Prijslijst bouwwerkzaamheden: Sleuven frezen voor waterleiding in beton
Vul de hoeveelheden in en de prijs wordt direct herberekend. Prijsniveau: Nederland. In uw prijslijst kunt u de tarieven zelf aanpassen.
Alle getoonde prijzen zijn exclusief btw. De arbeidsprijs is alleen arbeid. De prijs incl. materiaal omvat ook hulpmaterialen (lijm, voorstrijk, kitten, bevestigingsmiddelen). Wand- en vloertegels, vloeren, verf en sanitair kiest en koopt de klant zelf, die zitten niet in de prijs.
| Post | Eenheid | Prijs / eenheid | Hoeveelheid | Totaal |
|---|---|---|---|---|
Loodgieterswerk kosten | ||||
| Sleuven frezen voor loodgieterswerk (beton) | str.m | € 53,35 / str.m | str.m | vul hoeveelheid in- |
| Plaatsen van inbouwreservoir met leidingombouw | st | st | - | |
| Revisieluiken plaatsen en inbouwen | st | € 82,80 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Plaatsen van inbouwreservoir toilet | st | € 220,80 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Ligbad plaatsen en inbouwen | st | € 165,60 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Keramische wastafel plaatsen | st | € 92,00 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Plaatsen van douchebak | st | € 239,20 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Douchewand/douchecabine glas plaatsen | st | st | - | |
| Plaatsen douchecabine | st | € 276,00 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Staande mengkraan plaatsen | st | € 64,40 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Wandgemonteerde bad/douchemengkraan plaatsen | st | € 119,60 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Inbouw douchekraanlichaam (iBox) plaatsen | st | st | - | |
| Inbouw mengkraan plaatsen | st | st | - | |
| Tappunt koud en warm water | st | € 64,40 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Afvoeraansluitpunt binnenriolering | st | € 46,00 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Aansluiting wasmachine/vaatwasser en sifon plaatsen | st | st | - | |
| Elektrische boiler tot 120 l ophangen en aansluiten | st | € 192,00 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Waterfilter voor hele huis plaatsen | st | € 101,20 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Plaatsen van mini-zuiveringsinstallatie / septische put op grindbed | st. | € 1.104,00 / st. | st. | vul hoeveelheid in- |
| Circulatieleiding warm water | str.m | str.m | - | |
| Druktest interne waterleidingen | u | u | - | |
| Wanden herstellen na loodgieterswerk | str.m | € 15,65 / str.m | str.m | vul hoeveelheid in- |
| Inbouwventiel plaatsen en inslijpen | st | € 174,80 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Douchegoot plaatsen en inbetonneren | st | st | - | |
| Hoekstopkranen plaatsen | st | € 23,90 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Kraan voor droger/wasmachine + afvoer plaatsen | st | € 101,20 / st | st | vul hoeveelheid in- |
| Aansluiten leidingwerk op gietijzeren standleiding | st | st | - | |
Wat is sleuven frezen voor waterleiding en wanneer heb je het nodig
In een betonnen wand of vloer wordt een sleuf gefreesd. De loodgieter legt daar de leiding in en daarna wordt de sleuf dichtgezet. De leiding is dan niet meer te zien en de wand kan worden gestuct of betegeld. Dit werk komt aan bod bij een badkamer- of keukenrenovatie, bij het verplaatsen van een wastafel of wasmachine, bij het vervangen van oude verzinkte leidingen door kunststof of meerlagenbuis en bij elke nieuwe waterleiding die je niet als opbouwleiding op de wand wilt hebben. Meer over het hele vakgebied lees je in het overzicht waterleiding en afvoer.
De kwaliteit van de sleuf bepaalt of de leiding goed beschermd ligt, of de wand mooi vlak te krijgen is en of het tegelwerk later niet scheurt. Het frezen zelf is alleen de eerste stap. Daarna volgen het leggen van de leiding, de drukproef en het dichtzetten van de sleuven, en pas dan het stucwerk of de tegels.
Wat je moet beslissen voordat er gefreesd wordt
Een sleuf in beton maak je één keer. Elke wijziging achteraf betekent opnieuw frezen, opnieuw stof en meer herstelwerk aan de wand. Zorg daarom vooraf voor duidelijkheid over:
- Waar de aansluitpunten precies komen: kranen bij wastafel, bad en douche, toilet, wasmachine, vaatwasser en aanrecht. Bij een keuken helpt een definitief keukenontwerp met de hoogte van het werkblad, bij een badkamer de indeling van het sanitair. Komt er een inbouwkraan in de douche, dan hoort ook het plaatsen van een inbouwdeel (iBox) voor de douche in de planning.
- Welke leiding er gebruikt wordt: de diameter van de kunststof of meerlagenbuis en de dikte van de isolatie bepalen hoe diep en breed de sleuf moet zijn.
