Τοποθέτηση λέβητα αερίου συμπύκνωσης

Ως τοποθέτηση νοείται η εργασία του τεχνικού θέρμανσης για τη στήριξη και την υδραυλική σύνδεση ενός λέβητα συμπύκνωσης, συνήθως επίτοιχου, σε διαμέρισμα ή μονοκατοικία. Τυπικά περιλαμβάνει τις εξής εργασίες:

• στερέωση της βάσης ή του πλαισίου στήριξης στον τοίχο και ανάρτηση του λέβητα αλφαδιασμένου,
• σύνδεση της προσαγωγής και της επιστροφής θέρμανσης, της παροχής κρύου νερού και της εξόδου ζεστού νερού χρήσης στον λέβητα διπλής χρήσης,
• τοποθέτηση βανών απομόνωσης, φίλτρου στην επιστροφή και, κατά περίπτωση, μαγνητικού διαχωριστή λάσπης,
• σύνδεση της βαλβίδας ασφαλείας με την αποχέτευση,
• απαγωγή των συμπυκνωμάτων μέσω σιφωνιού στην αποχέτευση,
• τοποθέτηση της καμινάδας από τον λέβητα έως την καπνοδόχο ή τη διέλευση από τοίχο ή στέγη σύμφωνα με τη μελέτη,
• πλήρωση, εξαέρωση και δοκιμή πίεσης του κυκλώματος θέρμανσης,
• συνεργασία κατά την πρώτη εκκίνηση και τη βασική ρύθμιση.

Τι συνήθως δεν περιλαμβάνεται: ο ίδιος ο λέβητας, η καμινάδα ως υλικό, η εσωτερική σωλήνωση καπνοδόχου, ο θερμοσίφωνας ή μπόιλερ, ο αυτοματισμός, η αποξήλωση του παλιού λέβητα και οι οικοδομικές εργασίες. Τη σύνδεση του λέβητα με τη γραμμή αερίου την κάνει αδειούχος τεχνικός εγκαταστάσεων αερίου και είναι ξεχωριστή εργασία, που περιγράφεται στη σελίδα σύνδεση λέβητα φυσικού αερίου. Η ηλεκτρική τροφοδοσία του λέβητα από πρίζα ή σταθερή γραμμή και η σύνδεση του θερμοστάτη γίνονται σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή.

Την πρώτη εκκίνηση στις περισσότερες μάρκες, όπως Baxi, Vaillant, Ariston, Bosch, Buderus ή Wolf, την κάνει εξουσιοδοτημένο τεχνικό συνεργείο του κατασκευαστή. Ρυθμίζει την καύση ανάλογα με το είδος του αερίου, ελέγχει τις παραμέτρους και ενεργοποιεί την εγγύηση. Χωρίς αυτό ο κατασκευαστής συχνά δεν αναγνωρίζει την εγγύηση ή δεν δίνει την επέκτασή της. Πριν από την παραγγελία ελέγξτε αν η πρώτη εκκίνηση περιλαμβάνεται στην προσφορά ή χρεώνεται χωριστά.

Συνήθως πρόκειται για αντικατάσταση ενός λέβητα που έχει φτάσει στο τέλος της ζωής του. Ο παλιός λέβητας σταματά να λειτουργεί, δεν υπάρχουν πλέον ανταλλακτικά ή ο ιδιοκτήτης αποφασίζει να τον αλλάξει κατά την ανακαίνιση του σπιτιού. Συχνή περίπτωση είναι επίσης η αυτονόμηση διαμερίσματος από την κεντρική θέρμανση πετρελαίου της πολυκατοικίας. Σε νέα κατασκευή ο λέβητας τοποθετείται μετά τους σοβάδες και τα δάπεδα, όταν έχουν ολοκληρωθεί τα δίκτυα θέρμανσης και νερού και είναι έτοιμη η διαδρομή της καμινάδας.

