Elektriciteit in de badkamer: zones, toegestane verlichting en veiligheidsregels

Welke zones gelden er in de badkamer volgens de regels?

In België legt het AREI (Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties) de regels voor badkamers vast. Het verdeelt de badkamer in drie zones, in het AREI "volumes" genoemd, afhankelijk van de afstand tot het water. Per zone ligt vast welke elektrische toestellen er mogen komen en welke IP-beschermingsgraad ze moeten hebben.

Zone 0: de binnenkant van het bad en de douchebak

Direct in het bad of de douchebak zijn alleen toestellen op veilige laagspanning SELV 12 V toegestaan, met minimaal beschermingsgraad IPX7 (bestand tegen onderdompeling). In de praktijk gaat het bijna altijd om speciale ledverlichting voor in het bad. Gewone armaturen en toestellen zijn hier verboden.

Zone 1: de ruimte boven het bad en de douche

Deze zone loopt tot een hoogte van 2,25 m boven de vloer, boven het bad en de douchehoek. Toegestaan zijn armaturen met minimaal IPX4 (bij douches met massagestralen IPX5), doorstroomtoestellen en douchepompen die voor deze zone bedoeld zijn. Schakelaars en stopcontacten zijn verboden.

Zone 2: een strook van 60 cm rond bad en douche

Een strook van 60 cm vanaf de rand van zone 1, tot een hoogte van 2,25 m. Toegestaan zijn armaturen met IPX4 en toestellen van klasse II (dubbel geïsoleerd), zoals een handdoekradiator of spiegelverlichting. Stopcontacten mogen pas buiten zone 2, dus op minimaal 60 cm van de rand van het bad of de douche.

Welke verlichting en toestellen mogen in de badkamer?

In het badkamerplafond horen inbouwspots met beschermingsgraad IP44 (montage € 34 - € 51 per stuk). Boven de spiegel past een wandlamp met IP44 en neutraalwit licht van 3500 tot 4000 K, zodat kleuren natuurgetrouw zichtbaar zijn. Meer over de keuze van armaturen en het plannen van verlichting leest u in het artikel over de kosten van het monteren van ledverlichting.

Een badkamerventilator is tegenwoordig vrijwel onmisbaar. In binnenliggende badkamers zonder raam, zoals in veel appartementen, voorkomt hij schimmel en vocht. Montage en aansluiting kosten € 105 - € 155. Een model met nalooptimer is aan te raden (de ventilator draait 5 tot 15 minuten door nadat het licht uit is), of een model met hygrostaat, dat automatisch inschakelt op basis van de luchtvochtigheid.

Wasmachine en droogkast horen elk op een eigen kring met een eigen automatische zekering. Als ze tegelijk draaien, is hun gezamenlijke vermogen te groot voor een gewone stopcontactkring. Elektrische vloerverwarming in de badkamer vraagt eveneens een aparte kring met thermostaat. Meer daarover leest u in de vergelijking van elektrische en watergedragen vloerverwarming.

Waarom is een verliesstroomschakelaar in de badkamer verplicht?

Een verliesstroomschakelaar met een gevoeligheid van 30 mA meet het verschil tussen de stroom die een kring in gaat en de stroom die eruit komt. Lekt er stroom weg, bijvoorbeeld via iemands lichaam bij aanraking van een beschadigd toestel, dan schakelt de verliesstroomschakelaar de kring binnen 30 milliseconden uit, voordat de stroom ernstig letsel kan veroorzaken. In de vochtige badkamer, waar de weerstand van het menselijk lichaam lager is, kan een verliesstroomschakelaar letterlijk levens redden.

Het AREI schrijft een verliesstroomschakelaar van 30 mA voor op alle kringen in de badkamer, verlichting inbegrepen. Bij een keuring van de elektrische installatie door een erkend keuringsorganisme wordt ook de werking van de verliesstroomschakelaar getest. Een defecte of ontbrekende verliesstroomschakelaar betekent dat de installatie niet conform is. U kunt de verliesstroomschakelaar ook zelf testen met de testknop in de zekeringkast. Het advies is dat elk half jaar te doen.

Wanneer pakt u de elektriciteit in de badkamer aan?

