Επένδυση πρόσοψης με λαμαρίνα γωνιακής όρθιας ραφής

Κάθε λωρίδα λαμαρίνας έχει στα πλάγια όρθια χείλη. Τα χείλη δύο γειτονικών λωρίδων ακουμπούν μεταξύ τους και διπλώνονται μαζί υπό γωνία. Έτσι σχηματίζεται ένα κάθετο νεύρο, η χαρακτηριστική λεπτή γραμμή που βλέπετε στην πρόσοψη. Η λωρίδα συγκρατείται στο υπόστρωμα με κρυφά μεταλλικά κλιπ στερέωσης, που μένουν μέσα στη ραφή. Η λαμαρίνα δεν τρυπιέται πουθενά στην επιφάνεια, οπότε το νερό δεν βρίσκει δρόμο να μπει.

Γιατί γωνιακή ραφή και όχι διπλή; Στη διπλή όρθια ραφή τα χείλη διπλώνονται δύο φορές. Η ένωση γίνεται πιο στεγανή και ταιριάζει κυρίως σε στέγες με μικρή κλίση, όπου το νερό μένει περισσότερη ώρα. Σε κάθετο τοίχο το νερό κατεβαίνει γρήγορα, άρα η γωνιακή ραφή αρκεί άνετα. Γίνεται πιο γρήγορα και δίνει καθαρό αποτέλεσμα.

Υπάρχει και το σύστημα κουμπωτών πάνελ (click), όπου τα προδιαμορφωμένα χείλη απλώς κουμπώνουν μεταξύ τους. Σε μεγάλες, ίσιες επιφάνειες κερδίζει χρόνο. Σε πρόσοψη με πολλά παράθυρα, γωνίες και σπασίματα όμως η κλασική ραφή παραμένει πιο ακριβής.

Η λαμαρίνα δεν ακουμπά ποτέ απευθείας στον τοίχο. Πρόκειται για αεριζόμενη πρόσοψη: ανάμεσα στη μόνωση και στη λαμαρίνα μένει ένα κενό αέρα. Ο αέρας εκεί ανεβαίνει προς τα πάνω σαν σε καμινάδα και παίρνει μαζί του την υγρασία. Ο τοίχος μένει στεγνός και ο κίνδυνος για μούχλα μειώνεται. Το καλοκαίρι ο αερισμός βοηθά επίσης να μη ζεσταίνεται τόσο ο τοίχος από τον ήλιο.

1. Σχέδιο διάταξης: ο τεχνίτης σχεδιάζει πού θα μπει κάθε λωρίδα, ώστε οι ραφές να πέφτουν συμμετρικά ως προς τα παράθυρα και τις γωνίες.
2. Στηρίγματα και σκελετός: στον τοίχο αγκυρώνονται μεταλλικά στηρίγματα και πάνω τους ένας ξύλινος ή μεταλλικός σκελετός, που διορθώνει το επίπεδο του τοίχου.
3. Θερμομόνωση: ανάμεσα στα στηρίγματα μπαίνει μόνωση, συνήθως άκαυστος πετροβάμβακας.
4. Μεμβράνη πρόσοψης: προστατεύει τη μόνωση από αέρα και υγρασία. Καλό είναι να είναι κατάλληλη για προσόψεις με ανοιχτούς αρμούς.
5. Κενό αερισμού: συνήθως τουλάχιστον 20 έως 40 mm, με ανοίγματα κάτω στη βάση της πρόσοψης και πάνω στο στηθαίο.
6. Λωρίδες και κλιπ: κάθε λωρίδα περνά στα κλιπ, που τη συγκρατούν χωρίς τρύπημα.
7. Κλείσιμο της ραφής: στα μεγάλα μήκη με μηχανή ραφής, στις γωνίες και στις λεπτομέρειες με εργαλεία χειρός.
8. Λεπτομέρειες: επένδυση στηθαίου, ποδιών παραθύρων, λαμπάδων, βάσης και διελεύσεων με τεμάχια του ίδιου συστήματος.

• Γαλβανισμένος χάλυβας με βαφή: η συνηθισμένη και εύκολα διαθέσιμη επιλογή. Για πρόσοψη αξίζει βαφή καλύτερης ποιότητας με υψηλή αντοχή στην υπεριώδη ακτινοβολία. Με τον έντονο ελληνικό ήλιο, μια φθηνή βαφή στη νότια και δυτική πλευρά ξεθωριάζει νωρίς.
• Αλουμίνιο: ελαφρύ, άρα κατάλληλο σε ανακαινίσεις όπου ο τοίχος δεν σηκώνει μεγάλο βάρος. Αντέχει καλά και κοντά στη θάλασσα. Με τις αλλαγές θερμοκρασίας όμως διαστέλλεται περισσότερο από τον χάλυβα, οπότε η σωστή πρόβλεψη για τη διαστολή μετράει ακόμη περισσότερο.
• Τιτανιούχος ψευδάργυρος: με τον καιρό αποκτά γκρι προστατευτική πατίνα, μέσα στην οποία χάνονται οι μικρές γρατζουνιές, και δεν θέλει βάψιμο. Σε κατάλληλο περιβάλλον κρατά πολλές δεκαετίες. Υπολογίστε μεγαλύτερο χρόνο παράδοσης.
• Χαλκός και ανοξείδωτο: πολύ ανθεκτικά και εντυπωσιακά, σε κατοικίες εμφανίζονται μάλλον σπάνια.