Κατά την αντικατάσταση αξίζει να εξεταστεί κάτι παραπάνω από τον λέβητα. Ο λέβητας συμπύκνωσης συμπυκνώνει πλήρως μόνο όταν το νερό της επιστροφής είναι αρκετά κρύο. Με παλιά καλοριφέρ ρυθμισμένα σε υψηλή θερμοκρασία συμπυκνώνει λιγότερο και η εξοικονόμηση είναι μικρότερη από αυτή που υπόσχεται το φυλλάδιο. Βοηθούν η χαμηλότερη θερμοκρασία νερού, ο αντιστάθμισης εξωτερικής θερμοκρασίας και η σωστή υδραυλική εξισορρόπηση. Αν σχεδιάζεται θερμοπρόσοψη ή αλλαγή κουφωμάτων, η ισχύς του νέου λέβητα αξίζει να επιλεγεί με βάση τις μελλοντικές απώλειες.

Πριν από την άφιξη του τεχνικού θα πρέπει να έχουν διευθετηθεί:

• Επιλογή λέβητα και ισχύος. Η ισχύς επιλέγεται με βάση τις θερμικές απώλειες και τις ανάγκες σε ζεστό νερό. Ο παλιός λέβητας συνήθως είναι υπερδιαστασιολογημένος.
• Τρόπος απαγωγής καυσαερίων. Αν θα χρησιμοποιηθεί υπάρχουσα καπνοδόχος με νέα σωλήνωση, ομοαξονική καμινάδα από τοίχο ή στέγη ή άλλη λύση. Η λύση αποτυπώνεται στη μελέτη εσωτερικής εγκατάστασης αερίου που συντάσσει μηχανικός.
• Απαγωγή συμπυκνωμάτων. Αποχέτευση κοντά στον λέβητα, ιδανικά με σιφώνι. Αν δεν υπάρχει, τοποθετείται αντλία συμπυκνωμάτων.
• Ρεύμα. Πρίζα ή σταθερή γραμμή σύμφωνα με τις οδηγίες, με εύκολα προσβάσιμη διακοπή.
• Πρόσβαση και θέση. Ο κατασκευαστής ορίζει αποστάσεις του λέβητα από τοίχους και οροφή για το σέρβις. Αν ο λέβητας μπαίνει σε μπαλκόνι, χρειάζεται μοντέλο κατάλληλο για εξωτερική τοποθέτηση ή προστατευτικό ερμάριο.

Αποξήλωση του παλιού λέβητα και προετοιμασία

Αν ο λέβητας αντικαθίσταται, πρώτα κλείνεται το αέριο, αδειάζει το σύστημα ή μέρος του και ο παλιός λέβητας αποσυνδέεται και αφαιρείται. Πρόκειται για ξεχωριστή εργασία, που περιγράφεται στη σελίδα αποξήλωση λέβητα αερίου ή ηλεκτρικού λέβητα. Σε αυτό το στάδιο αξίζει να ελεγχθεί η κατάσταση του νερού στο σύστημα. Μαύρο νερό γεμάτο λάσπη σημαίνει ότι πριν από την ανάρτηση του νέου λέβητα το σύστημα πρέπει να καθαριστεί.

Καθαρισμός του συστήματος

Οι λέβητες συμπύκνωσης έχουν λεπτό εναλλάκτη με στενά κανάλια. Η λάσπη, ο μαγνητίτης και τα κατάλοιπα πολλών ετών λειτουργίας μπορούν να τον φράξουν ήδη από την πρώτη χειμερινή περίοδο. Γι' αυτό οι κατασκευαστές ζητούν κατά την αντικατάσταση καθαρισμό του παλιού συστήματος και τοποθέτηση φίλτρου στην επιστροφή. Στην πράξη συμβαίνει να παραλείπεται ο καθαρισμός για να μειωθεί το κόστος και έναν χρόνο αργότερα να υπάρχει βλάβη που ο κατασκευαστής δεν καλύπτει.

Ανάρτηση του λέβητα

Στον τοίχο στερεώνεται, με βάση το πρότυπο του κατασκευαστή, η βάση ανάρτησης ή το πλαίσιο σύνδεσης. Ο τοίχος πρέπει να αντέχει το βάρος του λέβητα. Σε γυψοσανίδα χρησιμοποιείται φέρουσα υποκατασκευή. Ο λέβητας αναρτάται αλφαδιασμένος, με τις αποστάσεις που ορίζουν οι οδηγίες. Σε ανακαίνιση διαμερίσματος συχνά τίθεται το ερώτημα αν ο λέβητας θα μείνει στην αρχική θέση ή θα μετακινηθεί. Η μετακίνηση σημαίνει νέες σωληνώσεις νερού, θέρμανσης και αερίου, καθώς και νέα λύση για την καμινάδα.

