Kenar dilatasyon bandı

Zemindeki her malzeme hareket eder. Isınınca biraz genişler, soğuyunca büzülür. Dökülen harç kururken ayrıca hafifçe küçülür. Tesviye harcı duvara sıfır, sıkıca dökülmüşse bu hareketlerin gidecek yeri kalmaz. Gerilim, katmanın en zayıf olduğu yerde boşalır ve çatlak oluşur. Bu çatlaklar çoğu zaman köşelerde ya da kapı önlerinde görülür.

Bant, çevre boyunca sıkışabilen bir katman oluşturur. Zemin genişleyince bant sıkışır, zemin büzülünce bant eski haline döner. Bunun dışında bant:

• ayak sesinin zeminden doğrudan duvarlara geçmesini azaltır,
• duvarların alt kısmını harç sızmasına ve kirlenmeye karşı korur,
• son kat zemin kaplamasının oturacağı temiz ve düz bir kenar bırakır.

En çok polietilen köpükten yapılmış bant kullanılır. Hafiftir, esnektir, su emmez ve köşelerde kolayca bükülür. Seçerken üç şeye bakmak yeterlidir.

Yükseklik

Bant, planlanan tesviye veya şap kalınlığından her zaman daha yüksek olmalıdır. Taşan kısım harç sertleştikten sonra kesilir. Bant alçak kalırsa harç üstünden duvara taşar ve dilatasyon işe yaramaz.

Kalınlık

Dairelerde yapılan ince tesviyede genellikle daha ince bir bant yeterlidir. Kalın şapta ve yerden ısıtmada zemin daha fazla hareket eder, bu yüzden daha kalın bant tercih edilir. Yerden ısıtmanız varsa ısıtma sistemi üreticisinin talimatına uyun. Kenar dilatasyonunun kalınlığını genellikle üretici belirtir.

Yapışkanlı bant ve folyolu bant

Arka yüzdeki yapışkan katman, döküm sırasında bandı duvarda tutar, bant kaymaz ve sökülmez. Folyolu bantların alt kenarında odanın içine doğru serilen bir folyo şeridi bulunur. Dökülen harç bu folyonun üstüne biner ve bantla zemin arasındaki birleşimi kapatır. Çok akışkan tesviye harçlarında ve yalıtım levhası üzerine yapılan dökümlerde bu daha pratik bir seçimdir, çünkü harç bandın altından sızmaz.

Usta önce odanın çevresini ölçer. Nişleri, kolonları ve kapı çevresini de hesaba katar. Tesviyenin ne kadar kalın olacağını da öğrenir, böylece doğru yükseklikte bant seçer.

Ardından duvarların alt kısmını tozdan, yağdan ve gevşemiş sıva ya da boya kalıntılarından temizler. Tozlu yüzeyde yapışkanlı bant tutmaz. Zemin bu aşamada genellikle astarlanmış olur ya da tesviye harcı üreticisinin talimatına göre bant yapıştırıldıktan hemen sonra astarlanır. Önemli olan, astarın bant yapıştırılmadan ve döküm yapılmadan önce iyice kurumasıdır.

Bant bütün duvarlar boyunca tek ve kesintisiz bir hat halinde yapıştırılır. Köşelerde kesilmez, sadece bükülür. Ek yerleri sıkıca uç uca ya da küçük bir bindirmeyle yapılır, hiçbir yerde boşluk kalmamalıdır. Zeminden geçen her şeyin çevresine de bant sarılır: kolonlar, kalorifer boruları, gider boruları, baca gövdeleri, kapı kasaları. Çatlakların sık çıktığı yerler tam da buralardır.

Döküm sırasında bandın yerinde durup durmadığına ve folyonun düz yatıp yatmadığına bakılır. Harç sertleşince taşan kısım keskin bir maketle zemin hizasından kesilir. Bandın kalan kısmı derzde kalıcı olarak kalır, sonradan süpürgelik bunu örter. Bu parça zeminin ömrü boyunca dilatasyon görevini sürdürür, bu yüzden sökülmez.

Düz duvarlı, basit dikdörtgen bir oda kısa sürede biter. Şu durumlarda iş daha uzun sürer:

• çok köşeli, nişli ve kolonlu girintili çıkıntılı bir plan,
• çevresine bandın tam oturtulması gereken çok sayıda boru ve geçiş,
• önce temizlenmesi veya sağlamlaştırılması gereken eğri, dökülen ya da tozlu duvarlar,
• daha yüksek ve kalın folyolu bant gerektiren kalın şap veya yerden ısıtma,
• radyatör arkası ya da gömme dolap altı gibi ulaşılması zor yerler.

• Bantta boşluk kalması. Kapı arkası gibi küçük bir duvar parçasında bile bant yoksa harç duvara yapışır. Çoğu zaman tam orada çatlak çıkar.
• Geçişlerin unutulması. Harca gömülü kalan kalorifer borusu hem hareketi hem sesi iletir ve çevresindeki zemin çatlar.
• Alçak bant. Harç kenardan taşar ve duvarla birleşir.
• Sökülen bant. Tozlu ya da nemli duvarda yapışkanlı bant döküm sırasında sökülür ve harç arkasına kaçar.
• Karton veya strafor artıklarıyla idare etmek. Karton nemi emip yumuşar, strafor ise fazla serttir. İkisi de gerçek bir dilatasyon gibi çalışmaz.
• Sertleşmeden sonra bandın kalanını çekip çıkarmak. Geriye boş bir derz kalır, zamanla kirle dolar ve esnekliğini kaybeder.

Tesviyeyi kendiniz yapıyorsanız bandı da rahatlıkla kendiniz yapıştırabilirsiniz. Bir şerit metre, keskin bir maket bıçağı ve köşelerde biraz sabır yeterlidir.

1. Nişler ve geçişler dahil odanın çevresini ölçmek ve ek yerleri için pay eklemek.
2. Planlanan tesviye kalınlığını kontrol etmek ve bundan daha yüksek bir bant seçmek.
3. Duvarların alt kısmını süpürgeyle çekmek, gevşek sıvayı ve yağ lekelerini temizlemek.
4. Zemini üretici talimatına göre astarlamak ve kurumaya bırakmak.
5. Bir köşeden başlamak, yapışkan katmanın koruma kâğıdını çıkarmak ve bandı zemine sıfır olacak şekilde duvara bastırmak.
6. Köşelerde bandı bükmek, kesmemek.
7. Ek yerlerini sıkıca uç uca veya küçük bir bindirmeyle yapmak.
8. Bandı bütün boruların, kolonların ve kapı kasalarının çevresine sarmak.
9. Bantta folyo varsa folyoyu odanın içine doğru zemine düzgünce sermek.
10. Dökümden önce bütün çevreyi dolaşmak ve kalkan yerleri yeniden bastırmak.
11. Harç üretici talimatına göre sertleştikten sonra taşan bandı zemin hizasından kesmek.

• bant, kapı arkası ve köşeler dahil bütün çevrede kesintisiz devam ediyor,
• bütün borular, kolonlar ve geçişler bantla sarılmış,
• bant dökümden önce planlanan tesviye seviyesinin üstüne taşıyor,
• dökümden sonra harç hiçbir yerde doğrudan duvara yapışmamış,
• taşan kısım zemin hizasında düzgünce kesilmiş,
• bandın kalanı derzde duruyor, çekilip çıkarılmamış,
• duvar diplerinde görünür çatlak veya kabarmış yer yok.