4 ila 6 cm kilitli parke taşı döşeme

Parkenin kalınlığı görünüşle ilgili değildir, belirleyici olan yüktür. Kalın taş teker altında daha zor devrilir ve basıncı alt zemine daha iyi dağıtır. İnce taş ise ağır ve noktasal bir yük altında daha kolay çatlar ya da yana yatar.

• 4 cm kalınlık yalnızca yaya alanları içindir: bahçe yolları, teraslar, havuz çevresi, bank ya da mangal altı, kompost kutusuna giden patika.
• 6 cm kalınlık, üretici o model için belirtiyorsa ve alt temel buna göre hazırlanmışsa, ara sıra hafif bir aracın geçtiği yaya alanlarını da kaldırır. Örneğin arada bir malzeme getiren bir aracın geçtiği yol ya da bisiklet ve bahçe traktörü için ayrılan alan.

6 cm parkenin üzerine araba park edilebilir mi? Üreticiler bu kalınlığa genellikle binek aracın ara sıra geçmesi için izin verir, her gün park etmek için değil. Parkeye en çok zarar veren şey, araç dururken direksiyonu çevirmektir. Teker bu sırada taşları yalnızca aşağı bastırmaz, yanlara iter ve kenarlarını kırar. Bu yüzden garaj girişi, park yeri ve aracın manevra yaptığı alan için 8 cm kalınlık daha uygundur.

Alanın bir kısmını ileride otopark yapmayı düşünüyorsanız kararı şimdiden verin. İnce parkeyi sonradan kalınıyla değiştirmek, alanı söküp kazıyı derinleştirmek ve alt temeli yeniden sıkıştırmak demektir.

İlk bakışta iki kalınlık aynı görünür, çünkü aynı model çoğu zaman iki kalınlıkta da üretilir. Şantiyede ise fark belirgindir:

• Yük: 4 ila 6 cm yayalar ve ara sıra hafif araç geçişi içindir. 8 ila 10 cm ise araç girişleri, otoparklar, kamyonet ve çöp kamyonunun girdiği alanlar içindir.
• Alt temel: ince parkenin altında genellikle daha ince bir kırma taş tabakası ve daha sığ bir kazı yeterlidir. Daha az toprak taşınır, daha az malzeme getirilir.
• Sıkıştırma: ince parke, kauçuk altlıklı hafif bir kompaktörle sıkıştırılır. 8 cm parke için uygun olan ağır kompaktör 4 cm taşları çatlatabilir.
• Bordürler: yaya alanlarında genellikle bahçe bordürü kullanılır. Araç geçen alanlarda bordürler daha masiftir ve betona daha derin oturtulur.
• Taşıma: ince parke daha hafiftir. İş makinesinin giremediği bahçelerde elle ya da el arabasıyla taşınabilir.
• Kesim: ince taş daha hızlı kesilir, küçük bir kesme makinesi yeter. Ancak dar parçalar daha kırılgandır ve kolay yerinden oynar.

Aynı arsada iki kalınlık sık sık birlikte kullanılır: araç girişi 8 cm, kapıya giden yol ve teras 4 ya da 6 cm. Kalınlık farkı alt temelde dengelenir, böylece yüzey kesintisiz devam edebilir. Geçişi bir bordürle ya da betona oturtulmuş bir sıra taşla ayırmak iyi olur. Böylece ince kısım, araç geçen alanın kenarında kaymaz.

Kotlar, eğimler ve su tahliyesi

Kazıdan önce bitmiş yüzeyin nerede olacağı ve suyun nereye gideceği belli olmalıdır. Evin yanındaki alan evden dışarı doğru eğimli olmalıdır, genellikle yaklaşık yüzde 1,5 ila 2. İki metre genişliğindeki bir yolda bu kabaca 3 ila 4 cm eder. Terasta kot kapı eşiğine, girişte ise basamağa göre belirlenir. Su çime akamayacaksa, önceden bir kanal ızgara ya da süzülme çukuru planlanmalıdır.

Alanın altındaki hatlar

Kazıdan önce yer altındaki su, kanalizasyon, doğalgaz, elektrik ve telefon hatlarının yerini öğrenin. Bunun için ilgili dağıtım şirketlerine ve altyapı kurumlarına başvurulabilir, evin tesisat projeleri de yol gösterir. Kazı sırasında bir doğalgaz borusu zarar görürse ya da gaz kokusu alırsanız alanı terk edin, ateş yakmayın, elektrik düğmelerine dokunmayın ve 187 doğalgaz acil hattını ya da 112'yi arayın.