Υδραυλική σύνδεση

Ο λέβητας συνδέεται με την προσαγωγή και την επιστροφή της θέρμανσης, και στον λέβητα διπλής χρήσης και με το κρύο και το ζεστό νερό. Στις συνδέσεις τοποθετούνται βάνες απομόνωσης, ώστε ο λέβητας να μπορεί να απομονωθεί κατά το σέρβις χωρίς να αδειάσει όλο το σύστημα. Στην επιστροφή μπαίνει φίλτρο ή μαγνητικός διαχωριστής λάσπης. Η βαλβίδα ασφαλείας συνδέεται με την αποχέτευση, ώστε σε υπερπίεση το νερό να μη χύνεται στο πάτωμα. Αν στο σύστημα υπάρχει ξεχωριστό μπόιλερ, συνδέεται μέσω τρίοδης βάνας σύμφωνα με το διάγραμμα του κατασκευαστή.

Απαγωγή συμπυκνωμάτων

Από τον λέβητα βγαίνουν συμπυκνώματα, σε κανονική λειτουργία μιας μονοκατοικίας ακόμη και αρκετά λίτρα την ημέρα. Είναι ελαφρώς όξινα. Οδηγούνται με σωλήνα με κλίση στην αποχέτευση, μέσω σιφωνιού ή ελεύθερης πτώσης, ώστε να μη μπαίνουν οσμές στον λέβητα. Δεν αφήνονται να τρέχουν ελεύθερα στο μπαλκόνι. Σε ορεινές και βόρειες περιοχές η γραμμή πρέπει να προστατεύεται από τον παγετό. Αν ο λέβητας βρίσκεται σε μπαλκόνι, σε μη θερμαινόμενη αποθήκη ή λεβητοστάσιο και τα συμπυκνώματα παγώσουν, ο λέβητας σταματά και εμφανίζει σφάλμα. Σε μεγαλύτερους λέβητες ή όπου το απαιτεί ο φορέας αποχέτευσης προστίθεται μονάδα εξουδετέρωσης.

Απαγωγή καυσαερίων

Ο λέβητας συμπύκνωσης είναι σχεδόν πάντα κλειστού θαλάμου καύσης. Ο ανεμιστήρας αναρροφά τον αέρα καύσης και ωθεί τα καυσαέρια έξω. Συνήθως χρησιμοποιείται ομοαξονική καμινάδα, στην οποία από τον εσωτερικό σωλήνα φεύγουν τα καυσαέρια και από τον εξωτερικό έρχεται ο αέρας. Τα καυσαέρια συμπυκνώνονται και μέσα στον αγωγό, γι' αυτό τα οριζόντια τμήματα πρέπει να έχουν κλίση προς τον λέβητα, ώστε τα συμπυκνώματα να επιστρέφουν στον λέβητα και όχι προς τα έξω. Το υλικό πρέπει να είναι κατάλληλο για λέβητες συμπύκνωσης, συνήθως πολυπροπυλένιο ή ανοξείδωτο. Οι συνδέσεις έχουν φλάντζες στεγανότητας και ο αγωγός στηρίζεται ώστε να μην αποσυνδέεται.

Αν τα καυσαέρια οδηγούνται σε υπάρχουσα καπνοδόχο, για παράδειγμα στην παλιά καμινάδα του κεντρικού λέβητα πετρελαίου, σχεδόν πάντα τοποθετείται νέα εσωτερική σωλήνωση. Οι αλουμινένιοι αγωγοί από παλιούς λέβητες κλειστού θαλάμου δεν είναι κατάλληλοι για λέβητα συμπύκνωσης, γιατί τα όξινα συμπυκνώματα τους διαβρώνουν. Ανοξείδωτος αγωγός μπορεί να διατηρηθεί μόνο αν αποδεδειγμένα προορίζεται για λειτουργία συμπύκνωσης. Γι' αυτό η καπνοδόχος συχνά σωληνώνεται με εύκαμπτο ή άκαμπτο αγωγό από πολυπροπυλένιο.

