Θερμοπρόσοψη με πολυστερίνη (πλήρης επικόλληση)

Η θερμοπρόσοψη αποτελείται από διαδοχικά στάδια. Το καθένα θέλει κατάλληλο καιρό και χρόνο για να στεγνώσει. Αν βιαστεί κάποιο στάδιο, το πρόβλημα συχνά φαίνεται μετά τον πρώτο χειμώνα.

Προετοιμασία του τοίχου

Ο τοίχος πρέπει να είναι γερός, στεγνός και καθαρός. Αφαιρούνται σκόνη, λάδια, μούχλα, βρύα και κάθε σοβάς που τρίβεται ή ακούγεται κούφιος όταν τον χτυπάτε. Οι ρωγμές και τα σαθρά σημεία επισκευάζονται και αφήνονται να στεγνώσουν. Σε απορροφητικά υποστρώματα, όπως κυψελωτό σκυρόδεμα ή παλιό ασβεστοσοβά, περνιέται αστάρι, ώστε η κόλλα να μη στεγνώνει πολύ γρήγορα. Για την πλήρη επικόλληση μετράει πολύ και το πόσο ίσιος είναι ο τοίχος. Η οδοντωτή στρώση κόλλας είναι λεπτή και δεν καλύπτει μεγάλες ανωμαλίες. Γι' αυτό ένας στραβός τοίχος πρέπει πρώτα να ισιώσει. Διαφορετικά επιλέγεται κόλληση με περιμετρική λωρίδα και σημεία.

Προφίλ βάσης και κόλληση των πλακών

Στο κάτω μέρος της πρόσοψης τοποθετείται προφίλ βάσης. Πάνω του ακουμπά η πρώτη σειρά πλακών και το ίδιο προστατεύει την κάτω άκρη της μόνωσης. Η κόλλα ανακατεύεται σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή, απλώνεται με οδοντωτή σπάτουλα στην πλάκα και η πλάκα πιέζεται αμέσως στον τοίχο. Στα πλαϊνά των πλακών δεν μπαίνει κόλλα. Οι πλάκες τοποθετούνται σταυρωτά, όπως τα τούβλα, ώστε οι κάθετοι αρμοί δύο διαδοχικών σειρών να μην πέφτουν ο ένας πάνω στον άλλο. Στις γωνίες του κτιρίου οι πλάκες πλέκονται εναλλάξ. Γύρω από τα κουφώματα κόβονται σε σχήμα Γ, για να μην ξεκινά αρμός ακριβώς από τη γωνία του ανοίγματος.

Βύσματα, οπλισμός και σοβάς

Όταν η κόλλα σκληρύνει, συνήθως μετά από μία έως τρεις ημέρες ανάλογα με τον καιρό, η μόνωση στερεώνεται με βύσματα πρόσοψης. Τον αριθμό και τη θέση τους τα ορίζει η μελέτη ή το σχέδιο στερέωσης του κατασκευαστή. Παίζουν ρόλο το ύψος του κτιρίου, το είδος της τοιχοποιίας και πόσο εκτεθειμένο είναι στον αέρα. Στις άκρες και στις γωνίες μπαίνουν συνήθως περισσότερα. Μετά οι πλάκες τρίβονται για να γίνουν επίπεδες. Στη φρέσκια στρώση πάστας πιέζεται υαλόπλεγμα, ώστε να βυθιστεί ολόκληρο, με τις λωρίδες να επικαλύπτονται περίπου 10 εκατοστά. Στις γωνίες των παραθύρων προστίθενται λοξά κομμάτια πλέγματος και στις ακμές γωνιόκρανα με πλέγμα. Αφού στεγνώσει, ακολουθεί αστάρι και λεπτόστρωτος σοβάς στην υφή και το χρώμα που διαλέξατε.

