Γκρέμισμα τοίχου από τούβλα πάχους έως 150 mm

Στις περισσότερες ελληνικές πολυκατοικίες ο σκελετός είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα. Τα φορτία τα σηκώνουν οι κολόνες, τα δοκάρια και οι πλάκες, ενώ οι τοίχοι από τούβλα απλώς γεμίζουν τα κενά. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι κάθε λεπτός τοίχος γκρεμίζεται χωρίς σκέψη. Συχνά μέσα στον τοίχο ή στην άκρη του κρύβεται μια κολόνα ή ένα δοκάρι, ντυμένα με τούβλο και σοβά. Αυτά δεν τα αγγίζετε ποτέ.

Σε παλιότερα σπίτια με πέτρινους τοίχους και ξύλινα πατώματα η κατάσταση διαφέρει. Με τα χρόνια τα ξύλινα δοκάρια κάμπτονται και ακουμπούν στον διαχωριστικό τοίχο, οπότε εκείνος αρχίζει να σηκώνει μέρος του φορτίου. Σε μονοκατοικίες που έχουν αλλάξει πολλές φορές, κάποιος μπορεί να χρησιμοποίησε τον τοίχο ως στήριγμα. Ο λεπτός τοίχος λοιπόν δεν είναι αυτόματα και μη φέρων.

Πώς θα το μάθετε; Βοηθούν τα αρχικά σχέδια του κτιρίου, που συνήθως τα έχει ο ιδιοκτήτης ή ο διαχειριστής της πολυκατοικίας. Αν τα σχέδια λείπουν ή έχετε την παραμικρή αμφιβολία, ζητήστε από πολιτικό μηχανικό να δει τον τοίχο. Όταν η επέμβαση αγγίζει τον φέροντα οργανισμό, η γνώμη του μηχανικού είναι απαραίτητη. Σε πολυκατοικία ενημερώστε επίσης τον διαχειριστή και τους γείτονες, γιατί το γκρέμισμα φέρνει θόρυβο, σκόνη και μεταφορά μπάζων από τους κοινόχρηστους χώρους.

Ένα έμπειρο συνεργείο προχωρά συνήθως με αυτή τη σειρά:

1. αυτοψία και εντοπισμός εγκαταστάσεων: ελέγχονται πρίζες, διακόπτες, κουτιά διακλάδωσης, σωλήνες και καλοριφέρ και στις δύο πλευρές του τοίχου, ενώ βοηθά και ένας ανιχνευτής καλωδίων,
2. αποσύνδεση εγκαταστάσεων: το ρεύμα το κόβει και το ασφαλίζει αδειούχος ηλεκτρολόγος, το νερό και τη θέρμανση ο υδραυλικός, ενώ σωλήνα αερίου μέσα στον τοίχο χειρίζεται μόνο αδειούχος τεχνίτης αερίου,
3. προστασία του χώρου: τα δάπεδα σκεπάζονται με ανθεκτικό χαρτόνι και νάιλον, τα έπιπλα βγαίνουν ή τυλίγονται και οι πόρτες προς τα άλλα δωμάτια σφραγίζονται με νάιλον και ταινία,
4. αφαίρεση ό,τι υπάρχει πάνω στον τοίχο: κάσες, πλακάκια, σοβατεπί, ράφια και διακόπτες βγαίνουν πρώτα,
5. διαχωρισμός από τα στοιχεία που μένουν: στο σημείο που ο τοίχος ενώνεται με τον εξωτερικό ή τον διπλανό τοίχο και κάτω από το ταβάνι, η ένωση συνήθως κόβεται με κόφτη, ώστε να μη φύγει σοβάς και τούβλο από εκεί που πρέπει να μείνει,
6. γκρέμισμα από πάνω προς τα κάτω: το τούβλο αφαιρείται σειρά σειρά από το ταβάνι προς το πάτωμα, ποτέ σκάβοντας από τη βάση,
7. συνεχής απομάκρυνση μπάζων: τα μπάζα μπαίνουν σε σακιά ή καρότσια και κατεβαίνουν στον κάδο, ώστε να μη μαζεύονται στο δωμάτιο,
8. καθάρισμα: τα υπολείμματα κονιάματος στο πάτωμα, στο ταβάνι και στους πλαϊνούς τοίχους καθαρίζονται με καλέμι και ο χώρος σκουπίζεται και περνιέται με ηλεκτρική σκούπα.

Για τη δουλειά χρησιμοποιούνται πιστολέτο, βαριοπούλα, καλέμι και, για καθαρό τελείωμα, κόφτης ή φρέζα με αναρρόφηση. Σε λεπτό τοίχο δεν χρειάζεται βαρύ εργαλείο. Μια πιο ήπια δουλειά προστατεύει καλύτερα τους γειτονικούς τοίχους και ενοχλεί λιγότερο τους γείτονες.