Πλήρωση, δοκιμή και εκκίνηση

Το σύστημα γεμίζει, εξαερώνεται και γίνεται δοκιμή πίεσης. Ελέγχονται όλες οι συνδέσεις, η βαλβίδα ασφαλείας και η απαγωγή συμπυκνωμάτων, και το σιφώνι γεμίζει με νερό. Μόνο αφού ολοκληρωθεί η σύνδεση με το αέριο, εκδοθεί το πιστοποιητικό αντοχής και στεγανότητας και ο διαχειριστής του δικτύου ελέγξει και ενεργοποιήσει την εγκατάσταση, ο λέβητας τίθεται σε λειτουργία από τον τεχνικό του κατασκευαστή. Ρυθμίζει την καύση, τη μέγιστη ισχύ θέρμανσης, την καμπύλη αντιστάθμισης και δείχνει στον ιδιοκτήτη τον χειρισμό. Η λεπτομερής ρύθμιση γίνεται μερικές φορές ως ξεχωριστή εργασία, δείτε ρύθμιση και προσαρμογή λέβητα.

Λέβητας διπλής χρήσης

Ο λέβητας θερμαίνει το νερό της θέρμανσης και ακαριαία το ζεστό νερό χρήσης. Είναι συμπαγής και ο πιο συνηθισμένος σε διαμερίσματα. Με περισσότερα μπάνια ή όταν λειτουργούν ταυτόχρονα ντους και βρύση κουζίνας, η παροχή ζεστού νερού μπορεί να μην επαρκεί.

Λέβητας μόνο θέρμανσης με μπόιλερ

Ο λέβητας θερμαίνει μόνο τη θέρμανση και το ζεστό νερό παράγεται σε ξεχωριστό μπόιλερ, που συχνά συνδυάζεται και με ηλιακό. Ταιριάζει σε σπίτια με μεγαλύτερη κατανάλωση ζεστού νερού. Καταλαμβάνει περισσότερο χώρο και η εγκατάσταση είναι πιο απαιτητική λόγω της σύνδεσης του μπόιλερ.

Τύποι καμινάδας

• Ομοαξονική καμινάδα από τη στέγη. Συνηθισμένη σε μονοκατοικίες, όταν ο λέβητας βρίσκεται σε σοφίτα ή κάτω από τη στέγη.
• Ομοαξονική καμινάδα από τον τοίχο. Η πιο συνηθισμένη λύση σε διαμερίσματα, συχνά με έξοδο σε μπαλκόνι. Τεχνικά είναι απλή, αλλά πρέπει να τηρούνται οι αποστάσεις από παράθυρα, ανοίγματα και γειτονικά διαμερίσματα και σε πολυκατοικία συχνά απαιτείται συναίνεση των συνιδιοκτητών.
• Σε καπνοδόχο με εσωτερική σωλήνωση. Ο αέρας αναρροφάται από το διάκενο ανάμεσα στον αγωγό και την καπνοδόχο ή από ξεχωριστό σωλήνα. Συχνή λύση κατά την αυτονόμηση σε παλιές πολυκατοικίες.
• Ομαδική καμινάδα σε πολυκατοικία. Αν οι λέβητες συνδέονται σε κοινή καπνοδόχο, για κάθε αλλαγή αποφασίζει η μελέτη για όλο το κτίριο. Μεμονωμένα δεν αλλάζει τίποτα.

Ενδεικτικά, οι επίτοιχοι λέβητες αερίου συμπύκνωσης περίπου 24 kW για διαμέρισμα ή σπίτι κοστίζουν στην ελληνική αγορά περίπου από 800 έως 2.200 € ανά συσκευή, ανάλογα με τη μάρκα και τον εξοπλισμό, και αρκετά μοντέλα πωλούνται μαζί με βασικό σετ ομοαξονικής καμινάδας. Η διαμόρφωση της καπνοδόχου ή μια μεγαλύτερη νέα καμινάδα προσθέτει επιπλέον κόστος, ανάλογα με το μήκος και τη λύση.

