Laagspanningsaansluiting naar de woning aanleggen

De aansluiting loopt tot en met de hoofdzekering en de elektriciteitsmeter in de meterkast. Alles daarachter, dus de verdeelkast, de stopcontacten en de verlichting, hoort bij de installatie in huis. Dat zijn twee aparte delen, met elk een eigen verantwoordelijke.

In België legt de netbeheerder de kabel tot in de meterkast: Fluvius in Vlaanderen, Sibelga in Brussel. Jij zorgt meestal voor de voorbereiding: een meterkast die aan de eisen voldoet, een invoerbuis door de gevel of fundering en vaak ook het graafwerk op je eigen terrein. Vraag bij offertes daarom altijd na wat de netbeheerder doet en wat jij of je aannemer zelf moet regelen.

In de praktijk hangt veel af van het type gebouw:

• Open of halfopen bebouwing, rijwoning of vakantiewoning: de kabel loopt vanaf het net in de straat via je voortuin of oprit naar de meterkast.
• Appartement: de meters zitten in je eigen meterkast of in een centraal meterlokaal. De kabels lopen door gemeenschappelijke delen van het gebouw, dus de vereniging van mede-eigenaars (VME) en de syndicus moeten ervan weten.
• Handelspand of praktijk: de aanpak is vergelijkbaar, alleen is de gevraagde capaciteit vaak hoger.

Het graven en leggen van de kabel is maar een klein deel van het traject. De meeste tijd zit in de aanvraag en het wachten op een datum bij de netbeheerder.

1. Aanvraag doen bij je netbeheerder, meestal via hun website. Je geeft het adres, de gewenste capaciteit en de plek van de meterkast door.
2. Offerte en instructies ontvangen: de netbeheerder laat weten waar de kabel binnenkomt, welke hoofdzekering je krijgt en wat je zelf moet voorbereiden.
3. Meterkast en invoerbuis voorbereiden: de meterkast en de invoerbuis volgens de technische voorschriften van de netbeheerder, met een gasdichte doorvoer.
4. Sleuf graven op eigen terrein als dat van je gevraagd wordt, meestal ongeveer 60 tot 70 centimeter diep, onder opritten soms dieper. De bodem wordt vlak gemaakt en vrij van stenen.
5. Kabel leggen door de netbeheerder, in zand of in een mantelbuis, waarna de sleuf wordt dichtgegooid en verdicht.
6. Aansluiten en meter plaatsen: de technieker van de netbeheerder sluit de kabel aan op het net, plaatst de hoofdzekering en de meter en verzegelt de aansluiting.
7. Installatie achter de meter aansluiten door een elektricien, die de verdeelkast aansluit. De installatie moet voldoen aan het AREI en wordt gekeurd door een erkend keuringsorganisme. De netbeheerder vraagt meestal een gunstig keuringsverslag voordat de aansluiting definitief in dienst gaat.

Waarom niet meteen beginnen met graven? Omdat pas de netbeheerder bepaalt waar de kabel binnenkomt en welke route hij volgt. Wie eerder graaft, graaft vaak op de verkeerde plek.

Het type en de dikte van de kabel kiest de netbeheerder op basis van de capaciteit en de lengte van het traject. Een lange, te dunne kabel geeft spanningsverlies, dus daar wordt niet op gegokt.

De hoofdzekering bepaalt hoeveel stroom je tegelijk kunt gebruiken. De netbeheerder werkt met eigen standaardwaarden, en ook het type net in je straat speelt mee. Ter indicatie:

• Eenfase, bijvoorbeeld 1x35 A: vaak genoeg voor een kleiner appartement zonder elektrisch koken of verwarmen.
• Driefasen, bijvoorbeeld 3x25 A: gebruikelijk bij nieuwbouw en bij een inductiekookplaat, warmtepomp of laadpaal.
• Zwaarder dan 3x25 A: alleen zinvol als je het echt gebruikt, want een zwaardere aansluiting kost meer en kan ook je vaste nettarieven verhogen.

Denk je aan een warmtepomp, waarvoor vaak een premie mogelijk is via Mijn VerbouwPremie in Vlaanderen of een regionale renovatiepremie in Brussel, of aan een laadpaal over een paar jaar? Kies dan nu al een aansluiting die dat aankan. De meterkast moet groot genoeg zijn, goed bereikbaar en droog, met ruimte voor de meter van de netbeheerder en je verdeelkast.

Hoeveel werk de aansluiting geeft, en dus ook wat het kost, hangt vooral af van:

• De lengte van het traject van het net in de straat tot aan je meterkast
• De grond: klei, puin en boomwortels maken graven zwaar, losse zandgrond en ruimte voor een minigraver maken het makkelijk
• Obstakels: klinkers, een oprit, een omheining of kruisende leidingen voor water, gas of riolering
• Graven met de hand of met een machine
• De capaciteit en het aantal fasen
• Bij een appartement: kabels door gemeenschappelijke ruimtes, doorvoeringen door vloeren en afstemming met de VME en de syndicus

Laat voor het graven altijd opzoeken welke kabels en leidingen er al liggen, in Vlaanderen bijvoorbeeld via een planaanvraag op het KLIP-portaal. Een geraakte gas- of waterleiding geeft meer schade dan de hele aansluiting waard is.

Aan de aansluiting zelf werkt alleen de netbeheerder. Het aansluiten van de verdeelkast en alles daarachter hoort bij een elektricien. Zelf kun je hooguit de sleuf op eigen terrein graven, als de netbeheerder dat toestaat, en alleen volgens hun aanwijzingen.

Raak je bij het graven een gasleiding of ruik je gas? Ga dan direct weg, bedien geen schakelaars, waarschuw de mensen in de buurt en bel je netbeheerder: Fluvius in Vlaanderen, Sibelga in Brussel, ORES of RESA in Wallonië. Bij direct gevaar bel je 112.

• Graven voordat de route bekend is. De netbeheerder kiest dan een ander punt en het werk moet opnieuw.
• Een te kleine of slecht bereikbare meterkast, waardoor de technieker niet kan aansluiten en een nieuwe afspraak nodig is.
• Een verkeerde invoerbuis: te krappe bochten, een verkeerde diameter of een doorvoer die niet gasdicht is afgedicht.
• Een te ondiepe sleuf of een sleuf vol stenen en puin.
• Een verkeerd gekozen hoofdzekering: te licht slaat door bij normaal gebruik, onnodig zwaar maakt de vaste kosten hoger.
• Geen ruimte voor later, terwijl een warmtepomp of laadpaal al gepland is. Achteraf verzwaren is extra werk.
• De elektricien of de keuring is niet op tijd klaar, zodat de meter er wel zit maar de woning nog geen stroom heeft.

Loop deze punten na voordat je het werk als afgerond beschouwt:

• De kabel volgt de afgesproken route en ligt op de juiste diepte
• De sleuf is dichtgegooid, verdicht en de klinkers zijn netjes teruggelegd
• De invoerbuis is gasdicht afgedicht in de meterkast
• De meter en de hoofdzekering zijn geplaatst en verzegeld
• De hoofdzekering heeft de capaciteit die je hebt aangevraagd
• De meterkast is droog, bereikbaar en heeft ruimte voor uitbreiding
• Je hebt het keuringsverslag en het ééndraadschema en situatieschema van de installatie achter de meter
• Bij een appartement zijn de VME en de syndicus op de hoogte en zijn de gemeenschappelijke ruimtes netjes achtergelaten