Postavljanje ugaonih lajsni i ALU/PVC profila

Sve ugaone lajsne rade u suštini isti posao, ali se razlikuju po materijalu i po sloju u koji idu. Tip se uvijek bira prema podlozi i prostoru u kojem se radi.

Metalne pocinkovane lajsne

Perforirani profil od pocinkovanog lima. Ide uglavnom u klasične krečno-cementne i gipsane maltere u unutrašnjem prostoru. Krut je, dobro drži liniju i izdržava hodnike i stepeništa, gdje se u uglove često udari. Za vlažne prostorije i spoljne zidove se obično ne bira, jer kod oštećenog cinka s vremenom može da rđa, a mrlja izađe sve do boje.

Aluminijumske (ALU) ugaone lajsne

Aluminijum ne korodira kao čelik, lagan je i prilično krut. ALU lajsne se koriste kod gips-kartona i ispod gleta, naročito na dugim uglovima i onima koji trpe udarce, gdje je važna tačna linija cijelom visinom zida.

Plastične (PVC) ugaone lajsne

Elastičnije su, ne rđaju i lako se sijeku. Pogodne su za stanove, za uglove koji ne trpe mnogo udaraca, za kupatila i za razuđene gips-karton detalje, na primjer niše i police. Kod jakog udarca će se prije saviti nego zadržati potpuno oštru ivicu.

Ugaone lajsne sa mrežicom

PVC ili ALU profil sa spojenom staklenom mrežicom. Mrežica se utapa u ljepak ili glet i ojača i površinu oko ugla. Obično se koriste kod fasadne izolacije i na špaletama prozora. Na fasadi je važno koristiti profile koje proizvođač sistema fasadne izolacije predviđa za taj sistem, a ne obične lajsne za unutrašnje zidove.

Ovaj posao se u ponudama pojavljuje u dva oblika, pa je dobro znati šta tačno plaćate.

• Postavljanje ugaonih lajsni znači utiskivanje profila u svjež malter ili ljepak i njegovo poravnavanje. Lajsna zatim vodi sljedeći sloj maltera, koji radi zidar ili moler kao poseban posao.
• Postavljanje i gletovanje ALU/PVC ugaonih lajsni obuhvata i gletovanje lajsne u ravan sa zidom, obično u dva do tri tanka sloja, i fino brušenje. Rezultat je ugao spreman za podlogu i krečenje. Ova varijanta je uobičajena kod gips-kartona i ispod gleta.

Kada poredite ponude, provjerite da li majstor računa samo postavljanje ili i gletovanje i brušenje. Razlika u poslu je velika.

Najviše zavisi od stanja ugla. Ravna, čvrsta i čista podloga se brzo obradi. Stari ugao sa otpalim malterom, slojevima boje ili velikim odstupanjem od vertikale prvo treba otući, učvrstiti i dopuniti, a to traži više vremena i materijala.

• Visina i dužina ugla: običan zid u stanu se uradi sa poda ili sa male merdevine, dok visoko stepenište ili zabat traže skelu.
• Broj i vrsta uglova: jedan dug, prav ugao ide brže nego mnogo kratkih ivica oko prozora, niša i udubljenja, gdje se lajsne moraju tačno sjeći i nastavljati.
• Podloga: gips-karton traži fino gletovanje u više slojeva, a malter precizno vođenje i kontrolu debljine.
• Traženi kvalitet površine: ispod sjajnije boje ili kod bočnog svjetla sa prozora prelaz lajsne mora biti besprijekoran, inače će se vidjeti.

Ako u stanu imate nekoliko uglova obične visine i podloga je čvrsta, možete to uraditi i sami. Trebaju vam libela ili duga letva, makaze za lim, špahtle, masa za gletovanje pogodna za vašu podlogu i brusna mrežica. Fasade i radove na visini radije prepustite majstoru.

1. Ukloniti odvaljen malter, prašinu i ostatke stare boje sa obje strane ugla.
2. Premazati ugao podlogom (penetracijom) prema preporuci proizvođača mase i ostaviti da se osuši.
3. Izmjeriti visinu ugla i isjeći lajsnu nešto kraće, da se ne upire u plafon ni u pod.
4. Nanijeti masu na obje strane ugla cijelom dužinom, a ne samo na tačkama.
5. Utisnuti lajsnu u masu tako da masa izađe kroz otvore i poravnati je libelom u vertikalu.
6. Skinuti višak mase špahtlom i odmah provjeriti ravnost letvom.
7. Kada se osuši, nanijeti drugi, širi i tanji sloj mase koji prekriva lajsnu i izvlači se u zid.
8. Po potrebi nanijeti treći, završni sloj i poslije sušenja fino prebrusiti, pazeći da se ne otkrije ivica lajsne.
9. Očistiti prašinu, premazati podlogom i tek onda krečiti.

• Kriva lajsna: ako se ne provjerava libelom, ugao na prvi pogled može djelovati ravno, ali poslije krečenja svaki talas istaknu svjetlo i sjenka. Gletovanje krivu lajsnu ne popravlja.
• Šupljine ispod profila: kod nanošenja mase samo na tačkama ili slabog utiskivanja ostanu prazna mjesta ispod lajsne. Pri udarcu se ivica slomi, a masa oko nje popuca.
• Debeli slojevi odjednom: debelo nanesena masa se skuplja i puca. Bolji su tanki slojevi sa pauzama prema uputstvu proizvođača.
• Brušenje do metala: otkrivena ivica lajsne se vidi kroz boju, a kod ALU i pocinkovanog lima može ostaviti taman trag.
• Pogrešan materijal: lajsna za unutrašnje zidove na fasadi, obični lim u vlažnoj prostoriji ili masa koja ne odgovara podlozi.

Kada preuzimate posao, pogledajte ugao sa strane na dnevnom svjetlu i prislonite uz njega dugu letvu.

• ugao je vertikalan cijelom visinom i uz prislonjenu letvu nema procjepa ni talasa,
• ivica je oštra i ravnomjerno vođena, bez zuba i udubljenja,
• lajsna nigdje ne viri niti se vidi kroz masu,
• kada se kucne po uglu, ne čuje se šupalj zvuk,
• prelaz mase u zid je ravnomjeran i bez vidljive trake,
• oko lajsne nema sitnih pukotina,
• kod prozora i vrata su spojevi lajsni čisti i u istoj liniji,
• površina je očišćena od prašine i spremna za podlogu i krečenje.