• Νέος λέβητας σε παλιό αλουμινένιο αγωγό. Στην πράξη συμβαίνει ο λέβητας να συνδέεται στην παλιά καπνοδόχο χωρίς αξιολόγηση. Τα συμπυκνώματα σταδιακά διαβρώνουν τον αγωγό και καυσαέρια ή συμπυκνώματα διαρρέουν στην τοιχοποιία.
• Χωρίς καθαρισμό και φίλτρο. Η λάσπη του παλιού συστήματος φράζει τον εναλλάκτη και ο λέβητας παύει να λειτουργεί σωστά, συχνά ήδη τον πρώτο χειμώνα.
• Συμπυκνώματα χωρίς σιφώνι ή εκτεθειμένα στον παγετό. Οσμή αποχέτευσης στο μπάνιο ή παγωμένος σωλήνας και λέβητας σε βλάβη.
• Καμινάδα χωρίς κλίση προς τον λέβητα. Τα συμπυκνώματα στάζουν από το τερματικό στην πρόσοψη ή στο μπαλκόνι και αφήνουν λεκέδες.
• Υπερδιαστασιολογημένος λέβητας. Ανάβει και σβήνει συχνά, φθείρεται και συμπυκνώνει λιγότερο.
• Υψηλή θερμοκρασία νερού. Αν ο λέβητας μένει μόνιμα στους 75 έως 80 °C, συμπυκνώνει ελάχιστα και η εξοικονόμηση σε σχέση με τον παλιό λέβητα είναι μικρή.
• Βαλβίδα ασφαλείας χωρίς σύνδεση στην αποχέτευση. Στην πρώτη υπερπίεση το νερό καταλήγει στο πάτωμα ή στο ντουλάπι.
• Λέβητας σε κλειστό ντουλάπι χωρίς αποστάσεις. Ο τεχνικός σέρβις δεν έχει πρόσβαση και ο κατασκευαστής μπορεί να προβάλει αντιρρήσεις για την εγγύηση.

Η υδραυλική σύνδεση του λέβητα γίνεται από αδειούχο υδραυλικό ή τεχνικό θέρμανσης. Τη γραμμή αερίου και τη σύνδεση του λέβητα με το αέριο επιτρέπεται να τις κάνει μόνο τεχνικός με την κατάλληλη επαγγελματική άδεια για εγκαταστάσεις καύσης αερίων καυσίμων. Η εσωτερική εγκατάσταση αερίου κατασκευάζεται βάσει μελέτης μηχανικού εγκεκριμένης από την αρμόδια εταιρεία διανομής αερίου, π.χ. Enaon EDA ή ΔΕΔΑ ανάλογα με την περιοχή. Μετά την κατασκευή εκδίδεται πιστοποιητικό αντοχής και στεγανότητας, μηχανικός της εταιρείας διανομής ελέγχει τη συμφωνία με τη μελέτη, μαζί με την καμινάδα, και ακολουθεί η ενεργοποίηση. Περισσότερα θα βρείτε στη σελίδα τεχνικός έλεγχος εγκατάστασης αερίου. Ο έλεγχος της εσωτερικής εγκατάστασης και της καμινάδας επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, συνήθως μαζί με τη συντήρηση του λέβητα.

Για αλλαγή του τρόπου απαγωγής καυσαερίων προς την πρόσοψη πολυκατοικίας χρειάζεται συναίνεση των συνιδιοκτητών σύμφωνα με τον κανονισμό της πολυκατοικίας και ενημέρωση του διαχειριστή. Για μεγαλύτερες επεμβάσεις στην όψη ελέγξτε με την αρμόδια υπηρεσία δόμησης αν απαιτείται κάποια έγκριση.