- In welke wanden gefreesd mag worden: in een betonnen appartementengebouw zijn veel wanden dragend. Meer daarover in het volgende deel.
- Hoe de leidingen lopen ten opzichte van meubels: leidingen horen niet te liggen op plekken waar later geboord wordt voor kasten, een spiegel, houders of de keuken.
- Wat er in de prijs zit: of de vakman ook het afvoeren van puin, het dichtzetten van de sleuven en het handmatig uithakken in hoeken regelt, of dat dit aparte posten zijn.
Op basis van de aansluitpunten stelt de vakman een zo kort mogelijk tracé voor met zo weinig mogelijk bochten en koppelingen. Minder koppelingen in de wand betekent minder plekken waar later iets kan gaan lekken.
Betonnen appartement: dragende wanden en VvE
In veel appartementengebouwen zijn de meeste wanden en alle vloeren van gewapend beton. Veel wanden in de woning zijn dragend en de wapening kan maar enkele centimeters onder het oppervlak liggen, vaak maar zo'n 1,5 tot 2,5 cm. Een veelgenoemde sleufdiepte van 3 tot 5 cm zou die wapening dan vrijwel zeker raken. Doorgezaagde wapening verzwakt een wand die ook de woningen boven je draagt.
- Frees alleen in dragende wanden na beoordeling door een constructeur, die ook de toelaatbare diepte bepaalt. Wees extra voorzichtig met horizontale sleuven, die een dragende wand meer verzwakken dan verticale.
- In plafonds en betonnen vloeren worden geen sleuven voor waterleiding gefreesd.
- Informeer vooraf de VvE of de beheerder. Die heeft vaak eigen regels voor ingrepen in de constructie en voor lawaaierige werkzaamheden op bepaalde tijden.
Is een tracé door een dragende wand niet te vermijden, dan is een voorzetwand van gipsplaat of een installatiesysteem een gangbare oplossing. Daarin loopt de leiding zonder te frezen. In de badkamer is dat vaak sowieso handig, omdat er dan ook een hangtoilet in past. Wil je koppelingen of afsluiters in zo'n wand bereikbaar houden, dan kan een inspectieluik uitkomst bieden.
Zo verloopt het sleuven frezen stap voor stap
- Water afsluiten: wordt er gewerkt bij bestaande leidingen, dan wordt het water in dat deel van de woning afgesloten en afgetapt.
- Verborgen leidingen opsporen: de wand wordt met een detector afgezocht en het resultaat wordt vergeleken met beschikbare tekeningen, vooral voor elektra, gas en verwarming.
- Tracés aftekenen: de leidingroutes worden met potlood op de wand getekend met een waterpas of laser, alleen verticaal en horizontaal.
- Afdekken en afzuigen: vloer en meubels worden met folie afgedekt, deuren worden afgeplakt en op de frees wordt een stofzuiger aangesloten.
- Inzagen: de sleuvenfrees zaagt twee evenwijdige lijnen op de ingestelde diepte.
- Uithakken: de strook beton ertussen wordt verwijderd met een lichte breekhamer of beitel.
- Schoonmaken en controleren: de sleuf wordt schoongemaakt, diepte en breedte worden gecontroleerd en losse stukjes worden verwijderd.
- Leiding leggen: de loodgieter legt de leiding in isolatie en zet hem vast, zodat hij niet in de sleuf beweegt. Nieuwe waterleidingen in huis moeten voldoen aan NEN 1006 en de aansluitvoorwaarden van je drinkwaterbedrijf. Ook inbouwdelen worden in deze fase geplaatst, zie inbouwdeel monteren en inhakken in de muur.
- Drukproef en foto's: de leiding wordt afgeperst en gecontroleerd, de tracés worden gefotografeerd met zichtbare afstanden tot hoeken en vloer.
- Dichtzetten: pas als de leiding de druk houdt, wordt de sleuf met cementmortel of een geschikte reparatiemortel vlak met de wand dichtgezet.
Met de hand hakken of met een sleuvenfrees
Bij beton wordt meestal een sleuvenfrees (muurfrees) met twee diamantschijven gebruikt. Die zaagt nauwkeurig, de diepte wordt vooraf ingesteld en met een aangesloten stofzuiger ontstaat veel minder stof. De wand krijgt geen onnodige klappen, zodat het omliggende stucwerk en beton stevig blijven.
Een frees heeft wel zijn grenzen. In hard gewapend beton gaat het langzaam, de schijven slijten snel en een gewone muurfrees schiet soms tekort. Raakt de schijf de wapening, dan loopt hij vast of gaat hij vonken. Dat is het teken om te stoppen, niet om harder te drukken: wapening hoort niet doorgezaagd te worden en het tracé moet worden verschoven of aangepast.