Het ideale moment is een complete badkamerrenovatie. De muren liggen open, de water- en elektriciteitsleidingen worden vernieuwd en u kunt alle zones opnieuw indelen, inclusief de plek van wasmachine, droogkast, ventilator en verlichting. Achteraf ingrijpen in een afgewerkte badkamer betekent tegels uitkappen, en dat is esthetisch vaak niet meer netjes te herstellen.

Denk bij het ontwerp vooruit: een aansluitpunt voor spiegelverlichting, aparte kringen voor wasmachine en droogkast, een aansluitpunt voor elektrische vloerverwarming en een ventilator met nalooptimer. Elk extra aansluitpunt kost tijdens de ontwerpfase € 55 - € 92 en na afronding van de badkamer € 370 - € 735, inclusief uitkappen en herstellen van het tegelwerk. Alle prijzen vindt u in de prijslijst voor bouwwerkzaamheden.

Welke fouten vermijdt u beter in de badkamer?

Een bijzonder gevaarlijke fout is een stopcontact te dicht bij het bad of de douche. Het moet op minimaal 60 cm van de rand van zone 1 zitten. In kleine badkamers in appartementen blijft daardoor vaak maar één mogelijke plek bij de deur over, en daar moet u rekening mee houden bij het bepalen van de plek van de wasmachine.

De tweede fout is verlichting zonder voldoende IP-bescherming. Gewone spots voor binnen horen niet in zone 1 en 2. Vocht condenseert erin, de levensduur gaat omlaag en er is kans op kortsluiting. Koop altijd armaturen met minimaal IP44.

De derde fout is een ventilator zonder nalooptimer die samen met het licht wordt geschakeld. Bij een kort badkamerbezoek voert hij het vocht niet voldoende af. En de vierde fout is het weglaten van een aparte kring voor de droogkast. Wasmachine en droogkast op één kring laten de automatische zekering uitschakelen als ze tegelijk draaien.

Hoe pakt u de elektriciteit in de badkamer goed aan?

De badkamer is een ruimte waar het niet loont om de regels te omzeilen. Zones, IP-bescherming en een verliesstroomschakelaar bestaan omdat water en elektriciteit een dodelijke combinatie zijn. Plan de elektriciteit van de badkamer tegelijk met de renovatie, kies verlichting en toestellen die geschikt zijn voor vochtige ruimtes en vraag om een keuringsverslag. Daarmee heeft u zwart op wit dat uw badkamer veilig is voor het hele gezin.

FAQ - Veelgestelde vragen over elektriciteit in de badkamer

Hoe ver van het bad moet een stopcontact zitten?

Minimaal 60 cm van de rand van het bad of de douchehoek (buiten zone 2). Het stopcontact moet op een kring zitten die beveiligd is met een verliesstroomschakelaar van 30 mA.

Welke beschermingsgraad moet badkamerverlichting hebben?

In zone 1 en 2 minimaal IPX4 (in de winkel meestal verkocht als IP44), bij douches met massagestralen IPX5. Buiten de zones volstaat een gewone beschermingsgraad, maar IP44 in de hele badkamer is aan te raden.

Wat kost het monteren van een badkamerventilator?

Het monteren en aansluiten van een badkamerventilator kost in 2026 € 105 - € 155. Een model met nalooptimer of hygrostaat is aan te raden.

Moet er in de badkamer een verliesstroomschakelaar zitten?

Ja, het AREI vereist een verliesstroomschakelaar van 30 mA voor alle kringen in de badkamer, verlichting inbegrepen. Zonder verliesstroomschakelaar is de installatie bij een keuring niet conform.

Mag de wasmachine in de badkamer staan?

Ja, maar buiten zone 0 tot en met 2 (minimaal 60 cm van bad of douche) en op een eigen kring met een verliesstroomschakelaar. Bij een wasmachine en een droogkast zijn twee aparte kringen aan te raden.

Bereken de kosten van elektriciteit in uw badkamer

Dit overzicht geeft u een indicatie van de prijzen in 2026. De werkelijke prijs hangt af van de omvang van het werk, het aantal aansluitpunten en de staat van de bestaande leidingen. Voordat u een elektricien contacteert, berekent u een indicatieve prijs in de online calculator van Numiq. Zo krijgt u een realistisch beeld van de marktprijzen en een sterkere onderhandelingspositie, en na het inloggen kunt u altijd terugkeren naar uw berekeningen.

Start de Numiq-calculator →