Πλήρωση συστήματος θέρμανσης

Πλήρης πλήρωση γίνεται όταν το σύστημα ήταν άδειο ή όταν αδειάστηκε ένα μέρος του. Συνήθως πρόκειται για τις εξής περιπτώσεις:

• πρώτη εκκίνηση της θέρμανσης σε νέο σπίτι ή μετά από ολική ανακαίνιση,
• αλλαγή ή μετακίνηση καλοριφέρ, θερμοστατικής βάνας, κυκλοφορητή ή λέβητα,
• καθαρισμός του δικτύου από λάσπη και σκουριά,
• επισκευή διαρροής, για την οποία χρειάστηκε να αδειάσει το νερό.

Πιο συνηθισμένη είναι η απλή συμπλήρωση νερού. Σε ένα κλειστό σύστημα η πίεση μπορεί να πέφτει σιγά σιγά, για παράδειγμα μετά την εξαέρωση των καλοριφέρ, επειδή μαζί με τον αέρα φεύγει και λίγο νερό. Αν όμως συμπληρώνετε νερό συχνά, π.χ. κάθε λίγες εβδομάδες, τότε κάπου υπάρχει διαρροή ή το δοχείο διαστολής δεν δουλεύει σωστά. Σε αυτή την περίπτωση η συμπλήρωση μόνη της δεν λύνει το πρόβλημα.

Σε πολυκατοικία με κεντρική θέρμανση το σύστημα δεν γεμίζει από το διαμέρισμα. Γεμίζει από το λεβητοστάσιο, και η δουλειά συνήθως γίνεται από τον τεχνικό που συντηρεί τον λέβητα της πολυκατοικίας. Αν σκοπεύετε να αλλάξετε καλοριφέρ, συνεννοηθείτε πρώτα με τον διαχειριστή, ώστε να κανονιστεί πότε θα αδειάσει και πότε θα ξαναγεμίσει η στήλη. Σε ορισμένες παλιές πολυκατοικίες υπάρχει ακόμη ανοιχτό δοχείο διαστολής στην ταράτσα. Εκεί η στάθμη του νερού ρυθμίζεται διαφορετικά και η πίεση στο μανόμετρο έχει άλλη σημασία από ό,τι σε ένα κλειστό σύστημα.

Ο υδραυλικός ή ο τεχνικός θέρμανσης συνήθως ακολουθεί αυτή τη σειρά:

1. Ελέγχει ότι όλες οι συνδέσεις είναι σφιγμένες και οι κρουνοί εκκένωσης κλειστοί. Σε νέα εγκατάσταση κάνει δοκιμή στεγανότητας υπό πίεση.
2. Σε παλιά δίκτυα ή μετά από εργασίες ξεπλένει το σύστημα, ώστε να μη μείνουν ρινίσματα, υπολείμματα στεγανωτικού ή λάσπη.
3. Σβήνει τον λέβητα και γεμίζει μόνο κρύο σύστημα.
4. Ανοίγει τις βάνες στα καλοριφέρ, για να φτάσει το νερό σε όλα τα κυκλώματα.
5. Γεμίζει αργά από τη βάνα πλήρωσης και παρακολουθεί συνεχώς το μανόμετρο.
6. Εξαερώνει τα καλοριφέρ από τον χαμηλότερο όροφο προς τον ψηλότερο και στο τέλος εξαερώνει τον λέβητα και τον κυκλοφορητή.
7. Συμπληρώνει νερό μέχρι την πίεση που πρέπει, ανάβει τη θέρμανση και, όταν το σύστημα ζεσταθεί, επαναλαμβάνει την εξαέρωση.
8. Σε νέο ή τροποποιημένο σύστημα κάνει υδραυλική εξισορρόπηση, ώστε να ζεσταίνονται όλοι οι χώροι ομοιόμορφα.

Ο αέρας βγαίνει από το νερό σταδιακά. Γι' αυτό είναι φυσιολογικό να χρειαστεί ξανά εξαέρωση και λίγη συμπλήρωση πίεσης για μερικές μέρες μετά την πλήρωση.

Σε μονοκατοικία η πίεση στο κρύο σύστημα είναι συνήθως γύρω στο 1 έως 1,5 bar. Η ακριβής τιμή εξαρτάται από το ύψος του κτιρίου και από τη ρύθμιση του δοχείου διαστολής, γι' αυτό ακολουθήστε τις οδηγίες του λέβητα ή τη σύσταση του τεχνικού. Όταν το νερό ζεσταίνεται, η πίεση ανεβαίνει λίγο, γιατί το ζεστό νερό πιάνει περισσότερο όγκο. Η βαλβίδα ασφαλείας του λέβητα ανοίγει συνήθως στα 3 bar. Αν η πίεση πλησιάζει αυτή την τιμή όταν δουλεύει η θέρμανση, το σύστημα έχει παραγεμίσει ή το δοχείο διαστολής δεν λειτουργεί σωστά.

Γιατί είναι τόσο σημαντικό το δοχείο διαστολής; Παραλαμβάνει το νερό που διαστέλλεται όταν ζεσταίνεται. Αν χάσει την πίεση του αέρα που έχει μέσα, η πίεση στη θέρμανση ανεβαίνει απότομα όταν ζεσταίνεται και πέφτει πολύ όταν κρυώνει. Η πίεση του δοχείου ελέγχεται με το σύστημα αδειασμένο από την πίεση, ιδανικά στην ετήσια συντήρηση του λέβητα.