Met de hand hakken met hamer en beitel, of alleen met een breekhamer zonder in te zagen, is zinvol waar de frees niet past: in hoeken, achter standleidingen en bij kozijnen. Dat gaat langzaam, de sleuf wordt breder en onregelmatiger en vaak komt er een groter stuk materiaal los dat later weer moet worden aangevuld. Een smalle, rechte sleuf is juist snel dichtgezet, kost weinig mortel en geeft geen bulten onder het tegelwerk.
Prijs van sleuven frezen in beton per strekkende meter
Sleuven frezen wordt per strekkende meter gerekend, dus naar de lengte van de sleuf. De richtprijs voor het werk is € 53,35 per strekkende meter. Het uiteindelijke bedrag kan daarvan afwijken, afhankelijk van hoe lastig de wand is:
- Materiaal van de wand: gewoon beton laat zich makkelijker zagen dan hard gewapend beton met veel wapening. Bij gewapend beton gaat het werk merkbaar langzamer en slijten de schijven meer.
- Diepte en breedte: een dikkere leiding met isolatie vraagt een diepere en bredere sleuf, dus meer zagen en uithakken per meter.
- Aantal aansluitpunten en aftakkingen: elk aansluitpunt en elke aftakking betekent een extra zaagsnede. Veel korte stukken zijn per meter duurder dan één lang, recht tracé.
- Handmatig uithakken: stukken in hoeken, achter een standleiding of bij een kozijn, waar de frees niet bij kan, kosten een veelvoud van de tijd van een rechte wand.
- Bereikbaarheid en hoogte: een kleine badkamer en tracés vlak onder het plafond, waarvoor een ladder of steiger nodig is, vertragen het werk.
- Onbekende leidingen: ontbreken tekeningen, dan kost het opsporen van elektra en andere leidingen meer tijd en soms moet het tracé worden aangepast.
- Tegels op de wand: moeten eerst tegels worden verwijderd, dan is dat apart werk dat erbij komt.
- Bijkomende posten: puinafvoer, het dichtzetten van sleuven en de beoordeling door een constructeur worden vaak apart gerekend. Vraag bij het vergelijken van offertes wat er precies in zit.
Wat het werk makkelijker maakt en wat het vertraagt
Met goede voorbereiding van jouw kant bespaar je veel tijd:
- de ruimte is leeg, zonder meubels en apparaten die anders afgedekt en verplaatst moeten worden,
- de plek van de aansluitpunten is vooraf afgesproken en verandert tijdens het werk niet,
- je weet waar de hoofdkraan en de meterkast zitten en beide zijn vrij bereikbaar,
- er is een werkende wandcontactdoos voor frees en stofzuiger, of een bouwstroomkast als de stroom is afgesloten,
- de VvE en de buren zijn op de hoogte van het lawaai en het frezen is gepland binnen de toegestane tijden,
- er is afgesproken waar het puin komt en wie het afvoert,
- de loodgieter gaat zo snel mogelijk na het frezen verder, zodat open sleuven niet blijven liggen en vol vuil raken.
Het werk duurt juist langer als tracés pas tijdens het frezen worden bijgesteld, als er tegelijk ander werk in de woning loopt of als de vakman vanwege de huisregels vaak moet onderbreken.
Veelgemaakte fouten en hoe ze later zichtbaar worden
Schuine sleuven. Soms lopen sleuven schuin om het tracé korter te maken. Een paar jaar later boort iemand een plank op en raakt de leiding. Verticale en horizontale tracés zijn ook zonder tekening goed in te schatten.
Te ondiepe sleuf. De leiding steekt uit, het stucwerk erboven scheurt en de koudwaterleiding kan gaan condenseren. Onder tegels zie je dat als een bult of een gescheurde tegel.
Te diepe sleuf. Die verzwakt de wand onnodig en raakt in prefab beton de wapening. Vaak wordt een diepte van ongeveer 3 tot 5 cm en een breedte van zo'n 4 tot 6 cm genoemd, maar altijd afhankelijk van de diameter van de leiding met isolatie en van het materiaal van de wand. In een dragende wand bepaalt de constructeur de diepte, niet deze richtwaarde.
Dichtzetten zonder drukproef en zonder foto's. Een lekkende koppeling onder de tegels betekent een afgewerkte wand openbreken. Zonder foto's is later moeilijk terug te vinden waar de leiding loopt.
Warmwaterleiding zonder isolatie. Een warmwaterleiding zet bij temperatuurwisselingen iets uit en krimpt weer. Zonder isolatie kan het stucwerk erboven scheuren.
Kapotte wand rond de sleuf. Bij hakken zonder inzagen komt omliggend materiaal los. Het herstel beslaat dan een groter oppervlak en de wand is lastiger vlak te krijgen voor tegelwerk.