Erişim, malzeme ve döküm yeri

Paletler, kırma taş ve moloz için yer ayırın. Alana yalnızca avludan ya da bahçeden geçilerek ulaşılıyorsa bunu önceden söyleyin, çünkü çalışma yöntemi değişir. Parkeyi tek seferde, aynı üretim partisinden ve kesim ile ileride gerekecek onarımlar için yedek payıyla sipariş edin.

Diğer ustalarla koordinasyon

Parkenin altına girecek her şey alt temelden önce bitmiş olmalıdır: yağmur suyu hattı, bağlantılar, aydınlatma için koruma boruları, sulama hatları. Aydınlatma ve priz tesisatını yalnızca yetkili bir elektrikçi bağlamalıdır. Evin subasman kısmı ve duvar dibindeki su yalıtımı, parke yanaştırılmadan önce tamamlanmış olmalıdır. Bitki dikimi ve çimi parkeden sonra yapmak mantıklıdır, böylece makineler hazır tarhları ezmez.

Kazı ve taban hazırlığı

Kazı derinliği parke kalınlığı, yatak ve alt temelin toplamıdır. Yaya alanında bu genellikle bitmiş yüzeyin yaklaşık 25 ila 30 cm altındadır. Kazı tabanı daha bu aşamada eğimli şekillendirilir ve sıkıştırılır. Islanınca çamura dönen killi topraklarda tabana jeotekstil keçe serilir, böylece kırma taş toprağa gömülmez.

Alt temel tabakası

Alt temel kırma taştan yapılır, genellikle 0-32 mm ya da 0-63 mm granülometride, plent miks temel malzemesi de kullanılabilir. Yaya alanında kalınlığı yaklaşık 15 ila 20 cm olur. Ara sıra araç geçen 6 cm parkede daha kalın, yaklaşık 20 ila 25 cm seçilir. Yaklaşık 10 cm'lik katmanlar halinde sıkıştırılır, malzeme hafif nemli olmalıdır. Kuru malzeme iyi sıkışmaz, fazla ıslak olan ise dalgalanır. Alanın dayanıp dayanmayacağı alt temelde belli olur. Ne yatak ne de parke, iyi sıkıştırılmamış bir kırma taşı telafi eder.

Bordürler

Bordürler parke döşenmeden önce, dış tarafı betonla desteklenerek betona oturtulur. Alanı bir arada tutarlar, onlar olmadan kenar taşları zamanla açılır. Parke sıkıştırılmadan önce beton birkaç gün prizini almalıdır, kesin süre havaya bağlıdır.

Yatak

Alt temelin üzerine ince kırma taştan, örneğin 2-4 mm ya da 4-8 mm, sıkıştırılmış halde yaklaşık 3 ila 4 cm kalınlığında bir yatak serilir. Türkiye'de yıkanmış kum yatak da sık kullanılır. Yatak, eğime göre yerleştirilmiş kılavuz boruların üzerinden mastarla çekilir. Çekilmiş yatağa basılmaz. Daha kalın yatak alt temelin yerini tutmaz, zamanla düzensiz oturur.

Döşeme ve kesim

Döşemeye, yatağa basmamak için daha önce döşenmiş parkenin üzerinden ilerleyerek devam edilir. Taşlar birkaç paletten dönüşümlü alınır, aksi halde yüzeyde renk lekeleri oluşur. Derz genellikle 3 ila 5 mm olur. Birçok modelde derzi koruyan mesafe çıkıntıları vardır. Hatlar iple kontrol edilir. Bordür, rögar ve duvar kenarındaki kesimler sulu kesme makinesi ya da spiral ile yapılır. İnce parkede dar parçalardan kaçınmak gerekir. Taşın kabaca üçte birinden küçük bir parça kolay yerinden oynar ve çatlar. Bu yüzden kesim iki komşu taşa bölünerek dağıtılır.