• Λευκή πολυστερίνη πρόσοψης (EPS) είναι το συνηθισμένο και δοκιμασμένο υλικό για τις περισσότερες κατοικίες.
• Γκρι πολυστερίνη (με γραφίτη) μονώνει καλύτερα στο ίδιο πάχος, άρα σας αρκεί λεπτότερη πλάκα. Στον ήλιο όμως ζεσταίνεται περισσότερο. Με το ελληνικό καλοκαίρι, η σκαλωσιά πρέπει οπωσδήποτε να σκιάζεται με δίχτυ κατά την τοποθέτηση.
• Εξηλασμένη πολυστερίνη (XPS) ή ειδική πλάκα βάσης μπαίνει στο κάτω μέρος του τοίχου και κάτω από το έδαφος, όπου υπάρχει περισσότερο νερό και κίνδυνος χτυπημάτων.
• Πετροβάμβακας είναι εναλλακτική λύση όπου μετράει περισσότερο η πυρασφάλεια ή όπου θέλετε τοίχο που «αναπνέει» καλύτερα. Σε ψηλότερα κτίρια συχνά μπαίνουν τουλάχιστον αντιπυρικές ζώνες από πετροβάμβακα.

Το πάχος της μόνωσης μην το ορίζετε με το μάτι. Ο μηχανικός ή ο ενεργειακός επιθεωρητής το υπολογίζει για τον δικό σας τοίχο, ανάλογα με την κλιματική ζώνη της περιοχής. Στην Ελλάδα επιλέγονται συνήθως πάχη της τάξης των 5 έως 10 εκατοστών, στις ψυχρότερες περιοχές προς το μεγαλύτερο. Η διαφορά σε υλικό ανάμεσα σε λεπτότερη και παχύτερη πλάκα δεν είναι συνήθως μεγάλη, η εργασία σχεδόν δεν αλλάζει, και αργότερα δεν προστίθεται εύκολα.

Σε πολλά ελληνικά σπίτια ο φέρων οργανισμός είναι από μπετόν και τα κενά γεμίζουν με τούβλα. Τα δοκάρια και οι κολόνες χάνουν πολλή θερμότητα, είναι οι λεγόμενες θερμογέφυρες. Η θερμοπρόσοψη τις καλύπτει ενιαία, κάτι που μια εσωτερική μόνωση δεν πετυχαίνει.

Κόλλα, βύσματα, πλέγμα, αστάρι και σοβάς αξίζει να είναι ένα ενιαίο σύστημα από τον ίδιο κατασκευαστή. Τα υλικά έχουν δοκιμαστεί μαζί. Αν ανακατέψετε μάρκες, σε περίπτωση βλάβης μπορεί να μείνετε χωρίς εγγύηση.

Το πιο σημαντικό είναι πόσο σύνθετη είναι η πρόσοψη. Ένας μεγάλος ίσιος τοίχος προχωράει γρήγορα. Κάθε παράθυρο, γωνία, εξώστης ή κορνίζα σημαίνει κοψίματα, προφίλ και περισσότερο χρόνο. Ένα παλαιότερο σπίτι με σαθρό σοβά ή στραβούς τοίχους χρειάζεται επισκευή και ίσιωμα πριν κολληθεί η πρώτη πλάκα. Τη δουλειά επίσης τη μακραίνουν:

• η σκαλωσιά σε ψηλή ή δύσβατη πρόσοψη,
• η αποξήλωση και επανατοποθέτηση από ποδιές παραθύρων, υδρορροές, φωτιστικά, κεραίες και εξωτερικές μονάδες κλιματιστικών,
• οι σωληνώσεις ή ο μετρητής φυσικού αερίου πάνω στην πρόσοψη,
• η παχύτερη μόνωση, που απαιτεί νέες, φαρδύτερες εξωτερικές ποδιές.

Τις εγκαταστάσεις φυσικού αερίου στην πρόσοψη τις μετακινεί μόνο αδειούχος τεχνικός, και για την παροχή σε συνεννόηση με τον διαχειριστή του δικτύου διανομής. Αν μυρίσετε αέριο κατά τη διάρκεια των εργασιών, απομακρυνθείτε και καλέστε το 112.

Σε πολυκατοικία η πρόσοψη είναι κοινόχρηστη. Για τη θερμοπρόσοψη αποφασίζουν οι ιδιοκτήτες στη γενική συνέλευση, και τη δουλειά την οργανώνει ο διαχειριστής. Μεμονωμένη θερμοπρόσοψη σε ένα μόνο διαμέρισμα σπάνια δίνει καλό αποτέλεσμα, τόσο τεχνικά όσο και αισθητικά.

