Rozbiórka płyty żelbetowej do 12 cm

Beton dobrze znosi ściskanie, a stal rozciąganie. Razem tworzą mocną całość, która trzyma się nawet wtedy, gdy beton jest już rozbity. Dlatego żelbetu nie usuwa się samym młotem. Beton kruszy się na kawałki, ale pręty zbrojeniowe zostają w siatce i trzeba je stopniowo odcinać. W efekcie powstają dwa rodzaje odpadu: gruz betonowy i stal.

Grubość do 12 cm to płyta raczej cienka. W praktyce zwykle wystarczy ręczny młot wyburzeniowy, bez ciężkiego sprzętu. Mimo to praca jest ciężka, głośna i bardzo pyląca, a przed jej rozpoczęciem musi być jasne, jaką rolę płyta pełni w budynku.

Najważniejsze pytanie brzmi: czy płyta jest nośna? Płyta posadzki na gruncie w garażu zwykle niczego nie dźwiga. Strop, balkon albo płyta, na której stoją ścianki działowe, to już część konstrukcji nośnej. W takim przypadku sposób rozbiórki powinien ustalić konstruktor. To on powie, czy i jak podeprzeć konstrukcję stemplami budowlanymi i w jakiej kolejności można kuć.

• Instalacje: sprawdź, co biegnie w płycie lub pod nią. Prąd, wodę i gaz trzeba w strefie prac odłączyć. Odłączanie i przeróbki instalacji elektrycznej może wykonać tylko elektryk z uprawnieniami SEP, a instalacji gazowej wyłącznie uprawniony instalator.
• Stare warstwy: na płytach w starszych domach i blokach z wielkiej płyty zdarzają się płytki PCV lub kleje zawierające azbest. Przy podejrzeniu warto zlecić badanie, a usunięcie azbestu należy zostawić wyspecjalizowanej firmie.

Jeśli mimo ostrożności podczas kucia uszkodzisz rurę gazową, natychmiast przerwij pracę, nie używaj urządzeń elektrycznych ani ognia, otwórz okna, opuść pomieszczenie i zadzwoń na pogotowie gazowe 992 albo na numer alarmowy 112.

1. Wyznaczyć obszar do usunięcia i sprawdzić grubość płyty odwiertem lub odkrywką.
2. Przy płycie nośnej ustawić stemple zgodnie z zaleceniami konstruktora.
3. Oddzielić strefę prac folią, zabezpieczyć okna, drzwi i kratki wentylacyjne.
4. Naciąć krawędź płyty tarczą diamentową, żeby kucie nie przeniosło się na część, która zostaje.
5. Rozkuwać beton młotem wyburzeniowym na mniejszych polach, od wolnej krawędzi do środka.
6. Odsłonięte pręty zbrojeniowe odcinać szlifierką kątową lub nożycami hydraulicznymi.
7. Na bieżąco wynosić i segregować odpady: beton osobno, stal osobno.
8. Oczyścić krawędzie i przygotować podłoże pod kolejną warstwę, np. nową wylewkę.

Jeśli część płyty ma zostać, na przykład przy wykuwaniu otworu pod schody lub rurę kanalizacyjną, krawędź zawsze warto wcześniej naciąć. Bez nacięcia pęknięcia łatwo rozchodzą się na pozostałą część płyty.

Przy płycie do 12 cm najczęściej używa się ręcznego elektrycznego młota wyburzeniowego. Sprawdza się w mieszkaniach, piwnicach i na mniejszych powierzchniach, gdzie maszyna nie wjedzie, a praca musi być precyzyjna i z małymi drganiami.

Rozbiórka maszynowa minikoparką z młotem hydraulicznym ma sens przy większych powierzchniach na zewnątrz, np. przy tarasie albo posadzce dużego garażu. Idzie szybciej, ale wymaga dojazdu dla maszyny i powoduje silniejsze drgania.

Cięcie diamentowe wybiera się tam, gdzie potrzebna jest równa krawędź albo gdzie nie wolno mocno wstrząsać konstrukcją, np. przy wycinaniu otworu w stropie. Całą płytę można też pociąć na bloki i wynieść je w całości. Cięcie na mokro przy okazji wyraźnie ogranicza pylenie.

Pracochłonność, a więc czas i koszt robót, zależy głównie od tych czynników:

• Ilość zbrojenia: gęsta siatka albo grube pręty spowalniają pracę bardziej niż sam beton.
• Jakość betonu: stary, kruszący się beton schodzi łatwiej, twardy beton wymaga więcej czasu i sprzętu.
• Dostęp: kucie w piwnicy, na piętrze czy w ciasnym pomieszczeniu oznacza pracę ręczną i ręczne wynoszenie gruzu.
• Strop: stemplowanie, ostrożna praca od góry i zabezpieczenie pomieszczenia pod spodem wydłużają całe zadanie.
• Odpady: załadunek, wywóz i przekazanie betonu do recyklingu lub na składowisko to duża część roboty. Stal można oddać do skupu złomu.
• Otoczenie: zamieszkany dom, sąsiedzi za ścianą w kamienicy czy bloku i ograniczone godziny na głośne prace oznaczają wolniejsze tempo.

• Kucie bez sprawdzenia, czy płyta jest nośna. Przy stropie lub balkonie może się to skończyć zawaleniem fragmentu konstrukcji.
• Zlekceważone zbrojenie. Bez narzędzi do cięcia stali praca staje, a pręty wyrywają się razem z otaczającym betonem.
• Brak nacięcia krawędzi. Pęknięcia przechodzą na część płyty, która miała zostać.
• Silne drgania przy sąsiednich elementach. Mogą popękać tynki, glazura u sąsiadów albo ucierpieć instalacje.
• Pył bez ochrony. Pył betonowy zawiera krzemionkę, która szkodzi płucom. Potrzebna jest półmaska klasy FFP3, okulary, ochronniki słuchu i rękawice.
• Zmieszane odpady. Beton wymieszany z plastikiem, drewnem i stalą trudniej oddać do recyklingu.

• płyta jest usunięta w uzgodnionym zakresie, a krawędzie są równe i zwarte,
• w pozostawionej części płyty nie ma nowych pęknięć,
• zbrojenie na krawędziach jest przycięte lub pozostawione tak, jak zalecił konstruktor,
• sąsiednie ściany, tynki i instalacje nie są uszkodzone,
• stemple przy płycie nośnej stoją na miejscu, dopóki konstruktor nie zdecyduje o ich usunięciu,
• gruz jest wywieziony i masz potwierdzenie przekazania odpadów,
• pomieszczenie jest oczyszczone z gruzu i pyłu oraz gotowe do dalszych prac.