Derz doldurma ve sıkıştırma

Derzlere kuru 0-2 mm kum ya da üreticinin önerdiği ince kırma taş süpürülür. Ardından alan kauçuk ya da poliüretan altlıklı kompaktörle, kenarlardan ortaya doğru ve üst üste binen şeritler halinde sıkıştırılır. 4 cm parkede daha hafif bir kompaktör kullanılır. Sıkıştırmadan sonra derzler tekrar doldurulur ve sıkıştırma tekrarlanır. Kum birkaç hafta boyunca oturmaya devam eder, bu yüzden bir süre sonra tamamlanması gerekir.

Şekil ve desen

Yaya alanlarında kare, dikdörtgen, kilitli I tipi (yaygın adıyla kilit taşı) ve daha büyük formatlar kullanılır. Balık sırtı ya da şaşırtmalı desen, yükü düz sıralı taşlardan daha iyi dağıtır. İnce parkede bu daha da önemlidir. 4 cm kalınlıktaki büyük ebatlı plakalar şık görünür, ama düzgün olmayan zemine daha duyarlıdır ve araç geçince kolay çatlar. Yalnızca yaya alanlarına uygundur.

Yüzey

Yüzey işlemi olmayan parke basit ve dayanıklıdır. Renkli üst katmanlı parkenin yüzeyi daha düzgün, rengi daha kalıcıdır. Kumlanmış, taşlanmış ya da kırık yüzeyler doğal taşı andırır. Teras ve havuz çevresi için ıslakken kaymazlığı ve yüzeyin nasıl temizleneceğini düşünün. Pürüzsüz koyu renkli parke yazın çok ısınır, özellikle güney bölgelerde çıplak ayakla yürürken bunu hissedersiniz.

Yatak ve derzler

Yataktaki ince kırma taş suyu geçirir ve kumdan daha az yıkanır, bu yüzden bugün daha sık tercih edilir. Polimer derz dolguları ot çıkmasını ve derzlerin yıkanmasını zorlaştırır. Ancak üreticiye göre genellikle geçirgen bir alt temel, belirli bir derz genişliği ve uygulama sırasında kuru hava ister. Parkenin altındaki suyun gidecek yeri yoksa dolgu gevşeyebilir.

Kenar elemanları

Beton bahçe bordürleri yaygın ve sağlamdır. Bahçedeki kavisli yollarda bazen bükülebilen çelik ya da plastik kenar profilleri kullanılır. Bunlar kenarı sağlam şekilde desteklemelidir, yoksa kenar taşları çime doğru kayar.

Metrekare başına iş miktarı iki alan arasında büyük farklılık gösterebilir. İşi kolaylaştıranlar:

• engelsiz, düz dikdörtgen bir alan,
• yükleyici için rahat erişim ve kırma taşın doğrudan alanın yanına boşaltılabilmesi,
• sağlam, su geçiren toprak,
• tek renkli basit bir desen.

İşi zorlaştıranlar:

• çok sayıda kesim gerektiren kavisler, girintiler, rögarlar, ızgaralar ve direkler,
• döşemenin hızlanamadığı ve kesim oranının yüksek olduğu dar yollar,
• toprağın ve kırma tasın bahçe içinden elle taşınması,
• eski betonun ya da parkenin kırılması ve molozun götürülmesi,
• eğimli arazi, basamaklar, eşik ve subasmana kot geçişleri,
• jeotekstil ve daha kalın alt temel isteyen killi ya da sürekli ıslak toprak,
• renk kombinasyonları ve motifli desenler.

Küçük bir bahçe yolu genellikle bir iki günde biter. Yaklaşık 30 m²'lik bir teras çoğunlukla iki ila dört gün sürer, bunun büyük kısmı kazı ve alt temeldir. Parkenin kuruması gerekmez, sıkıştırıldıktan hemen sonra üzerinde yürünebilir. Beklenmesi gereken tek şey bordür altındaki betondur. Yağmur, yatak sıkıştırmasını ve derz doldurmayı durdurur, çünkü ıslak kum derzlere akmaz.