Αν σκέφτεστε να ζητήσετε επιδότηση, για παράδειγμα μέσω κάποιου προγράμματος «Εξοικονομώ», ενημερωθείτε για τους όρους της τρέχουσας προκήρυξης πριν ξεκινήσετε. Τα προγράμματα αυτά συνήθως ζητούν ενεργειακό πιστοποιητικό και δικαιολογητικά πριν από τις εργασίες. Για θερμοπρόσοψη που έχει ήδη γίνει, κατά κανόνα δεν μπορείτε να πάρετε επιδότηση.

• Κόλληση σε σκονισμένο ή σαθρό τοίχο. Η κόλλα πιάνει στη σκόνη, όχι στον τοίχο, και οι πλάκες με τον καιρό ξεκολλούν.
• Πλήρης επικόλληση σε στραβό τοίχο. Η πλάκα ακουμπά μόνο στα εξογκώματα και πίσω της μένουν κενά. Εκεί κυκλοφορεί αέρας, η μόνωση χάνει την αποτελεσματικότητά της και με δυνατό αέρα κινδυνεύει να αποκολληθεί.
• Πλάκες χωρίς σταύρωση και αρμοί γεμάτοι με ρετάλια. Στον σοβά εμφανίζονται ρωγμές που ακολουθούν τους αρμούς. Οι στενοί αρμοί γεμίζουν μόνο με ειδικό αφρό χαμηλής διόγκωσης, οι φαρδύτεροι με λωρίδα πολυστερίνης.
• Δουλειά με ακατάλληλο καιρό. Κάτω από τους +5 °C η κόλλα δεν πήζει σωστά. Στον καυτό ήλιο στεγνώνει πριν πιεστεί η πλάκα. Το ανώτατο όριο θερμοκρασίας το δίνει ο κατασκευαστής, συνήθως γύρω στους +25 έως +30 °C. Βροχή και δυνατός αέρας επίσης βλάπτουν.
• Λίγα ή λάθος τοποθετημένα βύσματα. Το πρόβλημα φαίνεται μετά από καταιγίδα, κυρίως στα εκτεθειμένα σημεία.
• Παραλείψεις στα προφίλ και στους οπλισμούς γύρω από τα κουφώματα. Χωρίς λοξά κομμάτια πλέγματος και προφίλ σύνδεσης, ο σοβάς ραγίζει ακριβώς στις γωνίες των παραθύρων.
• Πολυστερίνη που μένει καιρό χωρίς σοβά. Ο ήλιος καταστρέφει την επιφάνεια των πλακών και η πάστα πιάνει μετά χειρότερα.

Κατά την παραλαβή περπατήστε γύρω από την πρόσοψη στο φως της ημέρας, ιδανικά όταν ο ήλιος πέφτει λοξά και οι ανωμαλίες φαίνονται καλύτερα. Ελέγξτε κυρίως ότι:

• ο σοβάς είναι ίσιος, χωρίς κυματισμούς, φυσαλίδες και ορατά περιγράμματα πλακών ή βυσμάτων,
• δεν υπάρχουν ρωγμές, ειδικά στις γωνίες παραθύρων και θυρών,
• οι γωνίες του κτιρίου και τα λαμπάδες των κουφωμάτων είναι ίσιες και έχουν γωνιόκρανα,
• η σύνδεση με τα κουφώματα έχει γίνει με ταινία ή προφίλ σύνδεσης, όχι απλώς με σοβατισμένο αρμό,
• το κάτω μέρος του τοίχου είναι από υλικό ανθεκτικό στο νερό και το προφίλ βάσης είναι ίσιο,
• οι ποδιές προεξέχουν αρκετά, έχουν νεροσταλάκτη και το νερό πέφτει έξω από την πρόσοψη,
• το χρώμα του σοβά είναι ομοιόμορφο, χωρίς λεκέδες και ορατά «μπαλώματα»,
• έχετε από τον ανάδοχο γραπτά το σύστημα που χρησιμοποιήθηκε, το πάχος της μόνωσης, τους όρους εγγύησης και, αν χρειάζεται, τα παραστατικά για την επιδότηση.