoog te lopen en pas daarna naar de sifon. Zo loopt water uit de spoelbak niet terug de machine in. Bij een volledig geïntegreerde vaatwasser komt het keukenfront op de deur. De plaatser stelt de veren zo af dat de deur niet vanzelf openvalt en ook niet te zwaar gaat.

Koelkast

Een inbouwkoelkast moet zijn warmte kwijt kunnen. Meestal gaat de lucht via een rooster in de plint en een open ruimte achter het toestel of boven de kast. Het keukenfront wordt met de koelkastdeur verbonden via een sleepdeursysteem of met vaste scharnieren. Welk systeem bij jouw koelkast hoort, bepaalt de fabrikant.

Dampkap

Een dampkap blaast de lucht naar buiten of werkt met recirculatie via een koolstoffilter. De fabrikant schrijft voor hoe hoog de kap boven de kookplaat hangt. Boven gas is die afstand meestal groter dan boven inductie. Veel nieuwere Belgische woningen hebben mechanische ventilatie. Sluit een dampkap nooit aan op het kanaal van het ventilatiesysteem of op een gemeenschappelijk kanaal in een appartementsgebouw. Daarmee verstoor je de ventilatie in de woning en soms ook bij de buren. In appartementen kiest men daarom vaak voor recirculatie.

Het eenvoudigst is inbouwen tijdens de plaatsing van een nieuwe keuken. De plaatser stemt de kasten af op de toestellen en het ene werk sluit op het andere aan. Komen de toestellen later? Zorg dan dat bij de plaatsing de types of de inbouwmaten al bekend zijn. Op basis daarvan worden de nissen, stopcontacten, waterleiding, afvoer en afzuiging voorbereid.

In een bestaande keuken is het werk vaak lastiger. Een nieuw toestel kan andere maten hebben dan het oude, anders ventileren of meer vermogen vragen. In de praktijk moet dan regelmatig een kast aangepast worden, een uitsparing in het werkblad groter of een stopcontact verplaatst. Bij oudere keukens kijkt de plaatser ook of de kast een zwaardere oven kan dragen.

Het gaat snel als de aansluitingen op de goede plek zitten, de nissen kloppen met de handleiding en de toestellen uitgepakt klaarstaan. Meer tijd en werk kost het bij:

• Een extra of grotere uitsparing in een bestaand werkblad, vooral van natuursteen, composiet of compactlaminaat
• Een ontbrekende of verkeerd geplaatste kring of aansluiting voor de kookplaat
• Geen kraantje voor de vaatwasser of een sifon zonder aansluitpunt
• Volledig geïntegreerde toestellen waarbij de fronten precies afgesteld moeten worden
• Een afvoer van de dampkap door de gevel of het plafond
• Een oudere keuken die voor het nieuwe toestel aangepast moet worden

Een vaste aansluiting van de kookplaat, een nieuwe kring in de zekeringkast en andere aanpassingen aan de elektrische installatie horen bij een erkend elektricien. De installatie moet voldoen aan het AREI en wordt gekeurd door een erkend keuringsorganisme. Een verkeerde aansluiting kan leiden tot een oververhitte kabel, kortsluiting of een elektrische schok. Een gaskookplaat of gasoven laat je aansluiten en testen door een erkende installateur. Ruik je gas? Draai de hoofdkraan dicht, bedien geen schakelaars of toestellen, zet ramen open en verlaat de woning. Bel daarna buiten de netbeheerder (Fluvius in Vlaanderen, Sibelga in Brussel), of bij direct gevaar 112.

Ook de garantie is een reden om het vakkundig te laten doen. Fabrikanten schrijven vaak in hun voorwaarden dat ze een klacht kunnen afwijzen als het toestel niet volgens de handleiding is ingebouwd. Bewaar daarom de montagehandleidingen en de gegevens van de aansluiting.

• Afgedekte ventilatieruimte bij oven of koelkast, waardoor het toestel te warm wordt en meer lawaai maakt
• Niet afgedichte randen in het werkblad, die na verloop van tijd vocht opnemen en opzwellen
• Geen dampschermstrip boven de vaatwasser, zodat het werkblad aan de onderkant loslaat
• Een geknikte toevoer- of afvoerslang of een lekkende koppeling op de sifon
• Een toestel dat niet waterpas staat, waardoor deuren aanlopen of de vaatwasser slecht leegpompt
• Een stopcontact direct achter het toestel, waar je later niet meer bij kunt
• Een dampkap aangesloten op het kanaal van de mechanische ventilatie

Loop bij de oplevering deze punten na:

• De toestellen staan waterpas en zitten vast, ze bewegen niet als je ertegen duwt
• Fronten en toesteldeuren staan netjes in lijn, gaan soepel open en lopen nergens aan
• De kookplaat ligt vlak en de afdichtband steekt nergens uit
• De vaatwasser heeft minstens een kort programma gedraaid en onder de machine en bij de sifon is alles droog
• De koelkast koelt en de ventilatieroosters zijn vrij
• De dampkap werkt op alle standen en de verlichting doet het
• Je weet hoe oven en kookplaat zijn aangesloten en bij gas heeft de installateur zijn werk afgerond en getest
• De montagehandleidingen en garantiebewijzen liggen bewaard