• Zayıf ya da sıkıştırılmamış alt temel: ilk kıştan sonra suyun biriktiği çukurlar ve dalgalar oluşur.
• Fazla kalın yatak: parke düzensiz oturur, özellikle en çok yürünen yerlerde.
• Eve doğru eğim ya da hiç eğim olmaması: su subasmana akar, duvar nem çeker, kışın girişte buzlanma olur.
• Eksik ya da zayıf oturtulmuş bordürler: kenarlar açılır, derzler genişler ve taşlar devrilir.
• Derzsiz, sıfır döşenmiş parke: sıkıştırma ve sıcaklık değişimleriyle kenarlar kırılır.
• Altlıksız ya da fazla ağır kompaktörle sıkıştırma: yüzeyde lekeler ve sürtünme izleri kalır, ince taşlar çatlar.
• 4 cm parke üzerine park etmek: taşlar çatlar ve devrilir, onarım alanı söküp alt temeli yenilemek demektir.
• Paletleri sırayla tek tek kullanmak: yüzeyde belirgin renk şeritleri oluşur.
• Eksik doldurulmuş derzler: taşlar birbirine kilitlenmez, ayak altında oynar ve derzlerde daha hızlı ot çıkar.

Yeni parkedeki beyaz tabaka genellikle kireç çiçeklenmesidir. Betonda doğal olarak görülen bir durumdur, çoğunlukla birkaç ay içinde kendiliğinden kaybolur ve bir kusur sayılmaz.

4 ila 6 cm parkeden bir yaya yolunu becerikli bir amatör de yapabilir. Kauçuk altlıklı kompaktörü bir makine kiralama yerinden kiralayabilirsiniz. Kapı eşiğine bağlanan bir terası ya da su yalıtımlı subasmana yaslanan bir alanı ise ustalara bırakmanız daha iyi olur, çünkü orada kot ve eğim hatasını düzeltmek zordur.

1. Yer altı hatlarının yerini öğrenmek ve arazide işaretlemek.
2. Alanı kazık ve iple belirlemek, bitmiş yüzeyin kotunu ve evden dışarı doğru eğimi saptamak.
3. Toprağı gereken derinliğe kadar kazmak ve tabanı eğimli şekilde sıkıştırmak.
4. Killi toprağa bindirmeli olarak jeotekstil keçe sermek.
5. Kırma taşı yaklaşık 10 cm'lik katmanlar halinde sermek ve her katmanı sıkıştırmak.
6. Bordürleri ipe göre betona oturtmak ve betonun prizini almasını beklemek.
7. Kılavuz boruları eğime göre yerleştirmek, ince kırma taşı dökmek ve yatağı mastarla çekmek.
8. Boruları çıkarmak, kalan oyukları dikkatle doldurup düzeltmek.
9. Parkeyi döşenmiş alanın üzerinden ileri doğru, birkaç paletten dönüşümlü alarak ve üreticinin önerdiği derzle döşemek.
10. Hatları ipe göre sürekli kontrol etmek ve lastik tokmakla hafifçe düzeltmek.
11. Kenar parçalarını sulu kesme makinesiyle kesmek, göz, kulak ve solunum koruması kullanmak.
12. Derzlere kuru kum ya da ince kırma taş süpürmek.
13. Alanı kauçuk altlıklı kompaktörle kenarlardan ortaya doğru sıkıştırmak.
14. Derzleri yeniden doldurmak, fazla malzemeyi süpürmek ve birkaç hafta sonra derzleri tamamlamak.

Teslim alırken alanı yavaşça ve dikkatle dolaşın. İki metrelik bir mastar düzensizlikleri gösterir. Bir kova su, suyun gerçekte nereye gittiğini gösterir. Yürürken bir taşın oynayıp oynamadığına, yana yatıp yatmadığına dikkat edin. Özellikle şunları kontrol edin:

• eğim evden dışarı doğru ve hiçbir yerde su birikmiyor,
• mastarın altında belirgin çukur ya da tümsek yok,
• eşik, basamak ve subasmandaki kot anlaşmaya uygun,
• bordürler sağlam, hizada ve betonla destekli,
• derzler düzgün ve dolu,
• hiçbir taş ayak altında oynamıyor,
• yüzeyde çatlak, kırık kenar ya da sıkıştırma izi yok,
• renk tonları şeritsiz ve eşit dağılmış,
• rögar ve bordür kenarındaki kesimler temiz ve küçük parça içermiyor,
• rögar kapakları ve ızgaralar parke kotunda,
• onarımlar için aynı üretim partisinden yedek parke kaldı,
• çevre temizlenmiş ve moloz götürülmüş.