Su tesisatı: dairede komple tesisat yenileme (götürü)

Kapsam ustadan ustaya değişir, bu yüzden mutlaka yazılı olarak alın. Genellikle şunlar dahildir:

• Daire içindeki eski su ve pis su borularının sökülmesi
• Yeni hatlar için duvarda ve zeminde kanal açılması
• Soğuk ve sıcak su için yeni hatlar, çoğunlukla PPR borudan
• Doğru eğimle döşenmiş plastik pis su boruları
• Bataryalar, duş, küvet, klozet ve taharet musluğu, çamaşır ve bulaşık makinesi için çıkışlar
• Kesme vanaları ve kapatmadan önce basınç testi

Buna karşılık kolon hattının değişimi, kanalların alçı sıva ya da harçla kapatılması, fayans işleri, vitrifiyelerin montajı ve kombi ya da termosifon bağlantısı çoğu zaman pakete dahil değildir. Uygulamada sık görülen durum şudur: Ev sahibi "banyo hazır olacak" diye düşünür, ama götürü iş tapalanmış çıkışlarda biter. İşin tam olarak nerede bittiğini baştan sorun.

İyi bir tesisat delmekle değil, planlamakla başlar. Süreç genellikle şöyle ilerler:

1. Dairenin ölçülmesi ve lavabo, duş, çamaşır makinesi, eviye ve bulaşık makinesinin yerinin netleşmesi. Çıkışları sonradan kaydırmak boşa giden ek iştir.
2. Apartman yönetimiyle kolondaki suyun ne zaman kesileceğinin ve ortak hattın nerede bitip sizin hattınızın nerede başladığının konuşulması.
3. Eski boruların sökülmesi, duvar ve zeminde kanalların hazırlanması.
4. Yeni boruların döşenmesi, PPR eklerin kaynatılması, boruların sabitlenmesi ve izolasyonu.
5. Pis su borularının kolona doğru eğimle yerleştirilmesi.
6. Kanallar henüz açıkken su hattına basınç testi yapılması ve pis su hattının kontrolü.
7. Kanalların kapatılması ya da fayans için hazırlanması.

Ortalama bir dairede tesisatın kendisi genellikle birkaç gün sürer. Süre, kullanım noktası sayısına ve borulara ne kadar kolay ulaşıldığına bağlıdır.

Eski metal hatların yerini bugün neredeyse her zaman plastik alıyor. Neden? Plastik paslanmaz, galvaniz kadar kireç tutmaz, hafiftir ve hızlı monte edilir.

• PPR (polipropilen) dairelerde en yaygın olanıdır. Ekler ısıyla kaynatılır, böylece boru ve fitting contasız tek parça hâline gelir. Sıcaklık ve basınç dayanımı boru tipine bağlıdır. Sıcak su için üreticinin bu iş için önerdiği borular kullanılır, bunlarda çoğu zaman uzamayı sınırlayan bir ara katman (örneğin cam elyaf ya da alüminyum) bulunur.
• Çok katmanlı borular (PEX-AL-PEX) alüminyum ara katmanlıdır, kolay bükülür ve örneğin zemin içinden geçişlerde işe yarar. Pres fittinglerle birleştirilir, bunun için doğru pres aleti gerekir.
• Pis su boruları yalnızca atık su içindir, içme suyu hattında kullanılmaz.

Bakır dairelerde artık nadiren kullanılıyor. Üreticilere göre kaliteli malzeme ve doğru montajla plastik tesisatın ömrü onlarca yılı bulur. İzolasyon da önemlidir: Sıcak suda ısı kaybını, soğuk suda terlemeyi ve sıcak hattan ısınmayı önler. Tesisatçının işi TS EN standartlarına ve üreticinin talimatlarına uygun yapması beklenir.

Götürü bedel baştan konuşulsa da dairenin durumu işin zorluğunu belirgin biçimde etkiler. İşi kolaylaştıranlar:

• Eşyasız, fayansları önceden sökülmüş boş daire
• Banyo, tuvalet ve mutfağın eski yerinde kalması
• Kolon hattına ve vanalara rahat ulaşılması
• Elektrik ve zemin yenilemesinin aynı anda yapılması, kanalların tek seferde açılması

Buna karşılık mutfağı ya da banyoyu kolondan uzağa taşımak işi zorlaştırır, çünkü pis su hattı eğim ister ve zeminde yer kaplar. Kalın betonarme perde duvarlar, ulaşılması zor tesisat şaftları, kapanmayan paslı eski vanalar ya da duvarda çıkan beklenmedik engeller de iş süresini ve malzemeyi artırır.

Kolon hatları, ana vanalar ve çoğu zaman sayaç bölümü binanın ortak kısmına girer. Bu yüzden kolondaki suyun kesilmesini ya da ortak hatta yapılacak bir işi önceden apartman yönetimiyle konuşun. Böylece diğer kat malikleri hazırlıksız susuz kalmaz. Su deposu ve hidrofor olan binalarda yönetim, suyun hangi saatlerde kesilebileceğini genellikle bilir.

Mutfakta doğal gaz borusuna ya da ocağa yakın çalışılıyorsa gaz tesisatına yalnızca bu işi yapmaya yetkili bir gaz tesisatçısı dokunmalıdır. Kombi bağlantısı da aynı şekilde uzman işidir. Gaz kokusu alırsanız elektrik düğmelerine dokunmadan ortamı terk edin ve 187 Doğal Gaz Acil hattını arayın. Diğer acil durumlarda 112'yi arayın.

• Hatları basınç testi yapmadan kapatmak. Sızdıran bir ek sonra yeni fayansı kırarak aranır.
• Pis su borularında yetersiz eğim ya da çok fazla dirsek kullanmak, bu da tıkanmalara yol açar.
• İzolasyonu atlamak. Soğuk su ısınır ve borular terler.
• Birbirine tam uymayan farklı markalardan ucuz fittingleri karıştırmak.
• Odalara ayrı vana koymamak. Arıza olduğunda bütün dairenin suyunu kesmek gerekir.
• Boru güzergâhlarını fotoğraflamamak. Sonra raf asarken boruyu delmek çok kolaydır.

Kanallar kapatılmadan ve işi teslim aldığınızı imzalamadan önce şunları kontrol edin:

• Basınç testi yapıldı mı ve bununla ilgili bir kayıt elinizde mi
• Duvar ve zemindeki boru güzergâhlarının fotoğrafları ya da krokisi sizde mi
• Sıcak ve soğuk su doğru ayrılmış mı, sıcak su solda mı
• Her çıkış konuşulan yerde ve yükseklikte mi
• Borular izole edilmiş ve sağlam sabitlenmiş mi
• Tüm vanalar çalışıyor ve tam kapanıyor mu
• Deneme amaçlı su boşaltıldığında giderler hızlı akıyor ve guruldamıyor mu
• Kullanılan malzemenin listesini ve garanti koşullarını aldınız mı
• Kolondaki su yeniden açıldı mı ve sayacın durumu not edildi mi