Demontaż kotła gazowego / elektrycznego

Przy kotle gazowym i elektrycznym kolejność prac jest podobna. Różnica polega głównie na tym, od czego kocioł się odłącza i kto może to zrobić. Fachowiec zwykle postępuje tak:

1. Wyłącza kocioł, odłącza go od prądu i sprawdza miernikiem, że na zaciskach nie ma napięcia.
2. Przy kotle gazowym zamyka zawór gazu przy kotle i sprawdza główny zawór.
3. Zamyka zawory na instalacji grzewczej i spuszcza wodę z kotła, a w razie potrzeby z całego układu.
4. Odłącza zimną i ciepłą wodę, jeśli kocioł podgrzewa też wodę użytkową.
5. Rozłącza rury grzewcze i opisuje poszczególne obiegi, żeby nowy kocioł podłączyć prawidłowo.
6. Odłącza sterownik, termostat pokojowy, czujniki i inne akcesoria.
7. Przy kotle gazowym odłącza przewód spalinowy lub system powietrzno-spalinowy.
8. Zdejmuje kocioł z uchwytów albo odkręca od podłoża i bezpiecznie go wynosi, większy kocioł nawet w częściach.
9. Zaślepia końcówki rur, a przy gazie sprawdza ich szczelność.

Jeśli nowy kocioł nie zostanie zamontowany od razu, instalację trzeba zostawić w bezpiecznym stanie: gaz zaślepiony, przewód elektryczny bezpiecznie zakończony, a rury zamknięte.

Przy instalacji gazowej może pracować wyłącznie osoba z odpowiednimi uprawnieniami gazowymi. To nie jest formalność. Źle rozłączona rura grozi wyciekiem gazu i wybuchem, a nieszczelny przewód spalinowy cofaniem się spalin do pomieszczenia i zatruciem tlenkiem węgla.

Po zamknięciu dopływu instalator rozłącza rurę gazową, zaślepia końcówkę i wykonuje próbę szczelności. Warto poprosić o pisemny protokół z odłączenia urządzenia gazowego. Przyda się przy montażu nowego kotła, przy kolejnym przeglądzie instalacji i wtedy, gdy poprosi o niego zarządca budynku.

W bloku lub kamienicy dobrze jest wcześniej porozmawiać z zarządcą, wspólnotą mieszkaniową albo spółdzielnią, zwłaszcza gdy kocioł jest podłączony do wspólnego komina albo trzeba na chwilę zamknąć gaz w kilku mieszkaniach. Jeśli w ogóle rezygnujesz z gazu, zapytaj sprzedawcę i operatora sieci, jak zakończyć umowę i co stanie się z gazomierzem. Gdy kocioł znika z komina, warto też poprosić kominiarza o sprawdzenie, jak zabezpieczyć nieużywany przewód.

Jeśli poczujesz gaz, nie używaj włączników ani otwartego ognia, otwórz okna, wyjdź z pomieszczenia i zadzwoń na pogotowie gazowe pod numer 992 albo na numer alarmowy 112.

Kocioł elektryczny ma dużą moc i często jest zasilany osobnym obwodem trójfazowym prosto z rozdzielnicy. Odłączyć go może tylko elektryk z uprawnieniami SEP. Elektryk znajduje właściwy wyłącznik nadprądowy, wyłącza go, sprawdza brak napięcia i bezpiecznie zakańcza przewód albo odłącza go w rozdzielnicy.

Przy okazji demontażu warto zlecić sprawdzenie zabezpieczeń i przewodów zasilających. Jeśli w miejsce kotła pojawi się inne źródło ciepła, na przykład pompa ciepła, elektryk od razu oceni, czy obecne zasilanie i zabezpieczenia wystarczą.

O jednej rzeczy często się zapomina: ogrzewanie elektryczne bywa powiązane z taryfą dwustrefową. Po usunięciu kotła sprawdź u sprzedawcy prądu, czy dotychczasowa taryfa nadal ma dla ciebie sens, czy lepiej ją zmienić.

Każdy demontaż wygląda trochę inaczej i od tego zależy jego pracochłonność. Pracę wyraźnie ułatwiają:

• zawory odcinające pod kotłem, dzięki którym nie trzeba spuszczać wody z całej instalacji,
• dobry dostęp do kotła i wolna droga do wyniesienia,
• proste podłączenie z jednym obiegiem grzewczym,
• kocioł wiszący na ścianie w mieszkaniu lub na parterze.

Więcej czasu i ostrożności wymagają z kolei:

• stary żeliwny kocioł stojący, który jest ciężki i często trzeba go rozebrać,
• kotłownia w piwnicy z wąskimi schodami,
• instalacja z kilkoma obiegami, zasobnikiem wody i bardziej złożonym sterowaniem,
• zardzewiałe, zapieczone połączenia albo brak zaworów,
• stary przewód spalinowy, który może być z azbestocementu.

Jeśli podejrzewasz azbest, nie ruszaj go samodzielnie. Usuwanie materiałów z azbestem to zadanie wyłącznie dla wyspecjalizowanej firmy, która ma odpowiednie przeszkolenie i sprzęt.

• kocioł odłącza się od gazu bez zaślepienia i próby szczelności,
• obiegi grzewcze nie są opisane i przy nowym podłączeniu zostają zamienione,
• spuszczona woda z glikolem trafia do kanalizacji zamiast do utylizacji,
• zapomina się o kominie, który zostaje otwarty albo źle uszczelniony,
• stary kocioł ląduje przy śmietniku zamiast w punkcie zbiórki.

W praktyce często dopiero przy demontażu wychodzą na jaw nieszczelne połączenia, zamulone rury albo zużyte zawory. Najrozsądniej zająć się tym od razu, dopóki z instalacji jest spuszczona woda, a nie dopiero po uruchomieniu nowego kotła.

Stary kocioł nie jest zwykłym odpadem komunalnym. Zawiera metale, elektronikę i inne części, które powinny trafić do recyklingu. Części metalowe przyjmie skup złomu, a elektronika to elektroodpad. Kocioł możesz też oddać do PSZOK-u, czyli punktu selektywnej zbiórki odpadów w twojej gminie, gdzie powiedzą ci, na jakich zasadach go przyjmą.

Najprościej umówić się z ekipą, że sama zabierze i odda urządzenie. Przy większych remontach poproś o potwierdzenie przekazania odpadu, bo za jego właściwe zagospodarowanie odpowiada właściciel urządzenia.

• końcówka gazowa jest zaślepiona i masz protokół z próby szczelności,
• przewód zasilający jest bezpiecznie zakończony albo odłączony w rozdzielnicy, a wyłącznik jest opisany,
• rury grzewcze są zamknięte, zaślepione albo wyraźnie opisane dla nowego kotła,
• pod instalacją nic nie kapie, a podłoga jest sucha,
• otwór w kominie jest zamknięty albo przygotowany pod nowy przewód spalinowy,
• stary kocioł został wywieziony i wiesz, gdzie trafił,
• miejsce jest posprzątane i gotowe do montażu nowego urządzenia.