Onderschatte veiligheid. Betonstof is schadelijk voor de longen. Een stofmasker FFP2 of FFP3, een veiligheidsbril, gehoorbescherming en afzuiging horen erbij. Wordt bij het werk een gasleiding beschadigd, stop dan direct, gebruik geen elektrische apparaten of open vuur, draai de hoofdgaskraan dicht, zet ramen en deuren open, verlaat de woning en bel het gratis Nationaal Storingsnummer 0800-9009. Dat nummer is 24 uur per dag bereikbaar en je melding komt direct bij de lokale netbeheerder binnen. Bij brand of acuut gevaar bel je 112. Is een elektriciteitsleiding geraakt, zet dan de groep in de meterkast uit en schakel een elektricien in.
Controle van het werk voordat alles wordt dichtgezet
Loop deze punten samen met de vakman na voordat de sleuven worden dichtgezet:
- de sleuven lopen alleen verticaal en horizontaal volgens het afgesproken tracé,
- de aansluitpunten zitten op de afgesproken plekken en hoogtes volgens het keuken- of badkamerontwerp,
- diepte en breedte passen bij de leiding met isolatie, de buis steekt nergens buiten de wand uit,
- de randen van de sleuven zijn recht en het omliggende stucwerk zit niet los,
- er is geen elektra-, gas- of verwarmingsleiding beschadigd,
- in dragende wanden is het advies van de constructeur gevolgd en nergens is wapening doorgezaagd,
- de leiding zit vast, ligt in isolatie, is met succes afgeperst en de tracés zijn gefotografeerd,
- de sleuven zijn stevig en vlak met het oppervlak gevuld, klaar voor stucwerk of tegels,
- het puin is afgevoerd en de ruimte is opgeruimd zoals afgesproken.
Veelgestelde vragen
De richtprijs is € 53,35 per strekkende meter. Je betaalt meer bij hard gewapend beton, diepe sleuven, veel korte aftakkingen en stukken die met de hand moeten worden uitgehakt. Puinafvoer en het dichtzetten van de sleuven zijn meestal aparte posten.
In een betonnen appartement is dat af te raden, omdat het om een ingreep in een gewapend betonconstructie gaat en er verborgen elektraleidingen in de wand kunnen zitten. Zelf kun je de ruimte voorbereiden, meubels weghalen en de plek van de aansluitpunten uitdenken. Het frezen zelf laat je beter over aan een vakman met frees, detector en afzuiging.
Met een frees en een lege ruimte zijn de sleuven voor een gewone badkamer meestal binnen een dag klaar. Een complete woning met keuken, badkamer en toilet kan ongeveer een tot twee dagen duren. Handmatig hakken en hard gewapend beton maken het werk langer.
In betonnen plafonds en verdiepingsvloeren worden geen sleuven voor waterleiding gefreesd. In de vloer loopt de leiding eerder in de afwerklagen boven de draagvloer, als die dik genoeg zijn. Anders wordt gekozen voor een tracé in de wand of in een voorzetwand.
Stop het werk en zaag de wapening niet door. Meestal wordt het tracé verschoven of de sleuf kleiner gemaakt, of loopt de leiding in een voorzetwand. Is de wapening al beschadigd, laat het dan beoordelen door een constructeur.
Pas als de mortel of reparatiemortel droog en uitgehard is. De tijd hangt af van het type mortel, de laagdikte en de temperatuur in de ruimte en staat op de verpakking van de fabrikant. Voor het tegelen wordt de wand meestal nog uitgevlakt en voorgestreken.
Gerelateerde werkzaamheden
Zo wordt een inbouwdeel van een kraan of toilet in de muur geplaatst, waar je op let bij het hakken en wat je controleert vóór het tegelen.
Hoe een inbouwdeel voor de douche wordt geplaatst, wat het werk makkelijker of lastiger maakt, typische fouten en hoe je het resultaat controleert.
Zo plaats je een inspectieluik in metselwerk, beton, gipsplaat of een standleidingkoker. Type en maat kiezen, werkwijze, valkuilen en controle.
Zo wordt een douchegoot in de vloer gezet, aangesloten op de afvoer, ingestort en waterdicht gemaakt. Waar je op let en hoe je het werk controleert.
Zo plaatst u een glazen douchewand of badwand: werkwijze, verschil met een douchecabine, glas en deuren, typische fouten en waar u bij de oplevering op let.
Zo plaats je een wasmachinekraan en een sifon voor wasmachine en droger: de juiste hoogtes, veelgemaakte fouten en hoe je het resultaat controleert.
Blog
Bereken het hele project, niet alleen één werkzaamheid
U kiest posten uit alle vakgebieden en NUMIQ maakt er een offerte van voor uw eigen project of dat van uw klant.