Schilderen: witte basislaag in twee lagen

Meestal na stucwerk en reparaties. Stucwerk, plamuur en oud pleisterwerk zuigen de verf elk anders op. Bij één laag zie je dat als matte en glanzende vlekken, vooral bij strijklicht vanuit het raam. De tweede laag trekt die verschillen gelijk.

In nieuwbouw bestaan de wanden vaak uit gipsplaat of vers stucwerk. Die zuigen sterk en ongelijk, waardoor een enkele laag letterlijk in de ondergrond verdwijnt. Twee lagen vormen hier de eerste gesloten verflaag, waarop een kleur later makkelijker dekt en je minder verf nodig hebt.

Wil je een donkere kleur zoals blauw, grijs of rood wegwerken? Dan is een witte tussenlaag nodig. Reken er wel op dat twee lagen bij heel verzadigde kleuren soms niet genoeg zijn. Een derde laag of een beter dekkende verf kan dan nodig zijn.

Ook vóór de verkoop of verhuur van een woning kiezen mensen vaak voor wit. Het oogt neutraal, laat een ruimte groter lijken en de volgende bewoner kan er makkelijk zijn eigen kleur overheen zetten.

Het resultaat hangt grotendeels af van de voorbereiding. Ook goede verf verbergt geen stof, vet of open scheuren.

1. Meubels weghalen of afdekken, de vloer afdekken en kozijnen, deurposten en plinten afplakken.
2. Muren ontdoen van stof, spinnenwebben en vetplekken, losse oude verf wegschrapen.
3. Gaten en scheuren vullen, na het drogen glad schuren en afstoffen.
4. Een voorstrijkmiddel aanbrengen, vooral op nieuw stucwerk, gipsplaat en gerepareerde plekken.
5. Met de kwast de hoeken, de aansluiting bij het plafond, de randen rond stopcontacten en de plekken achter radiatoren insnijden.
6. De eerste laag met de roller aanbrengen en volledig laten drogen.
7. De muur nalopen, kleine oneffenheden bijwerken en bijstrijken.
8. De tweede laag aanbrengen, weer eerst de hoeken en dan het vlak.

Waarom eerst het plafond en pas daarna de muren? Van het plafond druppelt of spat altijd wel iets. Dan is het handig als die spatten op muren vallen die nog geschilderd worden.

In woonkamers en slaapkamers gebruikt men meestal een gewone muurverf op waterbasis, vaak latex genoemd. Die laat vocht door, droogt snel en dekt goed. Voor een woonkamer, slaapkamer of werkkamer is dat ruim voldoende.

Afwasbare, slijtvaste muurverf past in de gang, de kinderkamer en de keuken, waar de muren sneller vuil worden en je ze af en toe met een vochtige doek wilt afnemen. Deze verf zuigt minder op, zodat vlekken minder diep in de verflaag trekken.

Witte primer voor muren combineert voorstrijken en de eerste laag. Handig op nieuw stucwerk en gipsplaat als je werk wilt besparen. Is de ondergrond stoffig, zanderig of heel sterk zuigend, dan is een apart voorstrijkmiddel de verstandige keuze.

Voor badkamers en ruimtes waar schimmel ontstaat, bestaat muurverf met een schimmelwerend middel. Toch lost verf alleen het probleem niet op als de oorzaak blijft. In Nederlandse woningen is dat meestal vocht in combinatie met te weinig ventilatie, dus zorg ook voor goed luchten en een werkende afzuiging.

Het eenvoudigst is sauzen in een lege kamer met vlakke, eerder geschilderde muren van normale hoogte. Meer tijd en dus meer kosten vragen:

• Een nieuwe of sterk zuigende ondergrond die voorstrijken en extra verf nodig heeft
• Veel reparaties, plamuren en schuren
• Een donkere of felgekleurde oude laag
• Hoge plafonds, trappenhuizen en plekken waar een steiger nodig is
• Muren met nissen, veel hoeken, leidingen en radiatoren
• Meubels die in de kamer blijven en verschoven en afgedekt moeten worden

Bij grote lege oppervlakken, bijvoorbeeld in nieuwbouw, kan de schilder airless spuiten aanbieden. Dat gaat snel en laat geen rollerbanen achter, maar vraagt om zorgvuldig afdekken van alles eromheen en om ervaring. In een ingerichte woning is het meestal geen goede keuze.

Een gewone kamer kun je prima zelf sauzen. Je hebt een stevige lage trap of een telescoopsteel nodig, een vachtroller met middellange vacht (voor gladde muren meestal ongeveer 12 tot 18 mm), een platte kwast, een rooster voor in de emmer en afdekfolie. Lucht de kamer tijdens het werk en het drogen, maar voorkom tocht en direct zonlicht op de verse verf.

1. De groep in de meterkast uitschakelen als je de afdekplaten van stopcontacten en schakelaars wilt losnemen.
2. Vloer en meubels afdekken, plinten, deurposten en kozijnen afplakken.
3. Vetplekken afwassen, muren afstoffen en kleine gaatjes vullen.
4. Gerepareerde en zuigende plekken voorstrijken volgens de aanwijzingen op de verpakking.
5. De verf goed doorroeren en alleen verdunnen zoals de fabrikant aangeeft.
6. Met de kwast een strook langs hoeken, plafond en stopcontacten insnijden.
7. De roller in de verf dopen, afrollen op het rooster en de verf in elkaar overlappende banen aanbrengen.
8. Een muur in één keer afmaken, zonder pauze midden in het vlak.
9. De laag laten drogen zolang de fabrikant aangeeft, meestal een aantal uren.
10. De tweede laag aanbrengen met hetzelfde gereedschap en op dezelfde manier.
11. De tape verwijderen voordat de verf helemaal droog is, zodat de rand niet mee scheurt.

Witte verf laat elke oneffenheid en elke verkeerde haal zien. In de praktijk gaat het vaak hierop mis:

• Niet voorstrijken: de verf trekt ongelijk in, er ontstaan vlekken en de laag hecht slechter
• Verf niet doorroeren: het pigment zakt naar de bodem en de muur dekt ongelijk
• Te dikke of te dunne verf: dikke verf laat rollersporen achter, dunne dekt slecht en loopt uit
• Terugrollen over plekken die al droog zijn: op de overgang ontstaan zichtbare banen en vlekken
• De tweede laag te vroeg: de roller trekt de nog zachte eerste laag los
• Te weinig verf op de roller: wie de verf over een groot vlak probeert uit te smeren, krijgt doorschijnende plekken

Bekijk de muur overdag en bij avondlicht. Een lamp of zaklamp schuin langs de muur laat het meeste zien.

• De verflaag is gesloten, plamuur, reparaties en de oude kleur schemeren niet door
• Er zijn geen matte of glanzende vlekken en geen rollerbanen
• Hoeken zijn net zo gedekt als het vlak, zonder grijze randen
• Er zijn geen lopers, druppels of haren van de roller
• De lijn tussen muur en plafond is recht en strak
• Vloer, kozijnen, deurposten en schakelaars zijn vrij van verfspatten
• De kamer is opgeruimd en het afdekmateriaal is weg