Papa termozgrzewalna (1 warstwa)

Na powierzchni poziomej pomaga grawitacja. Pas się rozwija, zgrzewa i sam układa na podłożu. Chodzi zwykle o płytę fundamentową, strop betonowy pod tarasem albo dach płaski. Na dachu i tarasie podłoże musi mieć lekki spadek, zwykle co najmniej około 1,5 do 2 %, żeby woda nie stała w jednym miejscu.

Na powierzchni pionowej wykonawca musi pas w trakcie zgrzewania przytrzymywać, stale dogrzewać i dociskać. Praca idzie wolniej i wymaga więcej doświadczenia. Często pracuje się w wąskim wykopie wokół domu. Przy wysokich ścianach piwnicy pasy dzieli się na krótsze odcinki, a w górnej części czasem dodatkowo mocuje mechanicznie. Długi pas pod własnym ciężarem ściągnąłby jeszcze miękki asfalt i warstwa u góry zrobiłaby się cieńsza. Po zasypaniu wykopu izolacja pionowa jest praktycznie niedostępna, dlatego każdy błąd naprawia się później bardzo trudno.

Obie izolacje muszą się ze sobą łączyć. Jeśli pas na ścianie nie zostanie szczelnie połączony z izolacją płyty fundamentowej, wilgoć obejdzie izolację w narożniku i zacznie podciągać w mur. W praktyce często okazuje się, że za wilgotną piwnicę nie odpowiada sama papa, tylko właśnie źle wykonane połączenie.

• papa modyfikowana SBS pozostaje elastyczna także na mrozie i mostkuje drobne rysy w podłożu. Do fundamentów, ścian piwnic i dachów domów jednorodzinnych to typowy, rozsądny wybór,
• papa oksydowana jest prostsza i mniej elastyczna. Na mrozie sztywnieje i może pękać, dlatego lepiej sprawdza się jako warstwa podkładowa albo w mniej obciążonych miejscach,
• papa z posypką mineralną to warstwa wierzchnia na dachu, który zostaje wystawiony na słońce. Posypka chroni asfalt przed promieniowaniem UV,
• papa z wkładką aluminiową stosowana jest przy podwyższonym ryzyku radonu. W takim przypadku układ warstw dobiera projektant na podstawie badania radonowego działki.

Wymagania dla pap do izolacji części podziemnych opisuje norma PN-EN 13969. Przy wyborze warto spojrzeć na oznaczenie na rolce i do karty technicznej, czyli na rodzaj asfaltu, wkładkę nośną i grubość. Nazwa handlowa nic nie mówi o jakości.

System jednowarstwowy przeznaczony jest na wilgoć gruntową w przepuszczalnym gruncie z działającym drenażem albo na powierzchnie, z których woda szybko odpływa. Przy gruntach gliniastych, wysokim poziomie wód gruntowych, działce na stoku z napływem wody albo piwnicy przeznaczonej na pomieszczenia mieszkalne zwykle potrzebny jest układ dwuwarstwowy. Decyzję powinien podjąć projektant, a nie ocena na oko na budowie.

1. Oczyścić podłoże z kurzu, mleczka cementowego, resztek oleju szalunkowego i luźnych fragmentów. Ubytki i raki wypełnić zaprawą naprawczą.
2. Wyoblić narożniki i krawędzie fasetą z zaprawy. Przez ostry kąt prosty pasa nie da się trwale poprowadzić bez naprężeń.
3. Sprawdzić, czy beton jest dojrzały i suchy w całej grubości, a nie tylko na powierzchni.
4. Pomalować całą powierzchnię asfaltowym środkiem gruntującym i odczekać, aż wyschnie zgodnie z zaleceniem producenta. Dobrze zagruntowana powierzchnia jest równomiernie ciemna, bez błyszczących, mokrych miejsc.
5. Rozwinąć pasy na sucho i ułożyć je tak, żeby zakłady czołowe sąsiednich pasów nie wypadały w jednym miejscu. Zakłady wykonuje się według producenta, zwykle około 10 cm wzdłuż i 15 cm na czołach.
6. Zgrzewać pas palnikiem na całej szerokości, jednocześnie podgrzewając podłoże. Właściwą temperaturę pokazuje mała fala roztopionego asfaltu przed rolką. Na ścianie pracować zawsze od dołu do góry, tak by wyższy pas zachodził na niższy zgodnie z kierunkiem spływu wody.
7. Docisnąć pas wałkiem. Na zakładach musi wypłynąć cienki, ciągły wypływ asfaltu.
8. Izolację pionową wyprowadzić ponad teren, zwykle co najmniej około 30 cm, a przed zasypaniem osłonić ją folią kubełkową albo płytami XPS.

