Eski su bazlı boyanın kazınması

En basit test birkaç saniye sürer. Kuru avuç içinizi duvarda gezdirin. Elinizde beyaz bir toz kalıyorsa boya “tebeşirleniyor” demektir. Bu durumda duvarda büyük ihtimalle tebeşir esaslı veya tutkallı badana vardır. İkinci test ıslak süngerle yapılır: su bazlı badana birkaç silişten sonra yumuşar, dağılır ya da akmaya başlar. Plastik boya ise sağlam kalır.

Bu neden önemli? Tebeşirli katman yumuşaktır ve kendi içinde zayıftır. Yeni boya ona yapışır ama aslında yalnızca bu tozun üzerinde durur. Kuruma sırasında boya filmi çeker ve çoğu zaman birkaç hafta içinde pul pul kalkmaya başlar. Sıradan bir koli bandı da size fikir verir. Bandı duvara yapıştırın, iyice bastırın ve hızla çekin. Bantta çok miktarda eski boya kalıyorsa yüzeyin temizlenmesi gerekir.

Kireç badana genellikle daha serttir ve daha az tebeşirlenir. Bir veya iki sağlam kat varsa bazen iyi bir astar yeterli olabilir. Kalın, çatlamış veya kabaran katmanlarda ise kireç badanayı da almak gerekir.

Su bazlı boyada neredeyse her zaman ıslatma yöntemi kullanılır. Su boyayı yumuşatır, bu yüzden zımparaya da kimyasal sökücüye de gerek kalmaz. Uygulamada süreç şöyle ilerler:

• Odanın hazırlanması: Eşyalar dışarı çıkarılır veya örtülür, zemine naylon serilir. Naylonun üzerine suyu emen ve kaymayı önleyen kağıt ya da karton konur
• Elektriğin korunması: O odanın sigortası kapatılır, prizler ve anahtarlar bantla kapatılır, çünkü içlerine su akabilir
• Islatma: Duvar ılık suyla rulo, badana fırçası veya pompalı püskürtücüyle ıslatılır, her seferinde küçük bir alan
• Bekleme: Boya yumuşayana kadar su bekletilir, bu genellikle yaklaşık 10 ila 20 dakika sürer. Kalın katmanlarda daha uzun sürer ve ıslatmak birkaç kez gerekebilir
• Kazıma: Geniş bir spatula veya kazıyıcı hafif bir açıyla çekilir, sıvaya bastırılmaz
• Yıkama: Kalıntılar sünger ve temiz suyla, duvar tebeşirlenmeyi bırakana kadar silinir
• Kurutma: Sonraki adımlardan önce duvarın tamamen kuruması beklenir

Kazımadan sonra genellikle çizik ve oyukların macunlanması, hafif zımpara ve astar gelir. Astar yüzeyi sağlamlaştırır ve emiciliğini eşitler. Bunlar ayrı işler olarak ele alınır, ama iyi bir boya işinin parçasıdır.

Aynı büyüklükteki bir yüzey bazen bir saatte, bazen bütün bir öğleden sonrada biter. İşin zorluğunu ve dolayısıyla maliyetini en çok şunlar belirler:

• Kat sayısı: İnce tek kat bir tebeşir badana neredeyse kendiliğinden çıkar. Farklı dönemlerden kalma onlarca katı ise defalarca ıslatmak gerekir
• Boyanın türü: Tebeşirli ve tutkallı badana çabuk yumuşar, kireç badana daha yavaş yumuşar ve bazen daha fazla emek ister
• Tavan mı duvar mı: Tavan fiziksel olarak daha yorucudur, su damlar ve iş merdivenden veya seyyar iskeleden yapılır
• Sıvanın durumu: Islatma sırasında boşta kalmış veya ufalanan sıva ortaya çıkarsa ayrıca onarım gerekir
• Detaylar: Kartonpiyer, tavan göbekleri, süpürgelikler, köşeler ve pencere çevreleri yavaş ve elle yapılır
• Boş veya eşyalı oda: Boş odada iş daha hızlı ilerler ve bir şeye zarar verme riski daha düşüktür
• Küf: Küflü yerler küf giderici bir ürünle temizlenmeli ve nemin nedeni bulunmalıdır

Alçıpan ayrı bir durumdur. Alçıpanı fazla ıslatmamak gerekir, aksi halde yüzeydeki kağıt katman suyu emer ve kalkmaya başlar. Alçıpan yüzey sadece hafifçe nemlendirilir ve çok dikkatli kazınır.

Bu işi becerikli bir ev sahibi de yapabilir. Ne kimyasala ne de gürültülü aletlere ihtiyaç vardır, gereken şey sabırdır. Tavanda çalışacaksanız sağlam bir merdiven veya küçük bir iskele kullanın. Gözlük takmayı da unutmayın, çünkü kireçli su damlaları gözü tahriş eder.

1. Avuç içi ve ıslak sünger testiyle boyanın su bazlı olduğunu doğrulamak.
2. Eşyaları çıkarmak, zemini naylon ve emici kağıtla örtmek, kenarları bantlamak.
3. Odanın sigortasını kapatmak, prizleri ve anahtarları bantla kapatmak.
4. Bir kova ılık su, rulo veya püskürtücü, geniş bir spatula ve sünger hazırlamak.
5. Yaklaşık bir ila iki metrekarelik bir alanı ıslatmak.
6. Boyanın yumuşamasını beklemek, gerekirse bir kez daha ıslatmak.
7. Yumuşayan katmanı yukarıdan aşağıya doğru, spatulayı yatık tutarak kazımak.
8. Kalıntıları süngerle silmek, suyu sık sık değiştirmek.
9. Bütün duvar bitene kadar bir sonraki alanla devam etmek.
10. Duvarı sıcaklığa ve havalandırmaya göre, genellikle en az bir gün kurumaya bırakmak.
11. Duvarı avuç içi ve bantla kontrol etmek, ancak ondan sonra macun ve astara geçmek.

Uygulamada sık görülen bir durum, yalnızca kabaran yerlerin kazınıp geri kalanın üzerine boya atılmasıdır. Yeni boya bu durumda eski tebeşirin üzerinde durur ve zamanla duvarın sağlam görünen yerlerinde de kalkar. Bir diğer hata, yüzeyin yarım yamalak yıkanmasıdır. Kazımadan sonra duvar hâlâ tebeşirleniyorsa astarın tutunacağı bir yüzey yoktur.

Fazla keskin alet kullanmak veya çok bastırmak da sık yapılan bir hatadır. Kazıyıcı sıvayı çizer ve gereksiz macun işi çıkar. Sabırsızlık da sorun yaratır: ıslak duvara macun çekmek veya boya yapmak lekelere ve zayıf tutunmaya yol açar. Prizlerin etrafındaki suyu da hafife almayın. Sigortayı kapatıp prizleri bantlamak bir dakikanızı alır.

Bir boyacının yaptığı işi teslim alırken veya kendi işinizi kontrol ederken şu noktalara bakın:

• Duvar kuru avuç içiyle silindiğinde tebeşirlenmiyor
• Koli bandı çekildiğinde üzerinde eski boya kalmıyor
• Özellikle köşelerde, süpürgelik kenarlarında ve pencere çevrelerinde eski boya adacıkları kalmamış
• Sıvada kazıyıcıdan kalan derin çizikler yok
• Boşta kalan veya ufalanan yerler işaretlenmiş ve onarımı konuşulmuş
• Zemin, pencereler ve kasalar temiz, üzerlerinde kurumuş kalıntı yok
• Duvar sonraki adımlardan önce hem görünüşte hem dokunuşta kuru