Inbouwapparaten plaatsen in de keuken

Een apparaat in een kast schuiven is niet genoeg. De monteur controleert eerst de maten van de nis met de montagehandleiding van de fabrikant. Daarna zet hij het apparaat waterpas en schroeft het vast aan de zijwanden van de kast. Bij volledig geïntegreerde apparaten hangt hij ook het keukenfront erop en stelt het af. Dan volgt de aansluiting op stroom en waar nodig op water, afvoer of afzuiging. Tot slot test hij of alles werkt.

Ook de keuken zelf moet beschermd worden. Keukenkasten en werkbladen zijn meestal van spaanplaat. Onbehandelde randen daarvan kunnen slecht tegen vocht en warmte. Daarom worden de zaagranden in het werkblad afgedicht en komt er boven de vaatwasser een dampschermstrip.

Oven en magnetron

De oven gaat in een onderkast of hoge kast. De monteur zet hem waterpas en schroeft hem vast door de gaten in het frame. De meeste ovens hebben een gewone stekker. Het stopcontact zit bij voorkeur in een kast ernaast en niet direct achter het apparaat, zodat je er later nog bij kunt. De fabrikant schrijft ventilatieruimte voor, meestal achter of onder de oven. Die ruimte moet vrij blijven. Bij een magnetron let de monteur er ook op dat de deur bij het openen niet tegen een front ernaast stoot.

Kookplaat

In het werkblad komt een uitsparing volgens de mal of maten van de fabrikant. De randen van die uitsparing worden afgedicht, zodat er geen water in trekt. De kookplaat komt op een afdichtband te liggen en wordt met klemmen vastgezet. Een inductiekookplaat heeft veel vermogen nodig. Daarom krijgt hij meestal een eigen groep in de meterkast, vaak met een perilex-aansluiting of een vaste aansluiting op meerdere fasen. Dat is werk voor een erkend elektricien.

Vaatwasser

De vaatwasser komt op een kraantje van de koudwaterleiding, vaak een hoekstopkraan met slangaansluiting. De afvoer gaat naar een sifon met een extra aansluitpunt. De slangen mogen nergens knikken. De afvoerslang hoort eerst omhoog te lopen en pas daarna naar de sifon. Zo loopt water uit de gootsteen niet terug de machine in. Bij een volledig geïntegreerde vaatwasser komt het keukenfront op de deur. De monteur stelt de veren zo af dat de deur niet vanzelf openvalt en ook niet te zwaar gaat.

Koelkast

Een inbouwkoelkast moet zijn warmte kwijt kunnen. Meestal gaat de lucht via een rooster in de plint en een open ruimte achter het apparaat of boven de kast. Het keukenfront wordt met de koelkastdeur verbonden via een sleepdeursysteem of met vaste scharnieren. Welk systeem bij jouw koelkast hoort, bepaalt de fabrikant.

Afzuigkap

Een afzuigkap blaast de lucht naar buiten of werkt met recirculatie via een koolstoffilter. De fabrikant schrijft voor hoe hoog de kap boven de kookplaat hangt. Boven gas is die afstand meestal groter dan boven inductie. Veel Nederlandse woningen hebben mechanische ventilatie. Sluit een afzuigkap nooit aan op het kanaal van de ventilatiebox of op een gemeenschappelijk kanaal in een flat. Daarmee verstoor je de ventilatie in de woning en soms ook bij de buren. In appartementen kiest men daarom vaak voor recirculatie.

Het eenvoudigst is inbouwen tijdens de montage van een nieuwe keuken. De monteur stemt de kasten af op de apparaten en het ene werk sluit op het andere aan. Komen de apparaten later? Zorg dan dat bij de montage de typen of de inbouwmaten al bekend zijn. Op basis daarvan worden de nissen, stopcontacten, waterleiding, afvoer en afzuiging voorbereid.

In een bestaande keuken is het werk vaak lastiger. Een nieuw apparaat kan andere maten hebben dan het oude, anders ventileren of meer vermogen vragen. In de praktijk moet dan regelmatig een kast aangepast worden, een uitsparing in het werkblad groter of een stopcontact verplaatst. Bij oudere keukens kijkt de monteur ook of de kast een zwaardere oven kan dragen.

Het gaat snel als de aansluitingen op de goede plek zitten, de nissen kloppen met de handleiding en de apparaten uitgepakt klaarstaan. Meer tijd en werk kost het bij:

• Een extra of grotere uitsparing in een bestaand werkblad, vooral van natuursteen, composiet of compactlaminaat
• Een ontbrekende of verkeerd geplaatste groep of aansluiting voor de kookplaat
• Geen kraantje voor de vaatwasser of een sifon zonder aansluitpunt
• Volledig geïntegreerde apparaten waarbij de fronten precies afgesteld moeten worden
• Een afvoer van de afzuigkap door de gevel of het plafond
• Een oudere keuken die voor het nieuwe apparaat aangepast moet worden

Een vaste aansluiting van de kookplaat, een nieuwe groep in de meterkast en andere aanpassingen aan de elektra horen bij een erkend elektricien. Een verkeerde aansluiting kan leiden tot een oververhitte kabel, kortsluiting of een elektrische schok. Een gaskookplaat of gasoven laat je aansluiten en testen door een erkende installateur. Ruik je gas? Draai de hoofdkraan dicht, bedien geen schakelaars of apparaten, zet ramen open en verlaat de woning. Bel daarna buiten het Nationaal Storingsnummer Gas en Stroom, 0800 9009, of bij direct gevaar 112.

Ook de garantie is een reden om het vakkundig te laten doen. Fabrikanten schrijven vaak in hun voorwaarden dat ze een klacht kunnen afwijzen als het apparaat niet volgens de handleiding is ingebouwd. Bewaar daarom de montagehandleidingen en de gegevens van de aansluiting.

• Afgedekte ventilatieruimte bij oven of koelkast, waardoor het apparaat te warm wordt en meer lawaai maakt
• Niet afgedichte randen in het werkblad, die na verloop van tijd vocht opnemen en opzwellen
• Geen dampschermstrip boven de vaatwasser, zodat het werkblad aan de onderkant loslaat
• Een geknikte toevoer- of afvoerslang of een lekkende koppeling op de sifon
• Een apparaat dat niet waterpas staat, waardoor deuren aanlopen of de vaatwasser slecht leegpompt
• Een stopcontact direct achter het apparaat, waar je later niet meer bij kunt
• Een afzuigkap aangesloten op het kanaal van de mechanische ventilatie

Loop bij de oplevering deze punten na:

• De apparaten staan waterpas en zitten vast, ze bewegen niet als je ertegen duwt
• Fronten en apparaatdeuren staan netjes in lijn, gaan soepel open en lopen nergens aan
• De kookplaat ligt vlak en de afdichtband steekt nergens uit
• De vaatwasser heeft minstens een kort programma gedraaid en onder de machine en bij de sifon is alles droog
• De koelkast koelt en de ventilatieroosters zijn vrij
• De afzuigkap werkt op alle standen en de verlichting doet het
• Je weet hoe oven en kookplaat zijn aangesloten en bij gas heeft de installateur zijn werk afgerond en getest
• De montagehandleidingen en garantiebewijzen liggen bewaard