Przejścia rur i rur osłonowych trzeba osadzić jeszcze przed izolacją i uszczelnić systemowym kołnierzem albo zgrzanym mankietem z papy. Późniejszego przewiercenia gotowej warstwy nie da się pewnie naprawić.

Praca z otwartym ogniem to zadanie dla fachowca. Zgrzewa się tylko na sucho, bez silnego wiatru i w temperaturze dopuszczonej przez producenta, przy papach modyfikowanych zwykle od +5 °C. Materiały palne w pobliżu, jak drewno, styropian czy folie, trzeba osłonić albo trzymać w bezpiecznej odległości, a gaśnica powinna być pod ręką. Przy styku z izolacją termiczną albo drewnem zamiast zgrzewania wybiera się papę samoprzylepną.

Najszybciej idzie praca na dużej, równej i czystej powierzchni z wygodnym dostępem. Więcej czasu i staranności wymagają:

• ściany pionowe, zwłaszcza wysokie ściany piwnic, gdzie pas trzeba dzielić i mocować,
• wąski wykop, w którym trudno swobodnie poruszać się wokół ściany. Wykop szeroki na około 60 do 80 cm wyraźnie ułatwia pracę,
• dużo narożników, przejść rur, świetlików i studzienek doświetlających przy oknach piwnicznych,
• nierówne albo uszkodzone podłoże, które najpierw trzeba naprawić,
• praca poza sezonem, kiedy pogoda wymusza przerwy technologiczne.

Przy remoncie dachu płaskiego, na przykład na domu jednorodzinnym albo garażu, starej warstwy czasem nie trzeba zrywać. Musi jednak być mocna, sucha i bez pęcherzy.

• pominięte albo niewyschnięte gruntowanie: pas klei się tylko punktowo i odspaja, często już podczas zasypywania,
• wilgotne podłoże: woda przy nagrzewaniu zamienia się w parę, podnosi pas i tworzy pod nim pustkę,
• przegrzanie: na ścianie kusi dłuższe grzanie, ale ono przepala wkładkę nośną i pas potem pęka pod obciążeniem,
• za krótkie zakłady albo spoiny bez wypływu asfaltu: woda dostaje się pod izolację i rozchodzi po całej powierzchni,
• układanie na ścianie od góry do dołu: każda spoina kieruje wtedy wodę w konstrukcję,
• ostre narożniki bez fasety: pas zostaje naprężony i pęka przy osiadaniu budynku,
• izolacja zakończona na poziomie terenu: odbijająca się woda deszczowa i topniejący śnieg dostają się za papę,
• zasypanie kamienistą ziemią albo gruzem bez warstwy ochronnej: pas zostaje mechanicznie przebity.

Izolację pionową możesz sprawdzić tylko przed zasypaniem wykopu. Warto więc poprosić o zdjęcia narożników, przejść rur i połączenia z izolacją poziomą. Przy odbiorze zwróć uwagę na:

• ciągły wypływ asfaltu na całej długości zakładów,
• pas, którego w spoinie nie da się podważyć ręką ani szpachelką,
• powierzchnię bez pęcherzy, fal i błyszczących, przepalonych miejsc,
• wyoblone narożniki bez naprężonego pasa,
• uszczelnione przejścia rur,
• szczelne połączenie izolacji ściany z izolacją płyty fundamentowej,
• zakończenie ponad terenem pod listwą cokołową albo obróbką blacharską,
• warstwę ochronną przed zasypaniem i działający drenaż,
• na dachu i tarasie powierzchnię, na której po deszczu nie stoi woda.