Σφράγισμα αρμών και γωνιών με ακρυλικό

Στην πράξη η δουλειά αυτή εμφανίζεται σε δύο μορφές, που διαφέρουν λίγο μεταξύ τους.

Σφράγισμα αρμών σε συνηθισμένους τοίχους και ταβάνια: αφορά κυρίως ανακαινίσεις και ξαναβάψιμο. Είναι οι αρμοί γύρω από κάσες, κουφώματα και ποδιές, η ρωγμή στη γωνία τοίχου και ταβανιού ή η ένωση ξύλου, μπετόν και σοβά. Στις ελληνικές πολυκατοικίες, με σκελετό από μπετόν και τούβλο ανάμεσα, πολύ συχνά βλέπει κανείς μια λεπτή ρωγμή ακριβώς εκεί όπου ο τοίχος από τούβλο συναντά δοκάρι ή κολόνα. Το υπόστρωμα είναι συνήθως παλιό, με σκόνη ή υπολείμματα παλιάς μπογιάς, οπότε ο καθαρισμός και η προετοιμασία παίρνουν περισσότερο χρόνο.

Σφράγισμα γωνιών και ενώσεων γυψοσανίδας: ακολουθεί μετά την τοποθέτηση χωρισμάτων, επενδύσεων και ψευδοροφών. Οι επίπεδοι αρμοί ανάμεσα στις πλάκες στοκάρονται πρώτα με στόκο γυψοσανίδας και ταινία ενίσχυσης και τρίβονται. Το ακρυλικό μπαίνει μετά, στις εσωτερικές γωνίες και εκεί όπου η γυψοσανίδα συναντά άλλο υλικό, για παράδειγμα ταβάνι, τοιχοποιία ή κάσα. Το υπόστρωμα είναι καινούργιο και ίσιο, άρα η δουλειά προχωρά πιο γρήγορα, όμως σε μια νέα σοφίτα ή σε ψευδοροφές τα μέτρα αρμών είναι πολλά.

Γιατί ακρυλικό; Κάθε κτίριο κινείται ελαφρά με τις αλλαγές θερμοκρασίας και υγρασίας, και ένα καινούργιο κτίριο και από τις καθιζήσεις. Στην Ελλάδα, με τις μεγάλες διαφορές θερμοκρασίας ανάμεσα σε καλοκαίρι και χειμώνα, αυτό φαίνεται καθαρά. Ο σκληρός στόκος σε μια γωνία ραγίζει, το ελαστικό ακρυλικό αντέχει την κίνηση. Σε αντίθεση με τη σιλικόνη, βάφεται κανονικά.

Ο τεχνίτης ελέγχει πρώτα το υπόστρωμα. Ο αρμός πρέπει να είναι στεγνός, γερός και χωρίς σκόνη. Αφαιρεί τα κομμάτια σοβά και παλιού υλικού που έχουν φύγει, καθαρίζει την παλιά ρωγμή και, αν χρειάζεται, την ανοίγει λίγο, ώστε η μαστίχη να έχει χώρο να μπει. Τα απορροφητικά ή σαθρά υποστρώματα περνιούνται πρώτα με αστάρι.

Μετά βάζει το φυσίγγιο στο πιστόλι, κόβει τη μύτη λοξά, περίπου στο πλάτος του αρμού, και πιέζει τη μαστίχη με μία συνεχή κίνηση και σταθερή πίεση. Τη στρώνει αμέσως με βρεγμένο δάχτυλο, στενή ελαστική σπάτουλα ή ειδικό εργαλείο και σκουπίζει το περίσσευμα με υγρό σφουγγάρι. Μετά το στρώσιμο, η γωνία πρέπει να δείχνει μια λεπτή, ίσια γραμμή που μόλις φαίνεται, όχι ένα χοντρό κορδόνι.

Οι βαθιοί αρμοί δεν γεμίζουν με μία χοντρή στρώση. Το ακρυλικό μαζεύει λίγο καθώς στεγνώνει, οπότε ο βαθύς αρμός είτε προγεμίζεται (στη γυψοσανίδα με στόκο, σε μεγαλύτερα κενά γύρω από κάσες για παράδειγμα με αφρώδες κορδόνι πλήρωσης), είτε η μαστίχη μπαίνει σε δύο λεπτές στρώσεις. Η δεύτερη στρώση μπαίνει μόνο όταν στεγνώσει η πρώτη.

Τα περισσότερα ακρυλικά είναι έτοιμα για βάψιμο μέσα σε λίγες ώρες, σε πιο χοντρές στρώσεις ή σε υγρό χώρο ίσως και μετά από μία μέρα. Αυτό που μετράει είναι η οδηγία του κατασκευαστή πάνω στο φυσίγγιο.

• Μήκος και αριθμός αρμών: ένα δωμάτιο με ψευδοροφή και πολλές γωνίες σημαίνει πολύ περισσότερα μέτρα από ένα απλό δωμάτιο.
• Πλάτος και βάθος αρμών: οι στενοί αρμοί κλείνουν με μία κίνηση, οι φαρδιοί θέλουν προγέμισμα ή περισσότερες στρώσεις.
• Κατάσταση υποστρώματος: η καινούργια γυψοσανίδα είναι σχεδόν αμέσως έτοιμη, οι παλιές ρωγμές πρέπει να ανοιχτούν, να καθαριστούν και να ασταρωθούν.
• Ύψος και πρόσβαση: γωνίες κάτω από ψηλό ταβάνι, κλιμακοστάσια και κεκλιμένες οροφές σοφίτας θέλουν σκάλα ή σκαλωσιά και καθυστερούν τη δουλειά.
• Πολλά σπασίματα: κόγχες, τόξα, σωληνώσεις και καλώδια σημαίνουν πολλά μικρά κομμάτια σε δύσκολα σημεία.
• Απαιτήσεις στην εμφάνιση: με πλάγιο φως από μεγάλα παράθυρα ή μπαλκονόπορτες φαίνεται κάθε ανωμαλία, οπότε η δουλειά πρέπει να γίνει πιο αργά και πιο προσεκτικά.