Το πάχος της λαμαρίνας για προσόψεις είναι συνήθως 0,6 έως 0,8 mm. Προσοχή στον συνδυασμό μετάλλων: αν νερό κυλά από χαλκό πάνω σε γαλβανισμένο χάλυβα, δημιουργείται γαλβανική διάβρωση και ο χάλυβας καταστρέφεται γρήγορα. Σε μια πρόσοψη διαλέξτε μέταλλα που ταιριάζουν μεταξύ τους. Σε παραθαλάσσιες περιοχές ρωτήστε τον κατασκευαστή ποιο υλικό και ποια βαφή συνιστά για αλμυρό αέρα.

Δύο προσόψεις με το ίδιο εμβαδόν μπορεί να θέλουν εντελώς διαφορετικό κόπο. Ένας ίσιος τοίχος χωρίς ανοίγματα προχωρά γρήγορα, η μηχανή ραφής περνά όλη τη λωρίδα με μία κίνηση. Κάθε παράθυρο, γωνία, εσοχή ή διέλευση για εξαερισμό ή φωτιστικό σημαίνει επιπλέον δουλειά με το χέρι.

• Πόσο σπαστό είναι το κτίριο: γωνίες, καμπύλες και εσοχές θέλουν ακριβή διαμόρφωση.
• Πλήθος παραθύρων: οι λαμπάδες και οι ποδιές είναι από τα πιο χρονοβόρα σημεία.
• Ύψος κτιρίου: στα ψηλότερα κτίρια χρειάζεται σκαλωσιά. Αν φτιάχνετε και τη στέγη, στήνεται μόνο μία φορά.
• Κατάσταση του τοίχου: μια στραβή παλιά τοιχοποιία θέλει περισσότερη δουλειά στην ευθυγράμμιση του σκελετού.
• Μήκος λωρίδων: σε μακριές λωρίδες, κατά τον κατασκευαστή συνήθως πάνω από 3 m, χρειάζονται και συρόμενα κλιπ.
• Ανεμοπίεση: σε νησιά, ακτές και εκτεθειμένα σημεία με δυνατούς ανέμους χρειάζονται πυκνότερα κλιπ.
• Καιρός: στο κρύο η λαμαρίνα διαμορφώνεται πιο δύσκολα και κάποιες λεπτομέρειες δεν γίνονται.

Είναι δουλειά σε ύψος με επαγγελματικά εργαλεία, γι' αυτό αναθέστε την σε έμπειρο τεχνίτη. Αν μένετε σε πολυκατοικία, η πρόσοψη είναι κοινόχρηστο μέρος. Πριν από οτιδήποτε μιλήστε με τον διαχειριστή, γιατί την απόφαση την παίρνουν οι ιδιοκτήτες από κοινού. Αν η επένδυση γίνεται μαζί με θερμομόνωση, αξίζει να ελέγξετε αν κάποιο πρόγραμμα ενεργειακής αναβάθμισης, όπως το Εξοικονομώ, καλύπτει την περίπτωσή σας.

Η λαμαρίνα από μόνη της αντέχει πολύ. Τα προβλήματα σχεδόν πάντα προέρχονται από τοποθέτηση που αγνοεί πώς συμπεριφέρεται το μέταλλο.

• Μόνο σταθερά κλιπ σε μακριές λωρίδες: το καλοκαίρι το μέταλλο διαστέλλεται, δεν έχει πού να πάει και η επιφάνεια κυματίζει ή ξεκολλά η στερέωση.
• Λίγα κλιπ: ο αριθμός τους πρέπει να ακολουθεί την έκθεση στον άνεμο και το ύψος του κτιρίου, όχι τη συνήθεια του συνεργείου. Αλλιώς υπάρχει κίνδυνος ζημιάς σε θυελλώδεις ανέμους.
• Φραγμένο ή ανύπαρκτο κενό αερισμού: η υγρασία μένει μέσα στην κατασκευή και συμπυκνώνεται στη μόνωση.
• Σιλικόνη αντί για σωστή λεπτομέρεια: η σιλικόνη ξεραίνεται στον ήλιο και σκάει. Η ένωση πρέπει να λύνεται με το σχήμα της λαμαρίνας.
• Μισοκλεισμένη ραφή: ένα σημείο με χαλαρή ραφή αφήνει να μπει η βροχή που φέρνει ο αέρας.
• Κακό σχέδιο διάταξης: μια στενή λωρίδα στη γωνία της πρόσοψης δεν διορθώνεται εκ των υστέρων.

Στην πράξη συμβαίνει επίσης ένα συνεργείο να έχει καλές συστάσεις σε στέγες, αλλά να κάνει πρόσοψη για πρώτη φορά. Ζητήστε να δείτε τελειωμένες προσόψεις και πηγαίνετε να τις δείτε από κοντά.

• οι ραφές είναι παράλληλες και κλειστές σε όλο το μήκος,
• κοιτώντας από το πλάι, η επιφάνεια δεν κυματίζει,
• οι λωρίδες είναι συμμετρικές ως προς τα παράθυρα και τις γωνίες,
• τα ανοίγματα αερισμού στη βάση και στο στηθαίο είναι ελεύθερα και προστατεύονται με σήτα,
• οι ποδιές των παραθύρων έχουν νεροσταλάκτη που απομακρύνει το νερό από τον τοίχο,
• γωνίες και διελεύσεις έχουν λυθεί με τεμάχια του συστήματος, όχι με σιλικόνη,
• η λαμαρίνα δεν έχει γρατζουνιές, βαθουλώματα ή υπολείμματα προστατευτικής μεμβράνης,
• πήρατε χωριστή εγγύηση για το υλικό και για την εργασία, καθώς και τα έγγραφα του υλικού που μπήκε.