Για την πλήρωση χρησιμοποιείται συνήθως νερό από το δίκτυο ύδρευσης. Σε πολλές περιοχές της Ελλάδας, όπως στην Αττική και σε αρκετά νησιά, το νερό είναι σκληρό. Εκεί, και ειδικά σε μεγάλα συστήματα, αξίζει να χρησιμοποιηθεί επεξεργασμένο, αποσκληρυμένο ή απιονισμένο νερό, για να μη δημιουργούνται άλατα στον λέβητα ή στην αντλία θερμότητας. Ορισμένοι κατασκευαστές ορίζουν οι ίδιοι την ποιότητα του νερού. Αντιψυκτικό υγρό, που συζητιέται συχνά για ορεινά σπίτια ή εξοχικά που μένουν κλειστά τον χειμώνα, βάλτε μόνο αν το προβλέπει η μελέτη και το επιτρέπουν οι κατασκευαστές του λέβητα και του κυκλοφορητή.

Γρήγορα και απλά γεμίζει ένα μικρό σύστημα σε διαμέρισμα με αυτόνομη θέρμανση ή σε ισόγειο σπίτι, με βάνα πλήρωσης δίπλα στον λέβητα και εξαεριστικά που λειτουργούν. Περισσότερο χρόνο θέλουν:

• διώροφο σπίτι με πολλά κυκλώματα ή συνδυασμός καλοριφέρ και ενδοδαπέδιας θέρμανσης,
• παλιό δίκτυο που πρέπει πρώτα να ξεπλυθεί,
• κολλημένες ή χαλασμένες βάνες που πρέπει να αλλάξουν,
• καλοριφέρ και εξαεριστικά σε δύσκολα σημεία,
• ανάγκη για επεξεργασία νερού ή για υδραυλική εξισορρόπηση.

Τη συμπλήρωση νερού σε μονοκατοικία ή σε διαμέρισμα με δικό του λέβητα μπορείτε να την κάνετε και μόνοι σας, αν η βάνα πλήρωσης και το μανόμετρο είναι προσβάσιμα. Μην πειράζετε το τμήμα αερίου του λέβητα, τον καυστήρα, τη βαλβίδα ασφαλείας ή το δοχείο διαστολής. Αυτά είναι δουλειά για τεχνικό. Αν μυρίσετε αέριο, βγείτε αμέσως από το σπίτι και καλέστε το 112.

1. Σβήστε τον λέβητα και περιμένετε να κρυώσει το σύστημα.
2. Δείτε στις οδηγίες ποια πίεση προτείνει ο κατασκευαστής του λέβητα.
3. Αν ο λέβητας δεν έχει ενσωματωμένη βάνα πλήρωσης, γεμίστε πρώτα το λάστιχο με νερό, για να μη μείνει αέρας μέσα, και συνδέστε το στη βάνα πλήρωσης.
4. Ανοίξτε αργά τη βάνα και παρακολουθείτε το μανόμετρο.
5. Κλείστε τη βάνα μόλις φτάσετε στη σωστή πίεση και αποσυνδέστε το λάστιχο.
6. Εξαερώστε τα καλοριφέρ με το κλειδάκι εξαέρωσης, μέχρι να τρέξει νερό χωρίς φυσαλίδες.
7. Ελέγξτε ξανά την πίεση και συμπληρώστε, αν χρειάζεται.
8. Ανάψτε τον λέβητα και, όταν ζεσταθεί το σύστημα, βεβαιωθείτε ότι ζεσταίνονται όλα τα καλοριφέρ.

• πολύ γρήγορη πλήρωση, με την οποία μπαίνει αέρας στο σύστημα,
• πλήρωση ενώ λειτουργεί ο λέβητας ή ενώ το σύστημα είναι ζεστό,
• παραγέμισμα πάνω από την προτεινόμενη πίεση, οπότε η βαλβίδα ασφαλείας στάζει όταν ζεσταίνεται το νερό,
• παράλειψη της εξαέρωσης, οπότε τα καλοριφέρ ζεσταίνονται μόνο από κάτω και ακούγεται γουργούρισμα,
• μικρή διαρροή που δεν εντοπίστηκε και φαίνεται μέσα στον χειμώνα,
• επαναλαμβανόμενη συμπλήρωση χωρίς να αναζητηθεί η αιτία της πτώσης πίεσης.

Στην πράξη συμβαίνει συχνά να συμπληρώνει κάποιος νερό για χρόνια χωρίς να ξέρει ότι το δοχείο διαστολής έχει μείνει σχεδόν χωρίς πίεση. Επιπλέον, κάθε φορά που μπαίνει φρέσκο νερό, μπαίνουν μαζί οξυγόνο και άλατα, που επιταχύνουν τη διάβρωση και τις επικαθίσεις.

Όταν παραλαμβάνετε τη δουλειά, ελέγξτε τα εξής:

• η πίεση στο κρύο σύστημα συμφωνεί με τη σύσταση του κατασκευαστή του λέβητα,
• όταν ζεσταθεί το σύστημα, η πίεση ανεβαίνει μόνο λίγο και η βαλβίδα ασφαλείας δεν στάζει,
• όλα τα καλοριφέρ ζεσταίνονται σε όλη τους την επιφάνεια, και στον πάνω όροφο,
• δεν ακούγεται γουργούρισμα ή σφύριγμα στο σύστημα,
• οι συνδέσεις, οι βάνες και ο χώρος γύρω από τον λέβητα είναι στεγνά,
• ο λέβητας δεν βγάζει σφάλμα και δεν ανάβει ασυνήθιστα συχνά,
• ο τεχνικός σας εξήγησε ποια πίεση να κρατάτε και πώς να συμπληρώνετε νερό,
• μετά από λίγες μέρες η πίεση παραμένει σωστή.