• Ακρυλικό πάνω σε σκόνη ή υγρασία: η μαστίχη δεν πιάνει, με τον καιρό ξεκολλάει από την άκρη και στη γωνία εμφανίζεται μια σκούρα τριχοειδής γραμμή.
• Ακρυλικό αντί για στόκο: οι επίπεδοι αρμοί ανάμεσα σε πλάκες γυψοσανίδας θέλουν στόκο με ταινία. Το ακρυλικό δεν τους ενισχύει και θα φαίνονται κάτω από τη μπογιά.
• Πολύ χοντρή στρώση: μαζεύει, ραγίζει και αφήνει ορατό κορδόνι στη γωνία.
• Καθυστέρηση στο στρώσιμο: όταν η μαστίχη κάνει πέτσα, δεν στρώνει πια ωραία. Και το στεγνό ακρυλικό τρίβεται δύσκολα, επειδή είναι μαλακό και ελαστικό.
• Σιλικόνη αντί για ακρυλικό: η μπογιά δεν πιάνει στη σιλικόνη και μαζεύεται σε σταγόνες.
• Βάψιμο πάνω σε φρέσκια μαστίχη: η μπογιά πάνω από τον αρμό μπορεί να ραγίσει ή να μείνουν λεκέδες.
• Ξεχασμένα κρίσιμα σημεία: η γωνία με το ταβάνι, η ένωση της ψευδοροφής και το περίγραμμα των κασών ραγίζουν πρώτα.

Το ακρυλικό έχει και όρια. Μεγαλύτεροι αρμοί διαστολής, αρμοί στο δάπεδο, εξωτερικοί χώροι και σημεία που βρέχονται απευθείας (για παράδειγμα η ντουζιέρα) θέλουν άλλο υλικό, συνήθως σιλικόνη υγιεινής ή πολυουρεθανική μαστίχη. Αν μια ρωγμή ανοίγει ξανά μετά το σφράγισμα ή μεγαλώνει, ειδικά μετά από σεισμό, δεν πρόκειται για αισθητικό θέμα. Την αιτία πρέπει να την εκτιμήσει πολιτικός μηχανικός.

Το σφράγισμα με ακρυλικό το καταφέρνει και ένας επιδέξιος ερασιτέχνης. Για τις γωνίες κάτω από το ταβάνι ετοιμάστε μια σταθερή σκάλα, και για ταβάνια πάνω από το συνηθισμένο ύψος καλύτερα καλέστε τεχνίτη με σκαλωσιά. Δοκιμάστε πρώτα την τεχνική σε ένα μικρό κομμάτι που δεν φαίνεται πολύ.

1. Αγοράστε ακρυλική μαστίχη εσωτερικού χώρου που βάφεται, και για κουζίνα ή μπάνιο, μακριά από απευθείας νερό, μία με μεγαλύτερη αντοχή στην υγρασία.
2. Καθαρίστε τον αρμό, ρουφήξτε τη σκόνη και αφαιρέστε το παλιό υλικό και τη μπογιά που έχουν φύγει.
3. Ασταρώστε το απορροφητικό ή σαθρό υπόστρωμα και αφήστε το να στεγνώσει.
4. Αν το υπόστρωμα είναι ανώμαλο ή το κάνετε πρώτη φορά, κολλήστε χαρτοταινία στις άκρες.
5. Κόψτε τη μύτη του φυσιγγίου λοξά στο πλάτος του αρμού και βάλτε το στο πιστόλι.
6. Πιέστε τη μαστίχη με μία συνεχή κίνηση και σταθερή πίεση, σε κομμάτια περίπου όσο το μήκος του χεριού σας.
7. Στρώστε αμέσως με βρεγμένο δάχτυλο ή εργαλείο και σκουπίστε το περίσσευμα με υγρό σφουγγάρι.
8. Τραβήξτε τη χαρτοταινία όσο η μαστίχη είναι ακόμα μαλακή.
9. Αφήστε να στεγνώσει όσο λέει ο κατασκευαστής και, αν χρειάζεται, συμπληρώστε τα βαθύτερα σημεία με δεύτερη λεπτή στρώση.
10. Βάψτε μόνο μετά.

Κοιτάξτε τους αρμούς με πλάγιο φως, για παράδειγμα με έναν φακό κολλητά στον τοίχο, πριν ξεκινήσει το βάψιμο.

• Οι γραμμές στις γωνίες είναι ίσιες, λεπτές και χωρίς κορδόνια
• Η μαστίχη πιάνει σε όλο το μήκος και δεν ξεκολλάει στις άκρες
• Στην επιφάνεια δεν υπάρχουν φυσαλίδες, τρύπες ή αποτυπώματα
• Γύρω από τους αρμούς δεν έχουν μείνει στεγνές μουτζούρες μαστίχης
• Έχουν σφραγιστεί και οι γωνίες με το ταβάνι, τα περιγράμματα από κάσες και παράθυρα και οι ενώσεις των ψευδοροφών
• Η μαστίχη είναι εντελώς στεγνή πριν το βάψιμο
• Μετά το βάψιμο η μπογιά πάνω από τους αρμούς καλύπτει ομοιόμορφα και δεν ραγίζει