Pencere sövelerinin XPS ile yalıtımı

XPS (ekstrüde polistiren) kapalı gözenekli, sert bir yalıtım levhasıdır. Halk arasında strafor denen beyaz EPS levhaya göre çok daha az su emer, basınca daha dayanıklıdır ve şeklini daha iyi korur. Aynı kalınlıkta genellikle biraz daha iyi yalıtım da sağlar. Sövede bu önemlidir, çünkü yer dardır ve pencere çevresi daha nemli olur: denizlik çevresine gelen yağmur ya da cam kenarındaki yoğuşma suyu bunun tipik nedenleridir.

Sövelerde genellikle yaklaşık 20 ile 50 mm arası levhalar kullanılır. Ne kadar kalınlık sığacağını, pencere kasasının ne kadarının görünür kaldığı belirler. Yalıtım menteşeleri ve kolu kapatmamalı, kanadın açılmasını engellememelidir. Yüzeyi pürüzlü ya da kanallı levhalar tercih edilir, çünkü yapıştırıcı ve sıva düz yüzeye zor tutunur. Düz yüzeyli levhayı yapıştırmadan önce zımparayla pürüzlendirmek gerekir.

İlk iş zemini temizlemektir. Kabaran sıva, toz ve eski boya kalkmalı, gaz beton gibi çok emici zemine astar sürülmelidir. Levhalar tam ölçüye göre kesilir ve yapıştırıcı duvara değil levhaya sürülür. Dar söve şeritlerinde yapıştırıcı genellikle dişli malayla tüm yüzeye yayılır. Daha geniş levhalarda ise kenarlara boydan boya bir şerit, ortaya da birkaç nokta yapıştırıcı konur. Levhalar birbirine sıkıca dayanarak yerleştirilir. Küçük aralıklar, polistirene uygun düşük genleşmeli PU köpükle doldurulur.

Yapıştırıcı sertleştikten sonra pürüzler zımparalanır ve toz alınır. Ardından donatı katmanı gelir: mantolama sıvası, içine bastırılan cam elyaf file ve ikinci bir düzeltme katı. Dış köşelere fileli köşe profili yerleştirilir. Cephedeki pencere boşluğunun köşelerine, tüm yüzey filelenmeden önce çapraz file parçaları konur. Bunlar köşelerden başlayan çatlakları önler. En sonda astar ve son kat sıva uygulanır: dışarıda mantolama sistemine uygun dekoratif sıva, içeride normal iç cephe sıvası ya da alçı sıva.

Pencere kasasıyla birleşim

Yalıtımla kasa arasında kalan derz, birleşimin yıllarca sızdırmaz kalıp kalmayacağını belirler. Bu yüzden kasaya, sızdırmazlık bantlı ve fileli bir pencere bağlantı profili yapıştırılır. Bu profil, sıcaklık değişince kasanın yaptığı küçük hareketleri karşılar. Bu derze sadece akrilik ya da silikon çekilirse zamanla çatlar. Pencere takılırken montaj boşluğunun içeriden buhar geçirmeyen, dışarıdan buhar geçiren bantla korunmuş olması gerekir. Bu bantlar yoksa, söve yalıtımı onların yerini tutmaz.

Cephe yalıtımıyla birleşim

Cephede mantolama varsa, söve yalıtımı duvardaki yalıtımla boşluksuz birleşmelidir. Aradaki her boşluk, tam da istenmeyen yerde bir ısı köprüsü oluşturur. Pencereler, söveler ve mantolama aynı işte ve aynı ekiple yapıldığında bu uyumu sağlamak en kolay hale gelir.

Zemin kattaki, düz ve sağlam yüzeyli, penceresi yerine oturmuş ve kasa bantları sağlam bir söve kolay bir iştir. Şu durumlar ise işi uzatır ve pahalılaştırır:

• iskele ya da platform gerektiren yüksekte çalışma,
• kırılıp sökülmesi gereken dağılan ya da nemli eski sıva,
• duvarın içine derin oturmuş, geniş söve yüzeyi olan pencere,
• bol kesim gerektiren eğri, yamuk ya da yuvarlak söveler,
• kasada eksik bantlar ya da hasarlı denizlik,
• kasanın az görünmesi, yani ince levha ve çok hassas kesim gerekmesi.

• tozlu, nemli ya da kabaran zemine yapıştırma; levhalar çoğu zaman ilk kıştan sonra kalkar,
• XPS için uygun olmayan yapıştırıcı ya da levhayı eriten solventli köpük kullanmak,
• fileyi atlamak ya da sıvaya bastırmadan üstüne bırakmak; yüzey bu durumda çatlar,
• kasa derzini bağlantı profili olmadan sadece mastikle kapatmak,
• donda, yağmurda ya da doğrudan güneş altında çalışmak; yapıştırıcı düzgün sertleşemez,
• katlar arasındaki bekleme sürelerini kısaltmak,
• söveyi sadece görsel olarak tamamlayan, ısı köprüsünü ise çözmeyen çok ince levha seçmek.

Kendi başınıza sadece yerden ya da alçak, sağlam bir platformdan rahatça ulaşabildiğiniz pencerelere girişmeniz mantıklıdır. Yüksekte çalışmayı ve yeni mantolamanın tamamıyla birleşimi bir ustaya bırakın. Üreticinin belirttiği sıcaklık aralığında çalışın, bu genellikle yaklaşık +5 ile +25 °C arasıdır. Yağmurlu havada ve doğrudan güneş altında çalışmayın.

1. Kasada bağlantı bantlarının olup olmadığını, zeminin sağlam ve kuru olduğunu kontrol etmek.
2. Kabaran sıvayı, tozu ve yağı temizlemek, emici zemine astar sürmek.
3. Her yüzeyi ayrı ölçmek ve levhaları tercihen sıcak telli kesiciyle kesmek.
4. Levhanın düz yüzeyini pürüzlendirmek ve XPS'e uygun yapıştırıcıyı levhaya sürmek.
5. Levhayı bastırmak, su terazisiyle kontrol etmek ve yapıştırıcı donmadan düzeltmek.
6. Levhalar arasındaki aralıkları polistirene uygun PU köpükle doldurmak, sertleşince kesmek.
7. Yapıştırıcı sertleşince yüzeyi zımparalamak ve tozunu iyice almak.
8. Kasaya bağlantı profilini yapıştırmak, köşelere fileli köşe profillerini yerleştirmek.
9. Sıvayı çekmek, fileyi bindirmeli şekilde içine bastırmak ve kuruduktan sonra düzeltme katını sürmek.
10. Üreticinin önerdiği bekleme süresinden sonra astar ve son kat sıvayı uygulamak.

• levhalar tıklatınca boş ses vermiyor ve hiçbir yerde kalkmıyor,
• file hiçbir yerde görünmüyor ve yüzeyde çatlak yok,
• köşeler düz, köşe profiliyle korunmuş ve kırıksız,
• kasa birleşimi temiz, bağlantı profilli ve boşluksuz,
• pencere rahatça açılıyor, yalıtım menteşeleri ve su tahliye deliklerini kapatmıyor,
• söve yalıtımı cephe mantolamasıyla kesintisiz birleşiyor,
• denizlik sıkıca bağlanmış ve su duvardan uzağa, dışarı akıyor.