Από τον ανάδοχο ζητήστε στο τέλος την εγκεκριμένη μελέτη, το πιστοποιητικό αντοχής και στεγανότητας, την υπεύθυνη δήλωση καλής εκτέλεσης εργασιών του αδειούχου, το πρωτόκολλο πρώτης εκκίνησης και την εγγύηση. Αυτά τα έγγραφα θα τα χρειαστείτε σε περίπτωση βλάβης αλλά και σε μελλοντική πώληση ή ενοικίαση του ακινήτου. Από το 2025 οι ευρωπαϊκοί κανόνες δεν επιτρέπουν επιδοτήσεις για αυτόνομους λέβητες ορυκτών καυσίμων, ωστόσο οι εταιρείες διανομής κατά καιρούς δίνουν εκπτώσεις στα τέλη σύνδεσης με το δίκτυο. Ελέγξτε τους τρέχοντες όρους στην επίσημη πύλη της εταιρείας διανομής της περιοχής σας.

• ο λέβητας κρέμεται ίσια, είναι σταθερά στερεωμένος και γύρω του υπάρχει χώρος για σέρβις σύμφωνα με τις οδηγίες,
• στις συνδέσεις υπάρχουν βάνες απομόνωσης και στην επιστροφή φίλτρο ή διαχωριστής λάσπης,
• η βαλβίδα ασφαλείας είναι συνδεδεμένη με την αποχέτευση,
• ο σωλήνας συμπυκνωμάτων έχει κλίση, περνά από σιφώνι, δεν είναι τσακισμένος και δεν εκτίθεται σε παγετό,
• το οριζόντιο τμήμα της καμινάδας έχει κλίση προς τον λέβητα και το τερματικό είναι σταθερά στερεωμένο,
• η διέλευση από τοίχο ή στέγη είναι στεγανή και δεν μπαίνουν νερά,
• η πίεση του συστήματος μετά την πλήρωση αντιστοιχεί στην τιμή του κατασκευαστή και μετά από λίγες ημέρες δεν πέφτει αισθητά,
• οι συνδέσεις δεν στάζουν και ο λέβητας κατά τη θέρμανση δεν ανάβει και σβήνει κάθε λίγα λεπτά,
• έχετε το πιστοποιητικό στεγανότητας, την ενεργοποίηση από την εταιρεία διανομής και το πρωτόκολλο πρώτης εκκίνησης.

Τις πρώτες εβδομάδες παρακολουθείτε την πίεση στο μανόμετρο. Η αργή πτώση σημαίνει διαρροή νερού ή αέρα στο σύστημα που χρειάζεται επιπλέον εξαέρωση. Αν βλέπετε συμπυκνώματα να στάζουν από το τερματικό της καμινάδας στην πρόσοψη, η καμινάδα δεν έχει σωστή κλίση.

Την τρέχουσα τιμή εργασίας για την τοποθέτηση λέβητα αερίου συμπύκνωσης θα βρείτε στον τιμοκατάλογο NUMIQ στην ενότητα εγκατάσταση θέρμανσης. Αναφέρεται ανά τεμάχιο και αφορά την εργασία του τεχνικού θέρμανσης μαζί με τα μικροϋλικά, χωρίς τον ίδιο τον λέβητα, την καμινάδα, την εσωτερική σωλήνωση καπνοδόχου και τα υπόλοιπα κύρια υλικά. Η τιμή εργασίας διαφέρει επίσης ανάλογα με την περιοχή και την πόλη.

Το τελικό ποσό επηρεάζεται κυρίως από:

• αν ο λέβητας μένει στην αρχική θέση ή μετακινείται και χρειάζονται νέες σωληνώσεις,
• την κατάσταση του συστήματος και την ανάγκη καθαρισμού,
• τον τρόπο απαγωγής καυσαερίων, το μήκος της καμινάδας και την ανάγκη σωλήνωσης της καπνοδόχου,
• την απόσταση και το ύψος της αποχέτευσης για τα συμπυκνώματα ή την ανάγκη αντλίας συμπυκνωμάτων,
• τη σύνδεση μπόιλερ ή περισσότερων κυκλωμάτων θέρμανσης,
• τις σχετικές εργασίες, όπως αποξήλωση του παλιού λέβητα, σύνδεση με το αέριο, μελέτη και έλεγχος της εγκατάστασης και πρώτη εκκίνηση από τον τεχνικό του κατασκευαστή.