Δύο τοίχοι με την ίδια επιφάνεια μπορεί να είναι εντελώς διαφορετική δουλειά. Τη δυσκολία, άρα και το κόστος, επηρεάζουν κυρίως:

• το υλικό και το κονίαμα: τα διάτρητα τούβλα με ασβεστοκονίαμα πέφτουν εύκολα, τα συμπαγή τούβλα με τσιμεντοκονία θέλουν περισσότερη δουλειά,
• η επένδυση του τοίχου: πλακάκια, χοντρός σοβάς ή πολλές στρώσεις παλιάς μπογιάς προσθέτουν δουλειά και μπάζα,
• οι εγκαταστάσεις μέσα στον τοίχο: κάθε καλώδιο, σωλήνας ή πίνακας πρέπει πρώτα να αποσυνδεθεί και να μεταφερθεί,
• κάσες και πρέκια: μια μεταλλική κάσα χτισμένη στον τοίχο ή ένα πρέκι από μπετόν πάνω από την πόρτα καθυστερούν τη δουλειά,
• η πρόσβαση: όροφος χωρίς ασανσέρ, στενή σκάλα ή κάδος μπάζων μακριά από την είσοδο σημαίνουν πολύ κουβάλημα,
• αν το σπίτι κατοικείται: τότε η προστασία πρέπει να είναι πιο προσεκτική και η δουλειά να γίνεται στις ώρες που ορίζει ο κανονισμός της πολυκατοικίας,
• το ύψος του χώρου: στα παλιά σπίτια με ψηλά ταβάνια ο τοίχος είναι μεγαλύτερος και κοντά στο ταβάνι χρειάζεται σκαλωσιά.

Η μεταφορά και η διαχείριση των μπάζων συχνά χρεώνονται χωριστά. Ο τοίχος από τούβλα είναι βαρύς και βγάζει περισσότερα μπάζα απ' όσα περιμένει κανείς. Τα μπάζα δεν πάνε στους κάδους απορριμμάτων του δήμου, αλλά σε κάδο μπάζων που φέρνει εταιρεία διαχείρισης.

• γκρέμισμα χωρίς έλεγχο αν ο τοίχος φέρει φορτίο: αν φύγει ένας τοίχος που στήριζε κάτι, μπορεί να εμφανιστούν ρωγμές στο ταβάνι ή στους τοίχους του πάνω ορόφου,
• τρύπημα εγκατάστασης: ένα καλώδιο με ρεύμα ή ένας σωλήνας νερού μέσα στον τοίχο είναι από τις πιο επικίνδυνες και δυσάρεστες εκπλήξεις,
• σκάψιμο από τη βάση: το πάνω μέρος του τοίχου μπορεί να πέσει μονομιάς και να τραυματίσει άνθρωπο,
• συσσώρευση μπάζων σε ένα σημείο: σε παλιά σπίτια με ξύλινα πατώματα ένας μεγάλος σωρός μπάζων φορτώνει υπερβολικά το πάτωμα,
• ξήλωμα του διπλανού τοίχου: χωρίς κόψιμο της ένωσης ξεκολλάει σοβάς και τούβλο και εκεί που ο τοίχος πρέπει να μείνει,
• υποτίμηση της σκόνης: η λεπτή σκόνη από τούβλο και κονίαμα μπαίνει στον εξαερισμό, στα ηλεκτρονικά και στα γειτονικά διαμερίσματα, γι' αυτό χρειάζονται καλή προστασία και μάσκα.

Στην πράξη συμβαίνει συχνά να φανεί, μόλις ανοίξει ο τοίχος, μια σωλήνωση που δεν ήξερε κανείς ή ένα τούβλο σε χειρότερη κατάσταση από το αναμενόμενο. Γι' αυτό καλό είναι να υπολογίσετε λίγο περιθώριο χρόνου και να συμφωνήσετε από πριν με το συνεργείο πώς θα αντιμετωπιστούν τέτοιες περιπτώσεις.

Το γκρέμισμα είναι θορυβώδης και σκονισμένη δουλειά. Οι τεχνίτες, αλλά και εσείς αν είστε παρόντες, χρειάζεστε μάσκα σκόνης, γυαλιά προστασίας, γάντια, γερά παπούτσια και ωτοασπίδες. Τα παράθυρα καλό είναι να μένουν ανοιχτά, αλλά η σκόνη δεν πρέπει να πηγαίνει στο κλιμακοστάσιο της πολυκατοικίας.

Αν κατά το γκρέμισμα χτυπηθεί σωλήνας αερίου ή μυρίσετε αέριο, σταματήστε αμέσως τη δουλειά. Μην ανάβετε φώτα, μην πατάτε διακόπτες και μην ανάβετε φλόγα. Ανοίξτε τα παράθυρα, βγείτε από τον χώρο και καλέστε το 112 ή τη γραμμή βλαβών του δικτύου φυσικού αερίου της περιοχής σας.

Η εργασία αυτή συνήθως περιλαμβάνει μόνο την αφαίρεση του τοίχου. Η αποκατάσταση των σημείων όπου στεκόταν, δηλαδή η μπετοκονία ή τα πλακάκια στο πάτωμα, ο σοβάς στο ταβάνι και στους πλαϊνούς τοίχους και η βαφή από τον ελαιοχρωματιστή, είναι ξεχωριστή δουλειά. Ξεκαθαρίστε το με το συνεργείο ήδη από